บทที่ 69: เสนอแผนการ

หวังเซินกล่าว "รอบๆ เมืองตงหยางมีภูเขาและแม่น้ำมากมาย การปราบปรามโจรไม่ใช่เรื่องง่าย ทหารในเมืองยังไม่ทันจะเคลื่อนไหว พวกมันก็หนีไปอยู่ที่ไหนแล้วก็ไม่รู้ ส่วนน้ำอยู่ตรงหน้า จัดการให้ดีก็สามารถทำให้ราษฎรพ้นจากความทุกข์ยากจากอุทกภัยได้"

เขาถึงแม้จะเป็นเจ้าเมือง แต่วาระการดำรงตำแหน่งสามปี จะได้อยู่ต่อหรือจะถูกโยกย้ายตนเองก็ตัดสินใจไม่ได้

ในเวลาอันสั้นเช่นนี้ทำได้เพียงตั้งใจทำเรื่องเดียว

"หากข้าสามารถจัดการน้ำให้ดีได้ เจ้าเมืองคนต่อไปของตงหยางถึงจะสามารถแอบลงมือมาทำเรื่องอื่นได้"

เฉินเยี่ยนลุกขึ้นยืน คารวะหวังเซินอย่างนักเรียน ลุกขึ้นยืน กล่าวเสียงดังฟังชัด "ราษฎรสามารถพบเจอขุนนางที่ดีที่มุ่งแสวงหาผลประโยชน์ให้ราษฎรเช่นท่านอาจารย์ได้ก็นับว่าโชคดีอย่างยิ่งแล้ว จะไปกล้าหวังให้พ่อเมืองในอนาคตล้วนเป็นเหมือนท่านอาจารย์ได้อย่างไร"

หวังเซินครุ่นคิดอยู่ครู่หนึ่ง

เฉินเยี่ยนกล่าวต่อ "นักเรียนปกติได้ยินคนในหมู่บ้านพูดถึงท่านอาจารย์ ไม่มีใครไม่ชมเชยว่าท่านอาจารย์จัดการน้ำได้อย่างยอดเยี่ยม สองปีมานี้ไม่เคยมีเรื่องน้ำท่วมอีกเลย ท่านอาจารย์ยังสามารถอยู่ที่เมืองตงหยางได้อีกหนึ่งปี หากสามารถแก้ไขปัญหาโจรผู้ร้ายได้อีก ก็จะเป็นโชคดีอย่างใหญ่หลวงของราษฎรเมืองตงหยาง ทั้งยังสามารถทำให้ท่านอาจารย์ได้ก้าวหน้าขึ้นไปอีก ท่านอาจารย์ทุ่มเทใจเพื่อราษฎร แต่กลับสามารถสร้างประโยชน์ให้ราษฎรได้เพียงแห่งเดียว หากสามารถเข้าสู่ศูนย์กลางอำนาจได้ ก็จะสร้างประโยชน์ให้ราษฎรทั่วหล้า"

หวังเซินใจเต้นระรัว

ผู้ที่เป็นขุนนาง ใครบ้างไม่อยากจะเข้าสู่ศูนย์กลางอำนาจเพื่อแสดงความสามารถ

ดังที่เฉินเยี่ยนกล่าว หากเข้าสู่ศูนย์กลางอำนาจได้ ก็จะสามารถแสวงหาความผาสุกให้ราษฎรทั่วหล้าได้

หวังเซินยกถ้วยชาขึ้นมา คนใบชาในถ้วยเบาๆ

ใบชาสีเขียวอ่อนถูกคนจนลอยขึ้นลงในน้ำ เกิดระลอกคลื่นเป็นชั้นๆ

เขากล่าวอย่างสบายๆ "ปัญหาโจรผู้ร้ายในตงหยางเป็นโรคเรื้อรังที่หยั่งรากลึก ไม่ใช่ว่าจะจัดการได้ง่าย"

ถึงแม้จะไม่ได้รับปาก ก็ไม่ได้ปฏิเสธทันที เฉินเยี่ยนก็ยิ้ม "ลำพังท่านอาจารย์คนเดียว เรื่องนี้ย่อมแก้ไขได้ยาก หากบวกกับราษฎรทั้งเมืองตงหยางเข้าไปด้วย ย่อมต้องทำให้โจรผู้ร้ายเหล่านั้นไม่มีที่หลบซ่อน"

การกระทำบนมือของหวังเซินชะงักไป เหลือบตาขึ้นมองเฉินเยี่ยน ในแววตาเต็มไปด้วยการสำรวจที่ไม่ปิดบัง

เฉินเยี่ยนไม่หลบเลี่ยง สบตากับเขาตรงๆ

ครู่ต่อมา หวังเซินก็ยกถ้วยชาขึ้นมาจิบอย่างสบายอารมณ์

เฉินเยี่ยนก็รู้แล้วว่านี่คือการส่งแขก หลังจากกล่าวลาแล้วก็จากไปพร้อมกับท่านอาจารย์หยางและโจวจี้ไป๋

เพราะคนขับรถตกใจหนีไปแล้ว ทั้งสามคนทำได้เพียงเดินเท้าออกจากจวนเจ้าเมือง

ตลอดทางทั้งสามคนต่างก็เงียบไม่พูดจา รอจนออกจากเมืองไปแล้ว ในที่สุดโจวจี้ไป๋ก็ทนไม่ไหววิ่งมาอยู่ข้างๆ เฉินเยี่ยน กล่าวว่า "เจ้าว่าท่านเจ้าเมืองจะยอมปราบปรามโจรผู้ร้ายรึ"

เฉินเยี่ยนกล่าว "หากท่านไม่ยอมแก่ก็จะปราบปรามโจรผู้ร้าย หากยอมแก่แล้ว ก็จะไม่ทำ"

หวังเซินอายุเพียงห้าสิบกว่าปี ในฐานะขุนนาง อายุเท่านี้ไม่ได้นับว่ามากนัก

ต้องรู้ไว้ว่าเสนาบดีในราชสำนักปัจจุบันอายุเจ็ดสิบแล้ว ยังคงกุมอำนาจทางการเมืองได้อย่างมั่นคง

ขอเพียงแค่หวังเซินยังอยากจะก้าวหน้าขึ้นไป ก็ต้องสร้างผลงานทางการเมืองออกมาบ้าง

การจัดการน้ำสามารถทำให้เขาได้รับการประเมินในระดับสูง อาจจะโยกย้ายในตำแหน่งเดิม หรืออาจจะได้เลื่อนตำแหน่งในท้องถิ่น เป็นการยากอย่างยิ่งที่จะเข้าสู่ศูนย์กลางอำนาจได้

หากบวก "การปราบปรามโจรผู้ร้าย" เข้าไปอีก ผลงานก็จะยิ่งใหญ่ขึ้น โอกาสที่จะเข้าสู่ศูนย์กลางอำนาจก็เพิ่มขึ้นอย่างมาก

อีกทั้งเขายังให้ทางแก้ไขแก่ท่านเจ้าเมืองหวังอีกหนึ่งทาง: ราษฎร

วันนี้ชาวบ้านกดโจรป่ามาส่งที่จวนเจ้าเมือง เพียงพอที่จะยืนยันได้ว่าข้อเสนอของเขาสามารถทำได้จริง

แน่นอนว่า การนำไปปฏิบัติย่อมต้องมีความยากลำบากมากมาย

แต่ใต้หล้านี้ไม่มีผลงานทางการเมืองที่ได้มาโดยเปล่าประโยชน์

โจวจี้ไป๋ควักสมุดเล่มเล็กขนาดเท่าฝ่ามือออกมาจากอกเสื้อ แล้วนำหลอดไม้ไผ่อันหนึ่งออกมา นำพู่กันขนสัตว์ที่เล็กอย่างยิ่งข้างในออกมา แล้วจุ่มหมึกบนหลอดไม้อีกอันหนึ่ง ก้มหน้าจดสิ่งเหล่านี้ทีละอย่าง

สมุดเล่มเล็กเป็นสิ่งที่โจวจี้ไป๋ให้แม่ของเขาเย็บให้ สมุดที่ทุกคนใช้ปกติใหญ่เกินไป พกพาไม่สะดวก

หมึกในหลอดไม้ไผ่ก็ฝนเตรียมไว้ล่วงหน้า ก็เพื่อที่จะสามารถนำออกมาเขียนตัวอักษรได้ทุกเมื่อ

วันนี้เพียงแค่ได้ฟังคำพูดที่เฉินเยี่ยนพูดที่หน้าประตู เขาก็รู้สึกว่าได้รับประโยชน์อย่างล้นเหลือแล้ว ในการพูดคุยที่จวนเจ้าเมือง เรียกท่านอาจารย์ทุกคำ ก็กลายเป็นในฐานะนักเรียนเสนอแผนการให้อาจารย์ ไม่ใช่ซิ่วไฉเสนอแผนการให้เจ้าเมือง ความแตกต่างในนี้ก็ใหญ่หลวงนัก

ขณะที่เขากำลังจดอย่างขะมักเขม้น ก็ได้ยินท่านอาจารย์หยางถาม "เจ้าเสนอแผนการให้ท่านเจ้าเมือง หรือเพื่อล้างแค้นให้ตนเอง"

โจวจี้ไป๋มองเฉินเยี่ยนอย่างงงงัน

เฉินเยี่ยนกล่าว "นักเรียนไม่ต้องการที่จะปิดบังอาจารย์ มีทั้งสองอย่าง"

ท่านเจ้าเมืองหวังเป็นขุนนางที่ดี สามารถเลื่อนตำแหน่งขึ้นไปได้ก็เป็นโชคดีของราษฎร

ตั้งแต่กลับมาบ้านตระกูลเฉิน เขาเห็นการตื่นเช้าเข้านอนดึกของเฉินเต๋อโซ่วและคุณนายหลิ่ว เห็นจอบบนบ่าของชาวบ้าน รองเท้าฟางที่ขาดรุ่งริ่งใต้เท้า

เด็กบางคนในหมู่บ้านฤดูหนาวสวมเสื้อผ้าชั้นเดียว ฤดูหนาวปีที่แล้ว ในหมู่บ้านมีคนแก่หนาวตายไปสี่คน

นี่ก็ยังเป็นปีที่อุดมสมบูรณ์ ภายใต้การปกครองของขุนนางที่ซื่อสัตย์สุจริต ใช้ชีวิตที่เรียกว่าดี

เขานึกภาพไม่ออกจริงๆ ว่า "แลกลูกกินกัน" ที่เขียนไว้ในประวัติศาสตร์นั้นจะน่าเวทนาเพียงใด

เขาอ่อนแอเกินไป สิ่งที่ทำได้มีเพียงแค่เสนอความคิด ให้โอกาสขุนนางที่ดีเช่นท่านเจ้าเมืองหวังได้เลื่อนตำแหน่ง

เรื่องราวในวงการขุนนางเสมอมาซับซ้อน จะสำเร็จหรือไม่ก็ไม่ใช่สิ่งที่ซิ่วไฉตัวเล็กๆ อย่างเขาจะตัดสินใจได้

แน่นอนว่า การล้างแค้นให้ตนเองก็มีสัดส่วนที่หนักอย่างยิ่ง

วันนี้เขาเกือบจะอนาคตดับวูบไปแล้ว เพียงแค่ส่งโจรป่าหกคนนั้นไปเข้าคุกหลวงช่างยากที่จะระบายความโกรธแค้น

ใครจะไปรู้ว่าเบื้องหลังคนเหล่านี้จะมีคนบงการอยู่หรือไม่

ด้วยความสามารถของเขาในตอนนี้ แน่นอนว่าไม่สามารถสืบสวนได้ ถ้าอย่างนั้นก็กวาดล้างโจรป่าเหล่านี้ให้สิ้นซากไปเลย

ถึงแม้ท่านเจ้าเมืองหวังจะไม่ยอมทำเรื่องนี้ รอให้เจ้าเมืองคนต่อไปมาถึง เขาก็ยังคงจะไปเสนอแผนการ

แต่หากต้องการให้คนฟังเขา จำเป็นต้องมีความสามารถเป็นของตนเอง

ซิ่วไฉตัวเล็กๆ มันยังไม่พอ อย่างน้อยต้องสามารถสอบผ่านเป็นจวี่เหรินถึงจะมีสิทธิ์ให้ขุนนางมองดูอย่างให้เกียรติ

การสอบระดับภูมิภาคในอีกสามปีข้างหน้าเขาจะต้องผ่านให้ได้ มิฉะนั้นก็จะทำให้โจรป่าเหล่านั้นได้ใช้ชีวิตอย่างสบายๆ ไปอีกหลายปี

พอนึกถึงว่าโจรป่าเหล่านั้นสามารถดื่มเหล้ากินเนื้อคำใหญ่ๆ ได้ เฉินเยี่ยนก็รู้สึกไม่สบายใจไปทั้งตัว

ท่านอาจารย์หยางนิ่งเงียบไปครู่หนึ่ง ในที่สุดก็เงยหน้าขึ้นมาอย่างสบายๆ มองไปยังขอบฟ้า "เจ้ารู้หรือไม่ว่าการเลี้ยงโจรเพื่อสร้างบารมี ปัญหาโจรผู้ร้ายในเมืองตงหยางมีมานานหลายปีแล้ว หยั่งรากลึกซับซ้อน เกรงว่าคงไม่ใช่ท่านเจ้าเมืองหวังคนเดียวที่จะขุดรากถอนโคนได้"

ขุนนางของเมืองตงหยางไปๆ มาๆ เปลี่ยนไปกี่รุ่นแล้ว หรือว่าจะไม่มีสักรุ่นที่คิดจะแก้ไขปัญหาโจรผู้ร้ายรึ

ผลงานทางการเมืองที่ยิ่งใหญ่เช่นนี้ย่อมไม่ใช่ว่าไม่อยากได้ แต่เป็นเพราะเอาไม่ได้

วันแล้ววันเล่า ปัญหาโจรผู้ร้ายก็ไม่รู้ว่าพัวพันกับอำนาจกี่ฝ่าย ดึงผมเส้นเดียวสะเทือนทั้งศีรษะ ขยับเขยื้อนง่ายๆ ไม่ได้

เฉินเยี่ยนยิ้ม "อาจารย์ทราบหรือไม่ว่าราษฎรเปรียบเสมือนมหาสมุทรที่กว้างใหญ่ไพศาล ต้นไม้ที่หยั่งรากลึกเพียงใดก็สามารถซัดให้ล้มได้"

ท่านอาจารย์หยางครุ่นคิดอยู่ครู่หนึ่ง แล้วก็ยิ้มออกมา “ดูท่าว่าข้าคงคิดมากไปเองแล้ว”

ท่านเจ้าเมืองหวังพำนักอยู่ที่นี่มานานถึงห้าปี ปกครองเมืองตงหยางได้อย่างดีเยี่ยม มีชื่อเสียงในหมู่ราษฎรอย่างใสสะอาดและเป็นที่เคารพนับถือ

หากเขาออกมาปราบปรามโจรผู้ร้ายด้วยตนเอง ย่อมสามารถระดมราษฎรได้ไม่น้อย ซึ่งแตกต่างอย่างสิ้นเชิงจากขุนนางบางคนที่พอเพิ่งเข้ารับตำแหน่งก็ทำท่าทางใหญ่โตเอาหน้าเท่านั้น

เมื่อประกาศว่าจะมอบรางวัลก้อนโตให้ด้วย ย่อมต้องทำให้หลายคนเกิดความฮึกเหิมและพร้อมจะออกมาช่วยอย่างแน่นอน

เฉินเยี่ยนกล่าว "อาจารย์คิดรอบคอบแล้ว นักเรียนเป็นเพียงอาศัยความกล้าหาญเพียงอย่างเดียวเท่านั้น"

ท่านอาจารย์หยางกล่าว "เจ้าไม่ต้องถ่อมตน หากว่ากันด้วยเรื่องเช่นนี้อาจารย์สู้เจ้าไม่ได้ แต่เรื่องในวันนี้อันตรายอย่างยิ่ง หากผิดพลาดไปเพียงนิดเดียว ผลที่ตามมาจะคาดเดาไม่ได้"

เฉินเยี่ยนก็มีสีหน้าจริงจัง "นักเรียนรับคำสอนแล้ว"

เรื่องในวันนี้อันตรายจริงๆ

หากแรงงานเหล่านั้นกลัวไม่ยอมก้าวไปข้างหน้า การกระทำของเขาในตอนนั้นย่อมต้องยั่วยุโจรผู้ร้ายให้โมโห บนร่างกายเกรงว่าจะต้องมีรูเลือดเพิ่มขึ้นมาหลายรู

ตอนนั้นเขาก็เพียงแค่เสี่ยงเดิมพัน ว่าเงินที่อยู่ในมือของเขาจะมากพอทำให้แรงงานเหล่านั้นเกิดความโลภได้

อย่างไรเสียโจรผู้ร้ายพวกนั้นก็มุ่งเป้ามาที่เขาอยู่แล้ว ต่อให้เขาคุกเข่าอ้อนวอนขอชีวิต พวกมันก็คงยังจะทำให้เขาพิการอยู่ดี แถมยังจะหัวเราะเยาะเขาอย่างลำพองใจ มองเขาเป็นตัวตลกอีกด้วย

ในเมื่อเป็นเช่นนี้ สู้เสี่ยงดูสักตั้ง