บทที่ 946: องค์ชาย หลุมพรางนี้ข้าไม่ได้ขุด

ต้องยอมรับว่า ช่วงต้นราชวงศ์ต้าถังเป็นยุคที่ดีที่สุดสำหรับการปฏิรูปจริงๆ ช่วงต้นต้าถังประชากรเบาบาง ที่ดินจำนวนมากรกร้างว่างเปล่า แม้ว่าราษฎรทุกคนจะได้รับแจกจ่ายที่ดินกรรมสิทธิ์ถาวร ก็ยังคงมีที่นาว่างเปล่านับไม่ถ้วนที่ไม่มีใครเพาะปลูก

ไม่เหมือนกับช่วงกลางและปลายราชวงศ์ที่การผนวกรวมที่ดินรุนแรง ที่ดินจำนวนมากล้วนแต่อยู่ในมือของตระกูลใหญ่ เจ้าของที่ดิน และชนชั้นสูงในท้องถิ่น และคนเหล่านี้ก็ยังมีเกษตรกรผู้เช่า จำนวนมากที่ต้องเลี้ยงดู การปฏิรูปจึงไม่ใช่เรื่องง่ายเลย

และในตอนนี้ช่วงต้นต้าถังโดยสิ้นเชิงไม่มีเกษตรกรผู้เช่า ตระกูลใหญ่บางส่วนที่มีเกษตรกรผู้เช่าก็เป็นเพราะว่าเกษตรกรผู้เช่าเหล่านั้นอันที่จริงแล้วล้วนแต่เป็น "ผู้ที่ไม่ได้ขึ้นทะเบียนราษฎร์" ของพวกเขาที่ทำการเพาะปลูก และที่ดินภายใต้ชื่อของแต่ละตระกูลก็มีไม่มากนัก ช่วยไม่ได้ เพาะปลูกไม่ไหว

ราษฎรทั่วหล้าไม่ขาดแคลนที่ดิน พวกเขาโดยธรรมชาติแล้วก็ไม่สามารถที่จะรับสมัครราษฎรที่เพียงพอมาช่วยพวกเขาเพาะปลูกที่ดินได้ ลำพังแค่ผู้ที่ไม่ได้ขึ้นทะเบียนราษฎร์ก็ไม่สามารถซื้อได้มากขนาดนั้น

ยิ่งไม่ต้องพูดถึงว่าช่วงต้นต้าถังสำหรับที่ดินหนึ่งร้อยหมู่ยังมีข้อกำหนด ไม่อนุญาตให้ที่ดินรกร้างว่างเปล่า แน่นอนว่าที่ดินหนึ่งร้อยหมู่ก็เป็นไปไม่ได้ที่จะปลูกธัญพืชทั้งหมด แต่ละท้องที่ก็เป็นไปตามลักษณะเฉพาะ สถานที่บางแห่งก็มีข้อกำหนดให้ที่ดินบางส่วนต้องเพาะปลูกป่าน ปลูกหม่อนเลี้ยงไหมอะไรทำนองนั้น