ตอนที่ 80 ค่าลิขสิทธิ์หนังสือ

ผ่านมาเกือบเดือนกว่าแล้วนับตั้งแต่การสั่นไหวของมรดกตกทอดจิ้งจอกเก้าหางครั้งล่าสุด

ลู่ชิงเฟิงสัมผัสได้ว่ายิ่งเวลาผ่านไป มรดกตกทอดก็ยิ่งต้องใช้จำนวนแฟนคลับในการปลุกพลังมากขึ้นเรื่อยๆ

ไม่รู้ว่าคราวนี้จะมอบพรสวรรค์แบบไหนมาให้ เขายังคงตั้งตารอคอยอยู่เสมอ

"เป็นอะไรไป เหนื่อยเหรอคะ"

หยางซิ่วซิ่วที่นั่งอยู่ตรงข้ามเห็นเขาเหม่อลอย จึงเอ่ยถามด้วยความเป็นห่วง

"เปล่าครับ แค่นึกถึงโจทย์ข้อหนึ่งตอนสอบขึ้นมา ไม่มีอะไร พี่พูดต่อเถอะครับ"

หยางซิ่วซิ่วจ้องมองเขาต่ออีกครู่หนึ่ง พอแน่ใจว่าเขาไม่ได้เหนื่อยล้าจริงๆ จึงพูดต่อ

"จากการสำรวจของฝ่ายการตลาด กระแสตอบรับของ 'ชาร์ลีกับโรงงานช็อกโกแลต' ของเธอดีกว่าที่คาดไว้มาก ในบรรดานิทานเรื่องยาวที่กำลังตีพิมพ์ต่อเนื่องตอนนี้ ความคาดหวังของผู้อ่านที่มีต่อเนื้อเรื่องช่วงถัดไปสูงกว่าผลงานเรื่องอื่นๆ ถึงยี่สิบหกเปอร์เซ็นต์"

"พอยิ่งดำเนินเรื่องไปเรื่อยๆ ตัวเลขนี้ก็จะยิ่งสูงขึ้น หลังจากการประชุมหารือ พวกเราเห็นตรงกันว่าหนังสือเล่มนี้ไม่จำเป็นต้องรอให้ลงจนจบแล้วค่อยรวมเล่ม กองบรรณาธิการจึงตัดสินใจว่าจะลงต่ออีกสามฉบับ ปล่อยเนื้อหาตอนต่อจากนี้อีกสิบห้าตอน แล้วค่อยตีพิมพ์รวมเล่มเลย"

"ส่วนสิบตอนที่เหลือจะใช้เป็นตัวดึงดูด เพื่อดันยอดขายในสัปดาห์แรก"

บนโต๊ะตรงหน้ามีเอกสารวางอยู่เป็นจำนวนมาก หยางซิ่วซิ่วชี้ให้เขาดูข้อมูลสำคัญทีละจุด

"ผมไม่มีปัญหาครับ"

ลู่ชิงเฟิงเห็นด้วย

เมื่อเทียบกับคนนอกวงการอย่างเขา สำนักนิตยสาร "วรรณกรรมเยาวชน" ย่อมเป็นเสือเฒ่าเจนสนามของวงการสิ่งพิมพ์ตัวจริง

เรื่องพรรค์นี้ปล่อยให้พวกเขาจัดการ ย่อมดีกว่าเขามานั่งชี้นิ้วสั่งมั่วๆ แน่นอน

"อีกเรื่องคือสินค้าที่ระลึกที่เกี่ยวข้อง พวกเราเตรียมจะติดต่อแบรนด์ช็อกโกแลตสักแบรนด์เพื่อทำคอลแลบ และวางจำหน่ายสินค้าที่เกี่ยวข้องพร้อมกันในวันวางแผงหนังสือ"

"นอกจากนี้ยังมีที่คั่นหนังสือตั๋วทอง กล่องดินสอลายตัวละคร และอื่นๆ สำหรับเป็นของแถมสำหรับการวางจำหน่ายครั้งแรก"

"พวกนี้ต้องได้รับความยินยอมมอบสิทธิ์จากเธอทั้งหมด เธอลองดูหน่อยนะ"

หยางซิ่วซิ่วหยิบเอกสารออกมาอีกปึกหนึ่ง

ลู่ชิงเฟิงกวาดตามองคร่าวๆ มันซับซ้อนมาก

ในนี้มีลิขสิทธิ์บางส่วนที่ต้องแบ่งส่วนแบ่งให้เขา บางส่วนจ่ายขาดครั้งเดียว และบางส่วนเป็นการอนุญาตให้ใช้ฟรี

อย่างการคอลแลบกับแบรนด์ช็อกโกแลต อันนี้จะเป็นค่าธรรมเนียมแบบจ่ายครั้งเดียว เพราะได้สิทธิ์การใช้งานแค่ช่วงระยะเวลาหนึ่งเท่านั้น

ประกอบกับตอนนี้หนังสือยังไม่มีชื่อเสียงโด่งดังมากนัก การคอลแลบจึงมีเป้าหมายหลักเพื่อช่วยโปรโมตและดันยอดขาย จำนวนเงินจึงไม่ได้สูงอะไร

ส่วนพวกของแถมจะไม่คิดค่าใช้จ่าย เพราะสำนักพิมพ์เองก็ไม่ได้เงินจากตรงนี้ แถมยังต้องควักกระเป๋าจ้างโรงงานผลิต ถือเป็นตัวช่วยเสริมเพื่อดันยอดขายหนังสือเช่นกัน

แน่นอนว่าถ้าหนังสือดังขึ้นมาในภายหลัง แล้วมีพ่อค้าแม่ค้าติดต่อเข้ามา ถึงตอนนั้นก็สามารถเก็บเงินได้

ส่วนเรื่องส่วนแบ่งเปอร์เซ็นต์ ตอนนี้ยังไม่มี

เอกสารพวกนี้เป็นเพียงข้อมูลประกอบ ยังไม่ใช่สัญญาอย่างเป็นทางการ เอามาให้เขาดูเพื่อให้พอเห็นภาพคร่าวๆ เท่านั้น

ลู่ชิงเฟิงตัดสินใจว่าถึงเวลาค่อยเอาไปให้เถาจ้าวถิงช่วยดู

เรื่องธุรกิจก็ต้องว่ากันตามเนื้อผ้า ไม่มีอะไรต้องเกรงใจ

"สุดท้ายก็คือค่าลิขสิทธิ์หนังสือค่ะ"

ในที่สุดก็เข้าสู่ประเด็นสำคัญเสียที

ค่าลิขสิทธิ์หนังสือ พูดให้เข้าใจง่ายๆ ก็คือหนังสือขายออกไปหนึ่งเล่ม ผู้เขียนจะได้เงินเท่าไหร่

ปัจจุบันค่าลิขสิทธิ์หนังสือในประเทศแบ่งออกเป็นสามรูปแบบ

แบบเหมาจ่ายขาด หรือก็คือสำนักพิมพ์จะประเมินราคาคร่าวๆ ตามคุณภาพและความยาวของหนังสือ เพื่อซื้อขาดเนื้อหาของหนังสือเล่มนี้ในคราวเดียว

หลังจากหนังสือตีพิมพ์แล้วจะกำไรหรือขาดทุน ก็ไม่เกี่ยวข้องกับผู้เขียนอีกต่อไป

โดยทั่วไปแล้วนักเขียนหน้าใหม่ที่ตีพิมพ์ครั้งแรกมักจะได้แบบเหมาจ่ายขาด

ถัดมาคือค่าลิขสิทธิ์แบบแบ่งเปอร์เซ็นต์ยอดขาย

ซึ่งแบ่งย่อยออกเป็นอัตราคงที่กับอัตราขั้นบันได

อัตราคงที่ก็คือคิดเป็นตัวเลขคงที่

ยกตัวอย่างเช่น หนังสือราคาขายตามท้องตลาดเล่มละสิบหยวน อัตราค่าลิขสิทธิ์อยู่ที่สิบเปอร์เซ็นต์ ทุกครั้งที่ขายได้หนึ่งเล่ม ผู้เขียนก็จะได้เงินหนึ่งหยวน

ส่วนอัตราขั้นบันไดจะเป็นแบบลอยตัว โดยปรับเปลี่ยนตามจำนวนยอดขายหนังสือที่ตกลงกันไว้

ตัวอย่างเช่น ไม่เกินหนึ่งหมื่นเล่มได้หกเปอร์เซ็นต์ หนึ่งหมื่นถึงสามหมื่นเล่มได้แปดเปอร์เซ็นต์ เพิ่มขึ้นเป็นขั้นบันไดไปเรื่อยๆ แบบนี้

นอกจากนี้ยังมีการตีพิมพ์แบบออกค่าใช้จ่ายเอง

รูปแบบนี้ส่วนใหญ่จะเป็นบทความเชิงวิชาการ ซึ่งแทบจะขายไม่ออก และการตีพิมพ์ก็ไม่ได้ทำเพื่อหาเงิน แต่มีจุดประสงค์อื่นแอบแฝง

และยังมีอีกแบบที่เรียกว่าค่าลิขสิทธิ์ล่วงหน้า นั่นคือผู้เขียนยังเขียนหนังสือไม่เสร็จ แต่สำนักพิมพ์จ่ายเงินค่าพิมพ์ครั้งแรกให้ล่วงหน้า เพื่อป้องกันไม่ให้เจ้าอื่นมาชิงตัวไป

แน่นอนว่าการปฏิบัติระดับนี้มีเพียงนักเขียนขายดีส่วนน้อยเท่านั้นที่จะได้รับ

เพราะหนังสือของพวกเขาไม่มีทางขายไม่ออก ส่วนหน้าใหม่น่ะอย่าหวังเลย

นิทานที่ลงตีพิมพ์ต่อเนื่องใน "วรรณกรรมเยาวชน" ย่อมต้องตีพิมพ์โดยสำนักพิมพ์ข่าวเด็กและเยาวชนแห่งหัวเซี่ยอยู่แล้ว

ค่าลิขสิทธิ์ที่เสนอให้เขาก็นับว่าจริงใจมากทีเดียว นั่นคือร้อยละสิบ

สำหรับหน้าใหม่แล้ว อัตรานี้ถือว่าสูงมากอย่างแน่นอน

ค่าลิขสิทธิ์ในประเทศต่ำสุดอยู่ที่ร้อยละห้า หากต่ำกว่านี้สู้ซื้อขาดไปเลยยังดีกว่า

สูงสุดคือร้อยละสิบห้า คนที่ได้เกินตัวเลขนี้มีเพียงหยิบมือเดียว ล้วนเป็นระดับปรมาจารย์แห่งวงการวรรณกรรมที่สร้างชื่อเสียงกวาดรางวัลทั้งในและต่างประเทศ

ปกติแล้วหน้าใหม่จะได้แค่ราวร้อยละหกถึงเจ็ดเท่านั้น

ซึ่งเรื่องนี้ยังเกี่ยวข้องกับประเด็นเรื่องผลกำไรของสำนักพิมพ์ด้วย

พูดง่าย ๆ ก็คือ ยิ่งให้ค่าลิขสิทธิ์แก่นักเขียนสูงเท่าไร สำนักพิมพ์ก็ต้องขายหนังสือให้ได้จำนวนเล่มมากขึ้นเท่านั้นถึงจะได้กำไร

อย่างเช่น ค่าลิขสิทธิ์ร้อยละสิบห้า อาจต้องทำยอดขายให้ได้ถึงหนึ่งแสนเล่มถึงจะถึงจุดคุ้มทุนทำกำไร

ทว่าในท้องตลาดปัจจุบัน หนังสือที่ทำยอดขายถึงระดับนี้ได้มีน้อยเสียยิ่งกว่าน้อย

ส่วนใหญ่แล้วพิมพ์ครั้งแรกห้าพันเล่มยังขายไม่หมดด้วยซ้ำ

ส่วนค่าลิขสิทธิ์แบบขั้นบันไดนั้น เป็นสิ่งที่สำนักพิมพ์จะเสนอขึ้นมาก็ต่อเมื่อต้องการป้องกันความเสี่ยงและผลักภาระไปให้นักเขียน

การชิงเสนอเงื่อนไขแบบนี้ออกมาเองจึงแฝงความหมายดูถูกอยู่นิดหน่อย

การให้ถึงร้อยละสิบคือการปฏิบัติต่อนักเขียนระดับขายดี แสดงให้เห็นว่าสำนักพิมพ์มองอนาคตของหนังสือเล่มนี้ไว้สดใสมากจริง ๆ

ลู่ชิงเฟิงค่อนข้างพอใจ

นิทานชื่อดังจากชาติก่อนเล่มนี้ถูกเปลี่ยนสถานที่ตีพิมพ์ครั้งแรก เขาเองก็ไม่แน่ใจว่าจะส่งผลกระทบอะไรหรือไม่

สุดท้ายแล้วจะขายได้กี่เล่ม นอกจากคุณภาพของตัวหนังสือเองแล้ว ยังมีปัจจัยอื่นปะปนอยู่อีกด้วย

อย่างในชาติก่อน หนังสือเล่มนี้ทำยอดขายได้มากกว่าสิบล้านเล่ม การมีภาพยนตร์ฉายออกมาถือว่ามีส่วนช่วยอย่างมหาศาล

ในตลาดนอกยุโรปและอเมริกา คนส่วนใหญ่รู้จักภาพยนตร์ก่อน แล้วค่อยมารู้จักตัวหนังสือทีหลัง

หนังสือเล่มแรกที่ตีพิมพ์ เรื่องเงินยังไม่ใช่สิ่งสำคัญที่สุด แต่เป็นเรื่องที่ว่าจะสร้างชื่อเสียงให้ดังเปรี้ยงปร้างได้หรือไม่ต่างหาก

จากนั้นถึงจะสามารถต่อรองเงื่อนไขที่ได้เปรียบให้กับผลงานตีพิมพ์เล่มต่อ ๆ ไปได้

นี่จึงเป็นเหตุผลที่ทำไมเขาถึงไม่ยอมงัดผลงานที่มีชื่อเสียงโด่งดังยิ่งกว่านี้ออกมาตั้งแต่แรก

อย่างเช่น "เจ้าชายน้อย"

ผลงานที่เป็นเครื่องจักรผลิตเงินและบอสใหญ่แห่งวงการสินค้าลิขสิทธิ์แบบนี้ หากค่าลิขสิทธิ์ลดลงไปแค่ศูนย์จุดหนึ่งเปอร์เซ็นต์ เงินทองก็หายไปมหาศาลแล้ว

เมื่อตกลงเรื่องพวกนี้เรียบร้อย เรื่องสัญญาอะไรพวกนั้นก็รอให้สอบเกาเข่าเสร็จก่อนค่อยว่ากัน

วันที่แปด วันที่เก้า การสอบเกาเข่าดำเนินไปอย่างเป็นระเบียบเรียบร้อย

บ่ายวันที่เก้า เมื่อวิชาสุดท้ายสิ้นสุดลง ลู่ชิงเฟิงที่เดินออกมาจากห้องสอบก็ถอนหายใจยาวอย่างโล่งอก

รู้สึกเหมือนโลกทั้งใบเปิดกว้างขึ้นมาทันตาเห็น

พอนั่งรถรับส่งนักเรียนสอบเกาเข่ากลับมาถึงโรงเรียน สี่จตุรเทพแห่งโรงเรียนมัธยมสามก็กลับมารวมตัวกันอีกครั้ง

"ในที่สุดก็จบสักที"

หลิวซินโยนหนังสือเรียนขึ้นไปบนฟ้า และไม่ได้มีเพียงเขาคนเดียวที่ทำแบบนี้

การหลุดพ้นจากโรงเรียนมัธยมปลายที่เหมือนกรงขัง ทำให้ทุกคนส่งเสียงเฮฮากันอย่างบ้าคลั่ง

สีหน้าของโหวเสี่ยวปิงผ่อนคลายลง ใบหน้าเริ่มมีรอยยิ้ม

"จ้วงจ้วงบอกว่าปิดเทอมใหญ่จะไปเที่ยวด้วยกัน วางแผนไว้ว่าจะไปไหนกันล่ะ"

เขาเอ่ยถาม

"เขาบอกว่าจะวางแผนเอง ฉันก็ไม่รู้เหมือนกัน"

ลู่ชิงเฟิงยักไหล่

"ฉันคิดไว้หมดแล้ว สองที่ จิ่วไจ้โกวกับจางเจียเจี้ย พวกนายเลือกเอา"

ทั้งสามคนสบตากัน สำหรับสองสถานที่นี้พวกเขาได้ยินชื่อเสียงมานานแล้ว แต่ไม่รู้รายละเอียดที่ชัดเจน

"งั้นกลับไปหาข้อมูลก่อนค่อยตัดสินใจแล้วกัน"

ลู่ชิงเฟิงพูดขึ้น

โหวเสี่ยวปิงกับลวี่ฮุยพยักหน้าเห็นพ้องต้องกัน

ต่างคนต่างแยกย้ายกลับบ้าน

เมื่อก้าวพ้นประตูโรงเรียน ลู่ชิงเฟิงหันกลับไปมองโรงเรียนมัธยมสาม

ชีวิตมัธยมปลายของเขาจบลงแล้ว