บทที่ 645 กิจการบ้านเมืองจะยืนยง ล้ำค่าที่ปฏิบัติอย่างต่อเนื่องด้วยตนเอง

ครั้นถึงรัชสมัยฮั่นเหวินตี้และฮั่นจิ่งตี้ ยิ่งผลักดันนโยบายให้ความสำคัญแก่เกษตรกรรมและผ่อนปรนแก่ราษฎรไปถึงขีดสุด ฮั่นเหวินตี้และฮั่นจิ่งตี้ทรงประหยัดโดยพระนิสัย ทรงลดแรงงานเกณฑ์และภาษีอากร ทรงลดภาษีนาทั่วแผ่นดินหลายครั้ง จนท้ายที่สุดทรงกำหนดระเบียบภาษีสามสิบส่วนเก็บหนึ่งส่วน อัตราภาษีเบาบางเช่นนี้หาได้ยากยิ่งตลอดกาล

ฮั่นเหวินตี้ยิ่งทรงห่วงใยราษฎรทั้งปวง เคยมีพระราชโองการชัดแจ้งให้ยกเว้นภาษีนาทั่วแผ่นดินทั้งหมด นานถึงสิบสองปี ปล่อยให้ผลผลิตจากการเพาะปลูกของราษฎรเป็นของพวกเขาโดยสิ้นเชิง แม้แต่เมล็ดข้าวสักเมล็ดก็ไม่ต้องส่งมอบแก่ราชสำนัก

นอกจากลดภาษีและยกเว้นค่าเช่านาแล้ว นโยบายส่งเสริมเกษตรกรรมของราชวงศ์ฮั่นยังสมบูรณ์พร้อมรอบด้าน คำนึงถึงทุกแง่มุมและเห็นใจความทุกข์ยากของราษฎร

เมื่อกล่าวถึงนโยบายบ้านเมืองแห่งราชวงศ์ฮั่นจบ ฉินห่าวหรานเงยหน้ามองรัชทายาท แล้วถามด้วยน้ำเสียงขรึมว่า "รัชทายาททรงทราบหรือไม่ รากฐานสี่ร้อยปีของมหาฮั่น เหตุใดจึงทำให้กำลังบ้านเมืองเข้มแข็ง ใจราษฎรมั่นคง และยุคสมัยรุ่งเรืองปรากฏต่อเนื่อง เหนือกว่าราชวงศ์มากมายในยุคหลัง รากเหง้าอยู่ที่ใด?"

ไจ้คุนครุ่นคิดเล็กน้อย แล้วตรัสตอบอย่างสุขุมว่า "ศิษย์เห็นว่า เพราะกษัตริย์ทุกพระองค์แห่งราชวงศ์ฮั่นทรงลดแรงงานเกณฑ์และภาษีอากร ทรงเห็นใจราษฎรทั้งปวง ทำให้ผู้คนอยู่เย็นเป็นสุข มีอาหารและเครื่องนุ่งห่มไม่ขาดแคลน ใจราษฎรจึงน้อมสวามิภักดิ์ บ้านเมืองจึงมั่นคง"