บทที่ 83: สวามิภักดิ์

เฉินเต๋อโซ่วเดินตามเฉินเยี่ยนมาเป็นเวลาครึ่งชั่วยามเต็มๆ แล้ว เหงื่อที่แผ่นหลังของเขาถูกลมหนาวพัดจนเย็นเยียบเสียดกระดูกไปนานแล้ว ในหูราวกับยังคงได้ยินเสียงอันเยียบเย็นของคุณชายรองเกาดังสะท้อนอยู่

“อาเยี่ยน พวกเราจะไปที่ไหนกัน?”

เฉินเยี่ยนตบหิมะบนหมวกออก หันไปมองเฉินเต๋อโซ่ว “ไปศาลาว่าการเมืองขอรับ”

ริมฝีปากของเฉินเต๋อโซ่วหนาวจนม่วงคล้ำ พอเอ่ยปากอีกครั้ง ลมหนาวก็พัดกรูเข้ามาในปาก “ไปศาลาว่าการเมืองเพื่อร้องทุกข์ให้ท่านโจวกับพวกเขารึ?”

“เรื่องนี้ไม่ใช่เรื่องที่เจ้าเมืองเช่นเขาจะจัดการได้”

เฉินเยี่ยนเดินฝ่าลมและหิมะไปทีละก้าว “ตอนนี้สิ่งที่ข้าต้องทำคือรักษาตัวเองให้รอดปลอดภัยเสียก่อน”

“อำนาจของตระกูลเกานั้นใหญ่กว่าเจ้าเมือง เขาจะยอมเสี่ยงล่วงเกินตระกูลเกาเพื่อเจ้าหรือ?”

ในใจของเฉินเต๋อโซ่วเต็มไปด้วยความกังวล บนใบหน้าจึงฉายแววหวาดหวั่นและทำอะไรไม่ถูกออกมา

ก่อนหน้านี้ที่เฉินเยี่ยนไปที่ศาลาว่าการเมือง ท่านเจ้าเมืองหวังไม่ยอมพบเขาเลยแม้แต่น้อย แล้วตอนนี้จะยอมพบแล้วหรือ?

เฉินเยGLISHี่ยนกล่าว “ดังนั้นข้าจึงต้องไปแสดงคุณค่าในตัวข้าให้เขาเห็น ทำให้เขารู้ว่าการปกป้องข้านั้นมีประโยชน์ต่อเขามากกว่าการผูกมิตรกับตระกูลเกา”

ที่เรียกว่าความสัมพันธ์ แท้จริงแล้วก็คือการแลกเปลี่ยนผลประโยชน์

เมื่อท่านเจ้าเมืองหวังเข้ารับตำแหน่ง เพื่อเห็นแก่การที่ตระกูลเกาให้ความร่วมมือในการซ่อมชลประทาน ก็ได้ผูกมิตรกับตระกูลเกาไว้

แต่เมื่อถึงเวลาที่สามารถสร้างผลงานทางการเมืองได้ ต่อให้ต้องล่วงเกินตระกูลเกาก็ไม่ลังเล

ตัวอย่างเช่นเรื่องการปราบโจร หรือท่านเจ้าเมืองหวังจะไม่รู้ว่าการที่โจรป่าในเมืองตงหยางชุกชุมถึงเพียงนี้ เบื้องหลังย่อมต้องมีเงาของตระกูลใหญ่อยู่ด้วย?

ขุนนางขั้นสี่จะยังคิดว่าตระกูลเกาที่หยั่งรากลึกในท้องถิ่นแห่งนี้จะไม่มีส่วนเกี่ยวข้องกับโจรป่าเลยอย่างนั้นรึ?

เขาคิดออกอย่างแน่นอน

แต่เขาก็ยังคงปราบโจรโดยไม่เกรงใจที่จะล่วงเกินตระกูลเกา

จะเห็นได้ว่าขอเพียงผลประโยชน์นั้นมากพอ ต่อให้ต้องล่วงเกินก็ยอม

ตอนนี้ตนเองเป็นเพียงซิ่วไฉคนหนึ่ง การเคลื่อนไหวเล็กๆ น้อยๆ ของตระกูลเกาเขาสามารถป้องกันได้ แต่เมื่อเกี่ยวข้องกับแวดวงขุนนางแล้ว ตระกูลเกาก็คือเขียง ส่วนเขาเป็นได้เพียงเนื้อปลา

เขาต้องหาพันธมิตร

ในฐานะเจ้าเมืองตระกูลเกา หวังเซินก็คือเป้าหมายที่เขาต้องดึงมาเป็นพวกให้ได้

เฉินเยี่ยนยืนอยู่ที่หน้าประตูศาลาว่าการเมืองเป็นเวลาครึ่งชั่วยาม ในที่สุดก็ได้รับอนุญาตให้เข้าไป

ท่านเจ้าเมืองหวังและครอบครัวพักอยู่ที่เรือนหลังของศาลาว่าการเมือง ขณะนี้เป็นฤดูหนาว อุณหภูมิในห้องอบอุ่นสูงอย่างยิ่ง ทันทีที่เฉินเยี่ยนก้าวเข้าไป คลื่นความร้อนก็ปะทะเข้าหน้า หิมะบนร่างของเขาละลายกลายเป็นน้ำซึมเข้าไปในเสื้อผ้าในทันที ทำให้เสื้อผ้าเปียกชุ่มไปเป็นแถบใหญ่

โชคดีที่ในฤดูหนาวสวมเสื้อผ้าหลายชั้น แม้เสื้อนวมด้านนอกจะเปียก แต่เสื้อผ้าด้านในยังคงแห้งอยู่ ดังนั้นจึงไม่ได้รู้สึกอึดอัด

ท่านเจ้าเมืองหวังเอาแต่ก้มหน้าก้มตาจัดการราชการ ไม่ได้เหลือบมองเฉินเยี่ยนเลยแม้แต่น้อย เฉินเยี่ยนก็ไม่ได้เอ่ยปากรบกวน ยืนอยู่อย่างเงียบๆ

จากกลางวันรอจนถึงพลบค่ำ ในห้องอบอุ่นยิ่งมืดสลัวลง ท่านเจ้าเมืองหวังในที่สุดก็ขยี้ดวงตาที่ปวดเมื่อยแล้วเอนหลังพิงเก้าอี้ เงยหน้าขึ้น ราวกับเพิ่งจะเห็นเฉินเยี่ยนแล้วกล่าวว่า “มาตั้งแต่เมื่อใดกัน? เหตุใดจึงไม่เรียกข้า?”

เฉินเยี่ยนคารวะอย่างศิษย์ กล่าวอย่างนอบน้อม “ศิษย์มาถึงได้สักพักแล้วขอรับ แต่เห็นท่านอาจารย์กำลังยุ่งอยู่กับราชการจึงไม่กล้ารบกวน ท่านอาจารย์เป็นถึงผู้ปกครองเมือง ย่อมต้องมีราชการรัดตัวอย่างยิ่ง ส่วนศิษย์นอกจากอ่านหนังสือแล้วก็ไม่มีเรื่องอันใด รอสักหน่อยก็ไม่เป็นไรขอรับ”

ในใจของท่านเจ้าเมืองหวังลอบพึมพำ ไม่ได้พบกันพักหนึ่ง ศิษย์ผู้นี้กลับพูดจาทำการใดๆ ได้ไร้ที่ติมากขึ้นทุกที

แต่ทว่าวันนี้ต่อให้เขาจะรู้จักเอาใจเพียงใด ก็คงต้องกลับไปมือเปล่า

โจวหรงเข้าไปพัวพันกับคดีปลดองค์รัชทายาท อย่าว่าแต่เจ้าเมืองขั้นสี่อย่างเขาเลย แม้แต่ท่านผู้ตรวจการมณฑลก็ยังไม่กล้าเข้าไปยุ่งเกี่ยว

ท่านเจ้าเมืองหวังคิดจะรีบไล่เฉินเยี่ยนกลับไปโดยเร็ว จึงยกกาน้ำชาที่อุ่นอยู่บนเตาไฟเล็กๆ ข้างๆ ขึ้นมาเติมชาลงในถ้วยของตนเอง แล้วจิบเบาๆ

น้ำชาอุ่นๆ ไหลผ่านลำคอลงไปจนถึงกระเพาะ ช่วยขับไล่ความเหนื่อยล้าจากการทำงานมาทั้งบ่ายไปได้บ้าง แล้วจึงกล่าวอย่างไม่ใส่ใจว่า “จดหมายที่ข้าให้เจ้าไปคราวก่อน เจ้าได้อ่านแล้วหรือไม่?”

เฉินเยี่ยนก้มหน้าลงกล่าว “ศิษย์จดจำคำสอนของท่านอาจารย์ไว้ในใจแล้วขอรับ”

นี่กลับอยู่นอกเหนือความคาดหมายของท่านเจ้าเมืองหวัง

ยอมปล่อยผ่านไปง่ายๆ เช่นนี้เลยรึ?

เมื่อคิดเช่นนี้ ในใจของท่านเจ้าเมืองหวังก็พลันรู้สึกเสียดายอยู่บ้าง

เขาชื่นชมเฉินเยี่ยนอย่างยิ่ง ในตอนแรกเป็นเพราะความสามารถด้านการประพันธ์ของเฉินเยี่ยน รู้สึกว่าเด็กผู้นี้อายุยังน้อยก็สามารถเขียนบทความเช่นนี้ออกมาได้ หากเวลาผ่านไป ในวงการวรรณกรรมจะต้องมีที่ยืนให้เขาอย่างแน่นอน

ต่อมาเฉินเยี่ยนยังนำเรื่องการปราบโจรมาเล่าให้เขาฟัง ท่านเจ้าเมืองหวังก็ยิ่งประเมินเขาสูงขึ้นไปอีกหลายส่วน

บัณฑิตจำนวนมากแม้จะเขียนบทความได้ดี แต่กลับหัวโบราณอย่างยิ่ง หรือกระทั่งซื่อตรงเกินไป

บัณฑิตเช่นนี้ต่อให้มีความสามารถด้านการประพันธ์เพียงใด ก็ไม่เหมาะกับแวดวงขุนนาง

แต่เฉินเยี่ยนกลับมีสายตาที่เฉียบคมซึ่งจำเป็นสำหรับแวดวงขุนนาง ทั้งยังเข้าใจในกลยุทธ์ หากได้รับการบ่มเพาะอย่างดี ในอนาคตเส้นทางราชการก็จะราบรื่น

ตอนที่เขารู้ว่าโจวหรงถูกจับกุม ในใจของหวังเซินก็รู้สึกเสียดายเฉินเยี่ยนอย่างยิ่ง

ในเมื่อเขาให้ความสนใจเฉินเยี่ยน ย่อมต้องรู้ถึงความสัมพันธ์ระหว่างโจวหรงกับเฉินเยี่ยน

เป็นดังคาด เฉินเยี่ยนมาหาเขาถึงที่

หวังเซินไม่ได้ออกหน้า เพียงแต่ให้คนนำจดหมายไปให้เฉินเยี่ยนฉบับหนึ่ง

เขาคิดว่า เฉินเยี่ยนจะต้องถูกลากเข้าไปพัวพันด้วยอย่างแน่นอน

น่าเสียดายอัจฉริยะคนหนึ่ง

วันนี้เฉินเยี่ยนเพื่อที่จะรักษาตัวเองให้รอดจึงไม่วิ่งเต้นเพื่อโจวหรงอีกต่อไป สำหรับเฉินเยี่ยนแล้ว น้ำใจและคุณธรรมก็เป็นสิ่งที่สละได้

แม้จะเข้าใจได้ แต่ก็ยังคงทำให้หวังเซินรู้สึกเย็นชากับเฉินเยี่ยนขึ้นมาหลายส่วน

เมื่อเอ่ยปากอีกครั้ง น้ำเสียงก็ขาดความเมตตาที่ผู้ใหญ่พึงมีต่อผู้น้อยไปบ้าง “เช่นนี้ก็ดีแล้ว เจ้ามีอนาคตที่สดใส เหตุใดต้องมาทำลายตัวเองด้วย” เฉินเยี่ยนเห็นว่าน้ำเสียงของเขาเปลี่ยนไป ก็รู้สึกประหลาดใจอยู่บ้าง

ในชาติก่อนที่เฉินเยี่ยนสามารถขึ้นสู่บัลลังก์นักวาดการ์ตูนอันดับหนึ่งได้ ก็เพราะความเข้าใจในธาตุแท้ของมนุษย์ของเขา

ในตอนนี้เมื่อลองขบคิดอย่างละเอียด ก็เข้าใจได้เจ็ดแปดส่วนในทันที พลันกล่าวด้วยน้ำเสียงเศร้าสร้อย “จนบัดนี้ศิษย์ก็ยังไม่รู้ว่าเกิดเรื่องอะไรขึ้นกันแน่ สิ่งที่ทำได้ก็มีเพียงช่วยส่งเสื้อผ้ากันหนาวให้คุณนายโจวกับจี้ไป๋สักสองสามชิ้น ส่งอาหารร้อนๆ ให้สักมื้อเท่านั้นขอรับ”

แม้คำพูดจะเป็นการรับมือหวังเซิน แต่ก็เป็นสิ่งที่คิดอยู่ในใจเช่นกัน

สิ่งที่เขาสามารถทำได้ในตอนนี้ ก็มีเพียงเรื่องเล็กน้อยไร้ความหมายเช่นนี้

หวังเซินเห็นว่าสีหน้าของเขาไม่เหมือนเสแสร้ง ในใจก็รู้สึกสะเทือนใจขึ้นมาหลายส่วน

เขาเป็นเพียงซิ่วไฉตัวเล็กๆ คนหนึ่ง การที่ตนเองคาดหวังถึงเพียงนั้นก็นับว่าลำบากเฉินเยี่ยนเกินไปแล้วจริงๆ

น้ำเสียงของหวังเซินจึงกลับมามีความเมตตาอีกครั้ง “การที่ยังสามารถส่งเสื้อผ้าและอาหารไปให้พวกเขาในยามคับขันเช่นนี้ได้ ก็นับว่าเป็นการส่งถ่านในวันหิมะตกแล้ว น้ำใจเช่นนี้น่าประทับใจยิ่งนัก”

ผู้คนต่างก็รู้ว่าการสลัดทิ้งพันธนาการทางศีลธรรมจึงจะสามารถได้รับผลประโยชน์มากขึ้น แต่ก็ไม่มีใครอยากจะคบค้าสมาคมกับคนเนรคุณ

ธาตุแท้ของมนุษย์ก็ช่างขัดแย้งและซับซ้อนเช่นนี้เอง

หวังเซินกล่าวต่อ “แม้ว่าพวกเขาจะถูกขังอยู่ที่ศาลาว่าการเมือง แต่ก็เป็นคำสั่งจากเบื้องบน ข้าเองก็จนปัญญา”

การบอกเล่าถึงความจนปัญญาของตนเองพร้อมกับกันตัวเองออกจากเรื่องนี้ ก็เพื่อหลีกเลี่ยงการสร้างปัญหาในภายหลัง

เฉินเยี่ยนคารวะอย่างศิษย์อีกครั้ง กล่าวอย่างนอบน้อม “การที่ศิษย์สามารถส่งเสื้อผ้าและสิ่งของต่างๆ เข้าไปได้ ก็ล้วนเป็นเพราะบุญคุณของท่านอาจารย์ ศิษย์จดจำไว้ในใจแล้วขอรับ ศิษย์มาในครั้งนี้ ก็เพื่อมาขอบคุณท่านอาจารย์เป็นพิเศษ พร้อมกับนำของขวัญปีใหม่มามอบให้ท่านอาจารย์ขอรับ”

ท่านเจ้าเมืองหวังไม่ต้องการเข้าไปพัวพันกับคดีใหญ่เช่นนี้ ย่อมต้องไม่สั่งให้ผู้คุมดูแลคุณนายเจียงและโจวจี้ไป๋เป็นพิเศษ

แต่ทว่าเฉินเยี่ยนเป็นฝ่ายยอมเป็นหนี้บุญคุณหวังเซินในครั้งนี้ แน่นอนว่าหวังเซินก็ย่อมไม่ปฏิเสธ

หนี้บุญคุณเป็นสิ่งที่ชดใช้ได้ยากที่สุด แต่ก็สามารถกระชับความสัมพันธ์ได้ดีที่สุดเช่นกัน

ศิษย์มอบของขวัญปีใหม่ให้แก่อาจารย์ผู้คุมสอบ เป็นเรื่องปกติอย่างยิ่งในราชวงศ์เหลียง

เพราะอย่างไรเสียก็มีความสัมพันธ์ฉันศิษย์อาจารย์กันอยู่ ไม่มีใครจะมาติเตียนได้

แต่ทว่าปัญญาชนไม่อาจแปดเปื้อนด้วยกลิ่นอายของเงินทอง สิ่งของจำพวกเงินทองนั้นห้ามมอบให้โดยตรงเป็นอันขาด มิเช่นนั้นก็จะเป็นการดูหมิ่นเกียรติของปัญญาชน ไม่ต่างอะไรกับพ่อค้าวาณิช

การมอบของขวัญนี้มอบให้ทั้งแก่นสารและหน้าตา

ปีที่แล้วเฉินเยี่ยนมอบเนื้อรมควันของที่บ้านให้ หนึ่งคือไม่แพง เป็นน้ำใจของครอบครัวศิษย์ สองคือ เป็นการแสดงให้เห็นว่าภายใต้การปกครองของเจ้าเมืองหวังเช่นท่าน ประชาชนในเมืองตงหยางอยู่เย็นเป็นสุข สามารถมีเนื้อเหลือมาทำเป็นของหมักดองได้

แม้จะไม่ใช่ของล้ำค่า แต่ก็ส่งไปถึงใจของหวังเซิน

เมื่อได้ยินว่าเฉินเยี่ยนมามอบของขวัญปีให้อีกครั้ง หวังเซินก็รู้สึกสงสัยใคร่รู้อยู่บ้าง “ของขวัญปีใหม่อยู่ที่ใดเล่า?”