บทที่ 1054 องค์ชายฉินหวางออกเดินทาง

"เมื่อสังคมมั่นคงแล้ว ช่องทางที่ประชาชนทั่วไปจะก้าวหน้าก็จะเหลือเพียงการศึกษาเท่านั้น และระบบที่ให้ประชาชนทั่วแผ่นดินสามารถเรียนได้ สามารถเข้าถึงตำราที่ดีได้ ย่อมสามารถรักษาความมั่นคงของสังคมได้จริง และยังทำให้ประชาชนทั่วแผ่นดินมีช่องทางในการก้าวหน้า และยังสามารถกระจายอำนาจของตระกูลขุนนางใหญ่ได้ด้วย"

"ไม่ว่าจะพูดอย่างไร ประชาชนก็จะไม่ขาดช่องทางในการก้าวหน้า" หลี่ซื่อหมินกล่าวไปพลางมองหลี่เค่อไปพลาง สีหน้าของพระองค์ก็แปลกขึ้นเรื่อย ๆ เพราะยิ่งคิดถึงสิ่งเหล่านี้มากเท่าไหร่ ก็ยิ่งพบความละเอียดอ่อนซับซ้อนในนั้น

หลี่ซื่อหมินยากที่จะเชื่อว่าระบบที่สมบูรณ์แบบเช่นนี้ ถูกวางแผนโดยลูกชายของตนเองที่เพิ่งบรรลุนิติภาวะมาไม่กี่ปี สติปัญญาเช่นนี้... หลี่ซื่อหมินไม่รู้ว่าเขาทำได้อย่างไร แต่ก็ถือว่าน่าตกใจเกินไปจริง ๆ เพราะระบบเช่นนี้ให้ความรู้สึกเหมือนไม่ใช่กำลังของมนุษย์ หรือไม่ควรเป็นสิ่งที่คนคนเดียวสามารถคิดและทำให้สมบูรณ์ได้ เพราะเรื่องที่ต้องพิจารณาในนั้นมีมากเกินไป เหมือนกับที่เขาพูดเอง ต้องพิจารณาทั้งเศรษฐกิจ การเมือง ระบบราชสำนัก กฎหมาย สถานการณ์ของประเทศ และแม้แต่จิตใจของผู้คนด้วย สิ่งเหล่านี้แทบจะเป็นไปไม่ได้ที่คนคนเดียวจะทำสำเร็จได้ แต่ตอนนี้หลี่เค่อได้คิดค้นมันขึ้นมาแล้ว และหลายสิ่งหลายอย่างก็ได้เริ่มดำเนินการล่วงหน้าแล้ว

"อืม ลูกก็คิดประมาณนี้พ่ะย่ะค่ะ" หลี่เค่อพยักหน้ายอมรับอย่างตรงไปตรงมา บางสิ่งบางอย่างการไม่ยอมรับก็ไม่มีประโยชน์ หลี่ซื่อหมินจึงกล่าวอย่างเข้าใจในภายหลังว่า "ข้าเข้าใจความตั้งใจของเจ้าในการก่อตั้งห้างร้านของรัฐแล้ว นั่นคือเพื่อหลีกเลี่ยงสถานการณ์ที่เหมือนกับที่แร่เหล็กและแร่ธาตุอื่น ๆ ของประเทศถูกตระกูลจ่างซุนควบคุม และในอนาคตด้วยการพัฒนาอย่างต่อเนื่องของต้าถัง ก็อาจจะเกิดสถานการณ์ที่ห้างร้านส่วนตัวเข้ามาควบคุมเส้นทางชีวิตของประเทศ"

"ถ้าเป็นเช่นนั้นจริง... แน่นอนว่าหากโครงสร้างพื้นฐานที่สำคัญของประเทศบางอย่างถูกควบคุมโดยตระกูลขุนนางใหญ่ อิทธิพลของพวกเขาต่อประเทศก็จะยิ่งใหญ่มากขึ้นอย่างแน่นอน"