บทที่ 75 เยือนกระท่อมหญ้าสามครา (1)

คณะวัสดุศาสตร์ มหาวิทยาลัยแห่งหนึ่ง

อาคารทดลองเก่าโทรม สีขาวบนผนังภายนอกหลุดร่อนเป็นหย่อมๆ เผยให้เห็นเนื้อปูนซีเมนต์สีเทาด้านใน ไม่ต่างอะไรกับสภาพห้องแล็บในโรงงานซอมซ่อแถวเขตพัฒนาเศรษฐกิจตอนเพิ่งซื้อมาเลยสักนิด

เฉินฉี่ออกจากบ้านตอนเที่ยง ขับรถมาร่วมสี่สิบนาที แถมยังต้องวนหาที่จอดในลานจอดรถชั้นใต้ดินหน้ามหาวิทยาลัยอยู่ตั้งสามรอบกว่าจะได้ที่

เขาไม่ได้แต่งตัวอะไรเป็นพิเศษ สวมเพียงเสื้อฮู้ดสีเทากับรองเท้ากีฬาคู่เก่า ในมือถือถุงผ้าใบหนึ่ง ข้างในมีสมุดบันทึกเล่มเก่าของเขา

ไฟตรงโถงทางเดินของตึกทดลองดับไปสองดวง ร่องยาแนวกระเบื้องตามพื้นเปลี่ยนเป็นคราบดำ หน้าต่างบานหนึ่งกระจกแตกร้าว มีสกอตช์เทปใสแปะทับไว้ลวกๆ

ห้องทำงานของซูหมิงเจ๋ออยู่สุดทางเดินบนชั้นสี่

ประตูเปิดแง้มไว้ครึ่งหนึ่ง

เฉินฉี่เคาะไปสามครั้ง

"เข้ามา"

ห้องทำงานไม่ได้กว้างขวางอะไร ขนาดแค่สิบกว่าตารางเมตร โต๊ะเก่าๆ ตัวหนึ่งก็กินพื้นที่ไปแล้วหนึ่งในสาม บนโต๊ะมีวิทยานิพนธ์กับเอกสารข้อมูลวางสุมซ้อนกัน บางจุดกองสูงถึงสองชั้น เอกสารสองสามแผ่นล่างสุดถูกทับจนมุมกระดาษม้วนงอ

บนกำแพงมีตารางธาตุแปะไว้แผ่นหนึ่ง ขอบกระดาษเริ่มเปลี่ยนเป็นสีเหลืองกรอบ ด้านข้างมีหมุดปักกระดาษโน้ตที่เขียนสมการเคมีด้วยลายมือไว้สองสามแผ่น ตัวหนังสือเล็กจิ๋วและเบียดกันแน่น

ซูหมิงเจ๋อนั่งอยู่หลังโต๊ะตัวนั้น

เขาผอมกว่าที่เฉินฉี่คิดไว้ ชายวัยสี่สิบต้นๆ ผอมจนโหนกแก้มปูดโปน ราวกับมีก้อนหินสองก้อนดันอยู่ใต้ผิวหนัง ผมเผ้ากระเซอะกระเซิง ไม่ใช่ความเซอร์แบบจงใจเซ็ตสไตล์ศิลปิน แต่เป็นเพราะไม่คิดจะดูแลจริงๆ แว่นตากรอบเงินหนาเตอะราวกับก้นขวด ขาแว่นข้างซ้ายมีเทปกาวพันไว้รอบหนึ่ง น่าจะเคยหักมาก่อน

เขามองเฉินฉี่โดยไม่ได้ลุกขึ้นยืน

"นั่งสิ"

เฉินฉี่ดึงเก้าอี้ออกมานั่ง ขาเก้าอี้ที่ไม่เท่ากันทำให้มันโคลงเคลงเล็กน้อย

ทั้งสองสบตากันอยู่สองวินาที

ซูหมิงเจ๋อเป็นฝ่ายเปิดปากก่อน น้ำเสียงแห้งผากราวกับกระดาษทรายสองแผ่นถูกัน

"การคาดการณ์บนเว็บบอร์ดของคุณ... ผมดูแล้วนะ"

"ครับ"

"สามสัปดาห์ หุ้นเป้าหมายสิบห้าตัว ตัวเลขทั้งหมดคลาดเคลื่อนไม่เกินศูนย์จุดหนึ่งเปอร์เซ็นต์"

"ครับ"

"คุณทำได้ยังไง?"

เฉินฉี่คิดไว้อยู่แล้วว่าเขาต้องถามคำถามนี้

"โมเดลวิจัยการลงทุนครับ ผมสร้างขึ้นมาเอง ส่วนอัลกอริทึมเฉพาะทางคงไม่สะดวกที่จะเปิดเผยครับ"

ซูหมิงเจ๋อจ้องเขาเขม็งอยู่สามวินาที สายตาใต้กรอบแว่นคมกริบ

เขาไม่ได้ซักไซ้ต่อ

นั่นทำให้เฉินฉี่ลอบถอนหายใจอย่างโล่งอก คนทำงานสายเทคนิคมีข้อดีอยู่อย่างหนึ่ง คือพวกเขาเคารพคำว่า "ไม่สะดวกเปิดเผย" เพราะข้อมูลการทดลองของพวกเขาก็ไม่สะดวกเปิดเผยเช่นกัน

"เข้าเรื่องของคุณเถอะ" ซูหมิงเจ๋อเอนหลังพิงพนัก เก้าอี้ส่งเสียงเอี๊ยดอ๊าดเหมือนรับน้ำหนักไม่ไหว "คุณมาหาผมเพื่อคุยเรื่องแบตเตอรี่โซเดียม แล้วคุณรู้อะไรบ้างล่ะ?"

ยิงคำถามตรงเผง ตรงยิ่งกว่าเฉินฉี่เสียอีก

เฉินฉี่เปิดถุงผ้าแล้วหยิบสมุดบันทึกออกมา พลิกไปยังหน้าที่ทำเครื่องหมายไว้ล่วงหน้า

"ผมทำวิจัยอุตสาหกรรมพลังงานใหม่มาหกปีครับ ครอบคลุมหลักๆ สองด้านคือแบตเตอรี่ลิเทียมกับแบตเตอรี่โซเดียม เคยลงพื้นที่สำรวจบริษัทมามากกว่าสามสิบแห่ง และเขียนรายงานเชิงลึกเกี่ยวกับแบตเตอรี่โซเดียมไปสิบสองฉบับ"

เขาดันสมุดบันทึกไปตรงหน้าซูหมิงเจ๋อ

"นี่เป็นบทวิเคราะห์แนวทางการพัฒนาเทคโนโลยีวัสดุขั้วบวกสำหรับแบตเตอรี่โซเดียมที่ผมเขียนไว้เมื่อปี 2020 ครับ ข้างในเปรียบเทียบสามแนวทางหลัก คือชั้นออกไซด์ พอลิแอนไออน และปรัสเซียนบลู ข้อสรุปของผมตอนนั้นคือ โครงสร้างชั้นออกไซด์มีศักยภาพด้านความหนาแน่นพลังงานสูงที่สุด แต่วงรอบอายุการใช้งานคือจุดตายครับ"

ซูหมิงเจ๋อก้มหน้าเปิดอ่านไปสองหน้า

ปลายนิ้วของเขาชะงักตรงข้อความท่อนหนึ่ง

เฉินฉี่สังเกตเห็น ข้อความท่อนนั้นเขาเขียนไว้ว่า "การเปลี่ยนเฟสจาก P2 ไปเป็น O3 ของโครงสร้างชั้นออกไซด์คือหนึ่งในสาเหตุหลักที่ทำให้ความจุถดถอย หากยับยั้งการเปลี่ยนเฟสได้ด้วยการโดปสาร ในทางทฤษฎีจะช่วยเพิ่มวงรอบอายุการใช้งานได้อย่างก้าวกระโดด"

ซูหมิงเจ๋อเงยหน้าขึ้น

"ข้อสรุปนี้... คุณได้มาจากที่ไหน?"

"วิทยานิพนธ์ที่คุณตีพิมพ์เมื่อปี 2019 ครับ ฉบับที่ได้รับการอ้างอิงมากกว่าสองร้อยครั้ง ในนั้นพูดถึงผลกระทบของการเปลี่ยนเฟส P2/O3 ต่อประสิทธิภาพของวงรอบ ผมเอาข้อมูลของคุณไปเทียบเคียงกับข้อมูลของทีมวิจัยอื่น จนได้ข้อสรุปแนวนี้ออกมาครับ"

คิ้วของซูหมิงเจ๋อกระตุกขึ้นเล็กน้อย

เขาพลิกไปอีกหน้า แล้วก็พลิกต่อไปอีกหน้า

กวาดสายตาอ่านอยู่ราวห้านาที

"บทวิเคราะห์ของคุณ มีบางจุดไม่ถูกต้อง" เขาชี้ไปที่ตัวเลขแถวหนึ่ง น้ำเสียงยังคงแห้งผากเหมือนเดิม แต่จังหวะการพูดเร็วขึ้น "สัดส่วนการโดปตรงนี้คุณอิงค่าจากเอกสารวิชาการ ไม่ใช่ค่าที่วัดได้จริง ในการทดลองจริงสัดส่วนนี้ต้องลดลงมาประมาณ 1.5% เพราะกระบวนการสังเคราะห์จะเกิดการสูญเสียจากการระเหย"

"คุณก็เลยปรับแก้ในภายหลังสินะครับ"

มือของซูหมิงเจ๋อชะงักไป

เขามองหน้าเฉินฉี่

แววตาคู่นั้นเปลี่ยนไปแล้ว จากที่คอย "จับผิด" กลายมาเป็น... ตัวเฉินฉี่เองก็บอกไม่ถูก น่าจะเป็นการ "ประเมินใหม่" เสียมากกว่า

"คุณทำการบ้านมาก่อนสินะ" ซูหมิงเจ๋อเอ่ย น้ำเสียงไม่เหมือนคำชม แต่เหมือนแค่ยอมรับความจริง

"เวลาหกปีที่ผมทำงานวิจัยมาไม่ได้เสียเปล่าหรอกครับ"

บรรยากาศเงียบกริบไปสองสามวินาที

ซูหมิงเจ๋อปิดสมุดบันทึกแล้วดันคืนกลับมา

"ที่คุณบอกว่าจะทำแบตเตอรี่โซเดียม ในทางปฏิบัติคิดจะทำยังไง?"

"สร้างห้องแล็บเพื่อพิสูจน์ยืนยันแผนเทคโนโลยีชุดหนึ่งครับ ตั้งแต่สูตรวัสดุขั้วบวก ระบบอิเล็กโทรไลต์ ไปจนถึงขั้นตอนเตรียมการผลิต ครบทั้งวงจร เป้าหมายคือทำตัวอย่างเซลล์แบตเตอรี่แบบกระดุมที่มีความหนาแน่นพลังงาน 180 ขึ้นไป และมีวงรอบการชาร์จมากกว่า 4,000 รอบครับ"

สีหน้าของซูหมิงเจ๋อเปลี่ยนไปทันที

ไม่ใช่ความรู้สึกประหลาดใจทั่วไป แต่เป็นสีหน้าของคนที่ได้ยินตัวเลขที่เป็นไปไม่ได้ แต่ก็ตัดใจปฏิเสธทิ้งทันทีไม่ลง

"180 Wh/kg? 4,000 รอบงั้นเหรอ?" น้ำเสียงของเขาราวกับต้องการยืนยันว่าตัวเองไม่ได้ฟังผิด "ตอนนี้ระดับหัวแถวของอุตสาหกรรมทำได้ 160 ก็ชนเพดานแล้ว คุณจะเอาอะไรไปทำให้ถึง 180?"

"แผนเทคโนโลยีครับ" เฉินฉี่ไม่มีท่าทีล่าถอย "ผมมีแผนเทคโนโลยีที่สมบูรณ์อยู่ในมือ ทิศทางมันทับซ้อนกับงานวิจัยของคุณ แต่ผมไม่ได้จบสายวัสดุศาสตร์มา แผนนี้จึงต้องการคนที่เคยลงมือทำการทดลองจริงมาพิสูจน์ยืนยันครับ"

"แผนนี้ได้มาจากไหน?"

"ช่องทางเฉพาะครับ ไม่สะดวกจะเปิดเผย"

คำพูดนี้อีกแล้ว

ซูหมิงเจ๋อจ้องเขาอยู่นาน ริมฝีปากเม้มแน่นเป็นเส้นตรง

เขาลุกขึ้นยืน เดินตรงไปที่ริมหน้าต่าง

ด้านนอกหน้าต่างมีต้นอู๋ถงต้นหนึ่ง กิ่งก้านโกร๋นเกลา ในช่วงต้นเดือนมีนาคม ยอดอ่อนยังไม่ทันได้ผลิใบ

"ห้องแล็บของคุณอยู่ที่ไหน?"

"เขตพัฒนาเศรษฐกิจครับ พื้นที่หนึ่งพันสองร้อยตารางเมตร อุปกรณ์มาครบหมดแล้ว"

"มีอุปกรณ์อะไรบ้าง?"

"เวิร์กสเตชันเคมีไฟฟ้าสองเครื่อง โกลฟบ็อกซ์ เครื่องเคลือบสาร เครื่องอัดเซลล์แบตเตอรี่แบบกระดุม ระบบระบายอากาศและระบบป้องกันอัคคีภัยทำเสร็จเรียบร้อยหมดแล้วครับ"

ซูหมิงเจ๋อนิ่งเงียบไป

ในหัวคงกำลังคิดคำนวณอย่างหนัก

คนสายการเงินคนหนึ่ง ทุ่มเงินหลายล้านสร้างห้องแล็บขึ้นมา อุปกรณ์ยังดีกว่าห้องทดลองของเขาในมหาวิทยาลัยเสียอีก ตกลงว่าหมอนี่แค่รวยจนหาเรื่องเล่นสนุก หรือรู้เรื่องงานพวกนี้จริงๆ กันแน่?

"แล้วทีมงานของคุณล่ะ?"

"หัวหน้าฝ่ายเทคนิค ผมกำลังมาตามหาคุณอยู่นี่ไงครับ ส่วนเจ้าหน้าที่ห้องทดลองตอนนี้มีหนึ่งคน เป็นเด็กจบใหม่สาขาวิศวกรรมเคมี เคยทำโครงงานจบการศึกษาเกี่ยวกับวัสดุขั้วบวกแบตเตอรี่โซเดียม แล้วก็ฝ่ายธุรการและการเงินมีหนึ่งคนครับ"

"เจ้าหน้าที่ห้องทดลองคนเดียวนี่นะ?"

"แค่ในตอนนี้น่ะครับ หลังจากนี้ค่อยขยายเพิ่ม"

ซูหมิงเจ๋อหันกลับมา

"ทุนจดทะเบียนบริษัทของคุณห้าล้าน ซื้ออุปกรณ์ไปล้านกว่า ปรับปรุงสถานที่ไปสี่ถึงห้าแสน เงินเดือนพนักงาน ค่าดำเนินการ เงินที่เหลือจะพอประคองได้สักกี่เดือน?"

เขาคำนวณได้อย่างรวดเร็ว คนทำงานสายวัสดุย่อมไวต่อตัวเลขเป็นทุนเดิม

เฉินฉี่ไม่ได้ปิดบัง "สามถึงสี่เดือนครับ แต่ทางฝั่งสายการเงินยังคงหมุนเวียนสร้างผลตอบแทนอยู่ เรื่องเงินไม่ใช่ปัญหาครับ"

มุมปากของซูหมิงเจ๋อกระตุกเล็กน้อย ไม่ใช่รอยยิ้ม แต่เป็นสีหน้าทำนองว่า 'ผมได้ยินคำว่าเงินไม่ใช่ปัญหามาจนเอียนแล้ว'

"ผมเคยโดนหลอกมาก่อน" เสียงของเขาเบาลงไปครึ่งระดับ "เมื่อสามปีก่อน มีบริษัทแห่งหนึ่งบอกว่าจะมาลงทุนในห้องแล็บของผม แต่กลับเอาแผนเทคโนโลยีของผมไปยื่นขอสิทธิบัตร แล้วหลังจากนั้นก็เขี่ยผมทิ้ง"

ความเงียบเข้าปกคลุมอีกครั้ง

กิ่งก้านของต้นอู๋ถงนอกหน้าต่างไหวเอนไปมาสองครั้งตามแรงลม

"ผมไม่ไว้ใจพวกทำธุรกิจ" เขาเอ่ย

เฉินฉี่มองเขา

ในใจมีคำพูดมากมายที่อยากจะเอ่ย อยากบอกว่าผมไม่เหมือนคนพวกนั้น อยากบอกว่าผมเข้าใจคุณ อยากบอกว่าผมไม่ใช่คนประเภทเดียวกับพวกสิบแปดมงกุฎพวกนั้น

แต่เขาไม่ได้พูดออกไป

เพราะคำพูดพวกนี้ซูหมิงเจ๋อคงเคยได้ยินมาแล้วเป็นหมื่นรอบ ทุกคนที่ถือสไลด์นำเสนอเดินเข้ามาหาเพื่อขอร่วมมือ ต่างก็พูดจาแบบนี้กันทั้งนั้น

เขาลุกขึ้นยืน เก็บสมุดบันทึกใส่กลับเข้าไปในถุงผ้าใบ

"ศาสตราจารย์ซูครับ ผมเข้าใจความกังวลของคุณดี"

เขาเว้นจังหวะไปครู่หนึ่ง

"ผมจะกลับไปเตรียมเอกสารชุดหนึ่งมาให้คุณดู ถ้าดูจบแล้วคุณเห็นว่าสมเหตุสมผล เราค่อยมาคุยกันใหม่อีกทีครับ"

ซูหมิงเจ๋อไม่ได้เดินมาส่งเขา

เฉินฉี่ก้าวออกจากห้องทำงาน จังหวะที่ดึงประตูปิด เขาหันกลับไปมองแวบหนึ่ง

ซูหมิงเจ๋อยังคงยืนอยู่ริมหน้าต่าง หันหลังให้เขา

แผ่นหลังอันซูบผอม แสงสว่างนอกหน้าต่างสาดส่องลงบนร่าง ขับเน้นเส้นขอบร่างของเขาจนเปล่งประกายเรืองรอง

ราวกับคนที่ยืนจมอยู่ในความมืดมิดมาเนิ่นนาน นาน ๆ ทีถึงจะมีแสงสว่างสาดส่องเข้ามา ไม่ใช่ว่าเขาไม่อยากก้าวเดินไปหา แต่เขากลัวว่าหากก้าวออกไปแล้ว แสงนั้นจะดับวูบหายไปอีกครั้ง