บทที่ 99 การซื้อใจคน

หวางจั๋วและหลี่ซิ่วเหมยยังคงอยากจะปฏิเสธ แต่เมื่อเห็นสายตาที่แน่วแน่ของจ้าวเหิง คำพูดปฏิเสธที่มาจ่อที่ปากก็เปลี่ยนเป็นน้ำตาแห่งความซาบซึ้ง หวางจั๋ว ชายวัยสามสิบกว่าๆ น้ำตาคลอเบ้า ริมฝีปากสั่นระริก พูดไม่ออกอยู่นาน สุดท้ายทำได้เพียงพยักหน้าอย่างหนักแน่น

"ดี! จ้าวถง.... จ้าวเหิง ต่อไปนี้ชีวิตของพวกเราสองคนสามีภรรยาคือของเจ้า!"

ขณะที่ทั้งสามกำลังพูดคุยและเตรียมเก็บของเพื่อออกเดินทาง ทันใดนั้นก็มีเสียงฝีเท้าดังวุ่นวายมาจากนอกลานบ้าน

"จ้าวเหิงอยู่บ้านไหม? จ้าวเหิง!"

เสียงที่แก่แต่เต็มไปด้วยพลังดังใกล้เข้ามาเรื่อยๆ เป็นเสียงของหัวหน้าหมู่บ้าน จ้าวเต๋อเฉวียน

จ้าวเหิงขมวดคิ้วเล็กน้อย สบตากับหวางจั๋วและภรรยา แล้วเดินออกจากบ้านไปก่อน

เขาเห็นผู้คนกลุ่มใหญ่มืดครึ้มยืนอยู่ที่หน้าประตูเกือบครึ่งหมู่บ้าน ผู้นำคือหัวหน้าหมู่บ้านจ้าวเต๋อเฉวียนที่ถือไม้เท้า ด้านหลังเขา มีลุงฝูที่ความสัมพันธ์กับจ้าวเหิงยังพอใช้ได้ และยังมีพวกจ้าวไหลฟูที่ดูอึดอัดใจและหลบสายตา คนส่วนใหญ่จ้องมองเขาด้วยสายตาที่ซับซ้อน ปนเปไปด้วยความยำเกรง ความอิจฉา และความคาดหวัง

"ท่านหัวหน้าหมู่บ้าน จัดเต็มขนาดนี้ มีเรื่องอะไรหรือครับ?" น้ำเสียงของจ้าวเหิงสงบ ไม่สามารถบอกได้ว่าพอใจหรือไม่พอใจ

จ้าวเต๋อเฉวียนมองชายหนุ่มที่สายตาลึกล้ำจนมองไม่ทะลุ แล้วถอนหายใจในใจ เขากระแอมไอสองสามครั้ง เผยรอยยิ้มที่เป็นมิตร แล้วเคาะไม้เท้าลงบนพื้น

"จ้าวเหิงเอ๊ย ได้ยินว่าเจ้าไปเปิดร้านใหญ่ที่อำเภอและตำบล ขายไอ้เนื้อตุ๋นอะไรนั่น ร่ำรวยใหญ่เลยใช่ไหม?" จ้าวเต๋อเฉวียนเปิดปากพูด เสียงดังไปทั่วทั้งลาน

ก่อนที่จ้าวเหิงจะตอบ หญิงชราคนหนึ่งที่อยู่ด้านหลังเขาก็รีบพูดขึ้นมาว่า: "จ้าวเหิงเติบโตขึ้นแล้ว จะลืมพวกเราชาวบ้านในหมู่บ้านไม่ได้นะ!"

"ใช่แล้ว พวกเราแซ่เดียวกัน สืบเชื้อสายมาจากบรรพบุรุษเดียวกันนะ!"

"จ้าวเหิง ร้านของเจ้ายังขาดคนอยู่ไหม? ลูกชายบ้านฉันมีแรง ทำงานได้ทุกอย่าง!"

ผู้คนส่งเสียงโหวกเหวกขึ้นมาทันที ใบหน้าสีเหลืองซีดที่เกิดจากภาวะขาดสารอาหารมาเป็นเวลานาน ตอนนี้เต็มไปด้วยความกระตือรือร้น

จ้าวเหิงไม่สนใจผู้คนเหล่านั้น สายตาของเขายังคงจ้องมองจ้าวเต๋อเฉวียนอย่างสงบ

จ้าวเต๋อเฉวียนรู้สึกขนลุกเล็กน้อยจากการถูกจ้องมอง ไอแห้งๆ สองสามครั้ง ระงับเสียงของผู้คนลง จากนั้นก็ถอนหายใจ และน้ำเสียงก็หนักอึ้งขึ้น

"จ้าวเหิง ฉันรู้ว่าก่อนหน้านี้มีคนในหมู่บ้านหลายคนที่มีเรื่องบาดหมางกับเจ้า ซึ่งเป็นความผิดของพวกเขา แต่ตอนนี้ชีวิตมันยากลำบากจริงๆ มันอยู่ต่อไปไม่ได้แล้ว" เขาชี้ไปที่ใบหน้าที่มึนงงแต่เต็มไปด้วยความปรารถนาที่อยู่ด้านหลังเขา "เกือบครึ่งหนึ่งของหมู่บ้านเป็นผู้เช่าที่ดิน มีไม่กี่ครอบครัวที่มีที่ดินเป็นของตัวเอง เมื่อสองสามวันก่อนมีจดหมายมา บอกว่าภาษีฤดูใบไม้ร่วงปีนี้จะเพิ่มขึ้นอีก ใครที่จ่ายภาษีไม่ได้จะต้องถูกเกณฑ์ไปเป็นทหาร ได้ยินว่าจะต้องไปรบกับเผ่าตี้ทางเหนืออีกแล้ว... ถ้าไปรับราชการโยธาอาจจะยังมีทางรอด แต่ถ้าไปเป็นทหารก็อาจจะไปแล้วไม่ได้กลับมา นี่... นี่มันจะบีบให้คนตายนะ!"

"ทุกคนหมดหนทางแล้วจริงๆ ถึงได้หน้าหนามาขอความช่วยเหลือจากเจ้า ดูสิ หากร้านของเจ้าต้องการคนงาน เจ้า... เจ้าช่วยพาคนในหมู่บ้านไปทำงานด้วยได้ไหม? ขอแค่ให้คนแก่และเด็กที่บ้านมีชีวิตรอดก็พอ!"

ขณะที่จ้าวเต๋อเฉวียนพูด ใบหน้าแก่ชราที่เต็มไปด้วยรอยเหี่ยวย่นก็แสดงความวิงวอน: "จ้าวเหิง ฉันรู้ว่าเรื่องนี้ทำให้เจอลำบาก แต่ถึงยังไงทุกคนก็เป็นเชื้อสายเดียวกัน สายเลือดเดียวกัน ขอให้เห็นแก่ความเป็นญาติพี่น้อง ช่วยพวกเขาสักครั้งเถอะ!"

คำพูดของหัวหน้าหมู่บ้านแก่ช่างจริงใจ และยังมีความหมายของการผูกมัดทางศีลธรรมอยู่เล็กน้อย

จ้าวเหิงกวาดสายตาไปทั่วฝูงชน เห็นใบหน้าที่กังวลของลุงฝู และเห็นใบหน้าที่ทั้งอิจฉาและไม่กล้าส่งเสียงของจ้าวไหลฟู แน่นอนว่าเขารู้ว่าจ้าวเต๋อเฉวียนหมดหนทางแล้วจริงๆ จึงต้องยอมเสียหน้ามาขอร้องเขา

แต่ตอนนี้เขาไม่ต้องการคนจำนวนมากจริงๆ ร้านที่ตำบลเล็ก มีแค่หวางจั๋วและภรรยาก็เพียงพอแล้ว ธุรกิจที่อำเภอถึงแม้จะใหญ่ แต่มีเขากับเฉินซานหยวนและคนอื่นๆ ก็เพียงพอแล้ว

เขาเงียบไปครู่หนึ่ง แล้วค่อยๆ เปิดปากพูด: "ท่านหัวหน้าหมู่บ้าน และชาวบ้านทุกคนครับ ร้านของผมเพิ่งเปิดใหม่ ต้องการคนงานจริงๆ แต่... ก็ไม่ต้องการมากขนาดนี้"

ทันทีที่คำพูดนี้หลุดออกมา ก็มีเสียงถอนหายใจด้วยความผิดหวังดังขึ้นในฝูงชน

"หมายความว่าไง? คือไม่อยากจะช่วยพวกเราใช่ไหม?"

"ฮึ่ม ฉันก็ว่างั้นแหละ คนที่ร่ำรวยแล้ว จะไปสนใจญาติที่ยากจนอย่างพวกเราได้ยังไง!"

"ตอนที่ยังโง่เง่าก็ยังรู้จักอยู่ในหมู่บ้าน พอตอนนี้ฉลาดแล้วก็เปลี่ยนไปราวกับคนละคน..."

คำบ่นและคำพูดประหลาดๆ สองสามคำที่แทรกอยู่ในฝูงชน ได้ยินมาถึงหูของจ้าวเหิงอย่างชัดเจน หวางจั๋วและหลี่ซิ่วเหมยที่อยู่ในบ้านได้ยินก็โกรธจนหน้าซีด อยากจะรีบออกไปโต้แย้ง แต่ถูกสายตาของจ้าวเหิงห้ามไว้

เขาไม่โกรธเลย แม้แต่น้อย เขายอมรับความรู้สึกที่ละเอียดอ่อนของคนที่อยู่รอบข้างหลังจากที่พวกเขาประสบความสำเร็จอย่างกะทันหันหลังจากที่ยากจนมานาน เขาเคยผ่านมาแล้วในชาติก่อน ชาตินี้เขายิ่งมองทะลุปรุโปร่ง การพูดคุยด้วยเหตุผลกับกลุ่มคนที่กำลังจะอดตายนั้นเป็นไปไม่ได้

จ้าวเหิงมองไปที่ใบหน้าของจ้าวเต๋อเฉวียนที่เต็มไปด้วยความผิดหวังและสิ้นหวังทันที แล้วมองไปที่สายตาที่เปลี่ยนจากความคาดหวังเป็นความขุ่นเคือง ทันใดนั้นก็ยื่นมือเข้าไปในถุงผ้าที่เหน็บไว้กับเอว

เขาควักออกมา แล้วเททุกสิ่งที่อยู่ในถุงผ้าลงบนฝ่ามือ

เป็นเงินแท่งสิบตำลึงสองก้อน และเหรียญทองแดงปลีกเล็กน้อย นี่คือทรัพย์สินทั้งหมดที่เขาเก็บสะสมไว้ในช่วงนี้

ภายใต้สายตาของทุกคน จ้าวเหิงยื่นเงินสีขาวบริสุทธิ์ยี่สิบตำลึงนั้นไปให้จ้าวเต๋อเฉวียน

"ท่านหัวหน้าหมู่บ้าน งานในร้านค้ายังไม่ต้องการคนมากขนาดนั้นในตอนนี้ เงินจำนวนนี้ ท่านเอาไปซื้อเสบียงอาหารที่ตำบล แล้วแบ่งให้แต่ละครอบครัวในหมู่บ้านก่อน เพื่อให้ทุกคนผ่านพ้นช่วงวิกฤตนี้ไปได้"

เสียงของเขาไม่ดัง แต่เหมือนก้อนหินขนาดยักษ์ที่ตกลงไปในบ่อน้ำที่สงบนิ่ง ทำให้เสียงวุ่นวายและการบ่นทั้งหมดหายไปในทันที

สายตาของทุกคนจับจ้องไปที่เงินสองก้อนบนมือของจ้าวเหิงอย่างไม่ละสายตา

ยี่สิบตำลึง!

เงินสีขาวบริสุทธิ์ส่องประกายระยิบระยับภายใต้แสงอาทิตย์จนแสบตา

สำหรับชาวบ้านเหล่านี้ที่ปีหนึ่งแทบจะไม่ได้เห็นเหรียญทองแดงถึงร้อยเหรียญ ยี่สิบตำลึงเป็นเงินจำนวนมหาศาลที่พวกเขาไม่กล้าแม้แต่จะฝันถึง! เพียงพอสำหรับครอบครัวที่มีห้าคนที่จะอยู่รอดได้หลายปีด้วยการประหยัดอย่างที่สุด

เงินยี่สิบตำลึงนี้เพียงพอสำหรับจ่ายภาษีของครอบครัวกว่าสิบครอบครัว

มือของจ้าวเต๋อเฉวียนสั่นเทาอย่างรุนแรง เขามองเงินนั้น เงยหน้ามองจ้าวเหิง ริมฝีปากสั่นระริก พูดอะไรไม่ออก

"นี่... นี่... จ้าวเหิง นี่ใช้ไม่ได้ มันมากเกินไป..."

"รับไว้เถอะครับ" จ้าวเหิงยัดเงินเข้าไปในมือของจ้าวเต๋อเฉวียนโดยตรง ความรู้สึกที่เย็นยะเยือกและหนักอึ้งทำให้หัวหน้าหมู่บ้านแก่ตกใจ "เมื่อผมต้องการคนงานมากขึ้น ผมจะกลับมาที่หมู่บ้านเพื่อแจ้งให้ทุกคนทราบเป็นคนแรก ตราบใดที่ทุกคนเต็มใจทำงาน จ้าวเหิงจะไม่ทำให้คนในครอบครัวตัวเองต้องลำบากแน่นอน"

ฝูงชนเงียบสนิท

ตอนนี้คนที่เคยบ่นอยากจะหาที่แทรกแผ่นดินหนี พวกเขามองจ้าวเหิง สายตาของพวกเขาไม่มีความอิจฉาและความขุ่นเคืองอีกต่อไป เหลือเพียงความตกใจและความละอายอย่างสุดซึ้ง

"จ้าวเหิง... เจ้า... เจ้าเป็นผู้มีพระคุณของหมู่บ้านจ้าวเจียจริงๆ!" ลุงฝูเป็นคนแรกที่ตอบสนอง และตะโกนด้วยความตื่นเต้น

"ใช่แล้ว! จ้าวเหิง พวกเราเข้าใจผิดเจ้าไปแล้ว!"

"จ้าวเหิง วางใจได้เลย ต่อไปใครกล้าพูดไม่ดีเกี่ยวกับเจ้าแม้แต่ครึ่งคำ ฉันจะไม่ยอมเขาเป็นคนแรก!"

"ถ้ามีงานทำเมื่อไหร่ อย่าลืมพวกเรานะครับ! ในหมู่บ้านเรามีแรงงานที่แข็งแรงมากมาย สามารถทำงานได้!"

ในทันใด คำพูดแสดงความขอบคุณเข้ามาแทนที่ความไม่พอใจทั้งหมด ใบหน้าของทุกคนเต็มไปด้วยรอยยิ้มที่บริสุทธิ์และกระตือรือร้นอีกครั้ง

จ้าวเหิงมองดูฉากนี้ ในใจไม่มีความสุขหรือความเศร้า เขารู้ว่าเงินยี่สิบตำลึงนี้ไม่ได้ซื้อแค่เสบียงเท่านั้น แต่ยังซื้อใจคน และเป็นรากฐานของเขาในหมู่บ้านนี้ด้วย

เขาพยักหน้าตอบผู้คนทีละคน แล้วหันไปพูดกับหวางจั๋วและหลี่ซิ่วเหมยว่า: "พี่ใหญ่ พี่สะใภ้ พวกเราไปกันเถอะ"

ภายใต้สายตาที่ยำเกรงและขอบคุณของคนทั้งหมู่บ้าน จ้าวเหิงพาหวางจั๋วและภรรยาออกจากหมู่บ้านที่ให้กำเนิดและเลี้ยงดูเขา ถนนที่อยู่ข้างหลังดูเหมือนจะแตกต่างไปจากเดิมอย่างสิ้นเชิงตั้งแต่วินาทีนี้เป็นต้นไป