บทที่ 53 ถั่วลิสงที่ขายไม่ได้ราคา

"บริคส์เหรอ ไม่เคยได้ยินชื่อเลย คุณหมายถึงเป๊ปซี่โคหรือเปล่า"

"ไม่ใช่เป๊ปซี่ครับ ก็บริกส์นั่นแหละ บริษัทที่บริหารเชนร้านไก่ทอดน่ะ ตอนนี้อาจจะยังเล็กอยู่เลยไม่ค่อยมีชื่อเสียง ผมอยากจะลองหาข้อมูลของบริษัทนี้ดูหน่อย แต่ที่เมืองเล็กๆ ของผมข้อมูลไม่ค่อยครบถ้วน เลยต้องรบกวนคุณช่วยเป็นธุระให้หน่อยนะครับ"

เมื่อพูดถึงบริกส์ คาร์เตอร์ก็นึกถึงพิซซ่าฮัทขึ้นมาโดยธรรมชาติ แต่ชื่อเสียงและอิทธิพลของแบรนด์นี้ยังเทียบไม่ได้เลยกับเคเอฟซี โดยเฉพาะในยุคนี้ ร้านเคเอฟซีเขายังพอเคยผ่านตาบ้าง แต่พิซซ่าฮัทน่ะเหรอ ไม่เคยเห็นเลยแม้แต่เงา ถ้าพูดถึงเคเอฟซี จูเลียนอาจจะยังพอคุ้นหูอยู่บ้าง แต่ถ้าพูดถึงพิซซ่าฮัทนี่ถือว่าไม่จำเป็นเลยจริงๆ

"ได้ เคเอฟซีใช่ไหม ฉันจดไว้แล้ว เดี๋ยวจะช่วยดูให้นะ อ้อ ใช่แล้ว เรื่องประธานธนาคารกลางสหรัฐเปลี่ยนคนใหม่ นายรู้ข่าวหรือยัง นั่นน่ะตัวอันตรายเลยล่ะ ธนาคารของคุณในช่วงไม่กี่ปีข้างหน้าคงอยู่อย่างลำบากแน่ ต้องระวังเรื่องการควบคุมความเสี่ยงให้ดีนะ สินเชื่ออันไหนที่เรียกคืนได้ก็รีบเรียกคืนเถอะ ถ้าฉันคาดการณ์ไม่ผิด โวลเกอร์คนนี้ต้องลดปริมาณเงินทุนหมุนเวียนลงอย่างแน่นอน"

"ผมทราบข่าวนี้แล้ว ขอบคุณที่เตือนนะครับ"

เป็นการยืนยันจากสองแหล่งที่คุ้นเคยอีกครั้ง! เส้นทางชีวิตส่วนใหญ่ของโวลเกอร์อยู่ในนิวยอร์ก คนในวงการการเงินที่ปักหลักในนิวยอร์กอย่างจูเลียนย่อมเข้าใจคนผู้นี้ได้ดีกว่าคาร์เตอร์และกู๊ดแมนเสียอีก เมื่อได้รับคำเตือนจากพวกเขา บวกกับข้อมูลในอนาคตที่คาร์เตอร์มี คาร์เตอร์ก็อดไม่ได้ที่จะเริ่มกลับมาทบทวนตัวเองว่า สิ่งที่เขาคาดการณ์เกี่ยวกับสถานการณ์เศรษฐกิจในช่วงไม่กี่ปีข้างหน้า มันยังดูโลกสวยเกินไปหรือเปล่า?

หลังจากวางสาย คาร์เตอร์ที่เริ่มรู้สึกตื่นตัวก็รีบมาตรวจสอบบัญชีทันที ไม่นานคาร์เตอร์ก็พบว่า ในช่วงสองเดือนที่เขาไม่อยู่ กู๊ดแมนผู้ดูแลธนาคารแทนเขาก็เริ่มลดการปล่อยสินเชื่อลงอย่างมีนัยสำคัญ สองเดือนที่ผ่านมาปล่อยกู้ไปได้รวมไม่ถึงหนึ่งหมื่นดอลลาร์ โดยเฉพาะเดือนสิงหาคมปล่อยไปแค่ 2,000 ดอลลาร์เท่านั้น สัดส่วนสินเชื่อโดยรวมลดลงในเชิงวัตถุวิสัย แต่ติดอยู่ที่ว่าเงินที่ปล่อยกู้ออกไปในช่วงของแบล็กคนพ่อนั้นมีจำนวนมากเกินไปจริงๆ ทำให้งบการเงินของธนาคารดูไม่ค่อยสวยหรูเท่าไหร่นัก

เงินสดสำรองยังไม่สามารถตอบสนองความต้องการถอนเงินของลูกค้าทุกคนได้ โดยเฉพาะอย่างยิ่งตอนนี้เงินที่ยืมมาถูกนำไปลงทุนในกองทุนหมดแล้ว หากเกิดวิกฤตความเชื่อมั่นแบบคราวก่อนขึ้นมาอีก ก็จะเป็นปัญหาใหญ่แน่ๆ และในเดือนหน้ายังมีค่าใช้จ่ายประกันเงินฝากที่ต้องจ่ายอีก ค่าประกันเงินฝากไม่ใช่ยอดเงินคงที่ แต่เป็นหนึ่งในสามพันของยอดเงินฝากทั้งหมด หากคำนวณตามขนาดเงินฝากของธนาคารแบล็กในปัจจุบัน ก็น่าจะอยู่ที่ประมาณหนึ่งพันดอลลาร์ ถือว่ายังไม่เยอะเท่าไหร่ แต่ปัญหาคือตอนนี้เงินสดในธนาคารแบล็กมีไม่มากนัก ยังต้องสำรองไว้สำหรับกรณีลูกค้ามาถอนเงินและขึ้นเงินเช็กอีก

เมื่อเป็นเช่นนี้ เป้าหมายหลักของการทำงานธนาคารในระยะถัดไปก็ชัดเจนมาก นั่นคือ การเรียกคืนสินเชื่อ! ต่อให้ต้องลดดอกเบี้ยลง ก็ต้องพยายามเรียกคืนเงินที่ปล่อยกู้ออกไปให้ได้มากที่สุดเท่าที่จะทำได้ เพื่อสำรองไว้สำหรับกรณีฉุกเฉิน

"กู๊ดแมน เดี๋ยวฉันจะไปหาเอ็กซ์อนหน่อย จะไปคุยกับเขาเรื่องนี้น่ะ"

"ได้ ไปเถอะ"

คิดแล้วต้องทำ เมื่อตรวจสอบบัญชีเสร็จและไม่มีอะไรทำ คาร์เตอร์จึงตัดสินใจไปพบผู้กู้ด้วยตัวเอง ฟาร์มของเอ็กซ์อนตั้งอยู่ทางทิศใต้ของเมืองเล็กๆ คำว่าทางทิศใต้ของเมืองเป็นเพียงคำเรียกให้ฟังดูดีเท่านั้น

พูดให้ถูกคือ หลังจากขับรถออกจากดักลาสไปทางทิศใต้แล้ว ต้องขับต่อไปอีกประมาณครึ่งชั่วโมงถึงจะเจอฟาร์มของเอ็กซ์อน ในบริเวณฟาร์มไม่มีอะไรเลยนอกจากถนนที่ตัดผ่านจากเหนือลงใต้และบ้านหลังโดดเดี่ยวของเอ็กซ์อนเพียงหลังเดียว

หลังจากเลี้ยวออกจากถนนคอนกรีตเข้าสู่ทางลูกรังได้ไม่นาน คาร์เตอร์ก็จอดรถที่หน้าบ้านของเอ็กซ์อน คนที่อยู่ข้างในพอได้ยินเสียงรถก็เดินออกมา

"คุณนายเอ็กซ์อนใช่ไหมครับ ผมคาร์เตอร์จากธนาคารแบล็ก"

"คาร์เตอร์... ฉันรู้จักคุณ ได้ข่าวว่าคุณเพิ่งกลับจากการเดินทางรอบอเมริกา เชิญเข้ามาก่อนสิคะ คุณมาทวงหนี้หรือคะ"

คุณนายเอ็กซ์อนดูเหมือนจะมีอายุประมาณห้าสิบปี แต่งกายเรียบง่าย ใบหน้าดูใจดี เพียงแต่ในแววตา คาร์เตอร์สัมผัสได้ถึงความกังวลที่ปิดไม่มิด เห็นได้ชัดว่าเธอกำลังกลัดกลุ้มเรื่องการใช้หนี้เช่นกัน

"ใช่ครับ เอ็กซ์อนอยู่บ้านไหมครับ"

แม้คุณนายเอ็กซ์อนจะดูน่าเห็นใจ แต่คาร์เตอร์ก็ไม่ได้ลืมวัตถุประสงค์ของตัวเอง

"เขาไม่อยู่ค่ะ ออกไปยุ่งอยู่ในไร่ คุณเข้าบ้านไปนั่งรอก่อนเถอะ เดี๋ยวฉันไปเรียกเขามาให้"

นี่ไม่ใช่การที่เอ็กซ์อนจงใจหลบหน้าคาร์เตอร์ แต่ครอบครัวชาวนาส่วนใหญ่ก็เป็นแบบนี้ ตอนคาร์เตอร์ยังเด็กและกลับไปเยี่ยมบ้านเกิด ตอนกลางวันก็มักจะไม่เห็นแม้แต่เงาของปู่เช่นกัน

"ขอบคุณครับ แต่ผมขอไปหาเขาที่ไร่เลยดีกว่า เดี๋ยวต้องไปที่อื่นอีกหลายที่ คุณนายเอ็กซ์อนวางใจเถอะครับ ผมไม่ได้มีเจตนาร้าย แค่จะไปคุยเรื่องการใช้หนี้กัน ถ้ามีปัญหาจริงๆ เราก็พร้อมจะทำความเข้าใจ ขอเพียงหาวิธีการที่เหมาะสมร่วมกันได้ก็พอ"

"งั้นก็ได้ค่ะ สามีของฉันอารมณ์ค่อนข้างร้อนนิดหน่อย ฉันไปกับคุณด้วยดีกว่า กลัวว่าพวกคุณจะทะเลาะกัน"

คุณนายเอ็กซ์อนพูดไปพลางเปลี่ยนรองเท้าแตะที่หน้าบ้าน จากนั้นก็เดินตามคาร์เตอร์ออกไปที่ไร่ ลักษณะของเกษตรกรรมในอเมริกาคือการใช้เครื่องจักรในระดับสูง ซึ่งจริงๆ แล้วก็เป็นวิธีการที่ไม่มีทางเลือกอื่น

ในอเมริกาที่พื้นที่กว้างขวางแต่ประชากรเบาบาง เกษตรกรหนึ่งคนมีที่ดินมากกว่าคนจีนหลายเท่า ลำพังแค่แรงคนคงทำไม่ไหว เพียงแต่ตอนนี้เป็นฤดูร้อน การเพาะปลูกเสร็จสิ้นไปแล้ว และยังไม่ถึงเวลาเก็บเกี่ยว เครื่องจักรการเกษตรหลายคันจึงจอดทิ้งไว้ในพื้นที่ว่างข้างกระท่อมของครอบครัวเอ็กซ์อนอย่างเปล่าประโยชน์

ไม่น่าแปลกใจเลยที่ความคิดแรกของทุกคนคือการขายเครื่องจักรการเกษตรบางส่วนเพื่อนำเงินมาใช้หนี้ เพราะในตอนนี้ครอบครัวเอ็กซ์อน สิ่งที่มีค่าพอจะขายได้ก็น่าจะมีแค่พวกเครื่องจักรขนาดใหญ่ที่วางทิ้งไว้พวกนี้แหละ

"คุณนายเอ็กซ์อน ผลผลิตของพวกคุณในตอนนี้เป็นอย่างไรบ้างครับ"

ที่ดินของครอบครัวเอ็กซ์อนมีจำนวนมากและกว้างขวาง ก่อนจะเจอตัวเอ็กซ์อน คาร์เตอร์ก็เป็นฝ่ายเริ่มชวนคุย แต่หัวข้อนี้ดูเหมือนจะไม่ค่อยเข้าท่าเท่าไหร่ หากผลผลิตไม่ดี เอ็กซ์อนจะกู้เงินซื้อเครื่องจักรเพิ่มทำไมล่ะ

และก็เป็นไปตามคาด คุณนายเอ็กซ์อนตอบว่า

"ผลผลิตก็ไม่เลวค่ะ แสงแดดในจอร์เจียมีเพียงพอ แหล่งน้ำก็ไม่มีปัญหา แต่ถั่วลิสงที่เราปลูกตอนนี้กลับขายไม่ได้ราคาเลย พวกนายทุนใจดำพวกนั้น ทั้งที่เนยถั่วลิสงราคาแพงขึ้นทุกที แต่ราคารับซื้อกลับไม่ขึ้นเลยสักนิด ตอนนี้เราปลูกถั่วลิสงแทบเรียกได้ว่าแค่ไม่ขาดทุน ส่วนกำไรน่ะไม่ต้องพูดถึงเลย"

"ปกติพวกคุณขายถั่วลิสงให้ใครล่ะครับ ขายให้โรงงานโดยตรงหรือเปล่า"

ตามเอกสารที่พ่อของคาร์เตอร์ทิ้งไว้ให้ พืชผลที่สำคัญที่สุดในรัฐจอร์เจียคือถั่วลิสง โรงงานผลิตเนยถั่วลิสงที่ใหญ่ที่สุดในโลกตั้งอยู่ที่เมืองดอว์สันในรัฐจอร์เจีย นอกจากทำเนยถั่วแล้ว ถั่วลิสงจากรัฐจอร์เจียยังมีสัดส่วนการผลิตมากกว่าครึ่งหนึ่งของทั้งอเมริกา การที่ครอบครัวเอ็กซ์อนปลูกถั่วลิสงจึงไม่ใช่เรื่องน่าแปลกใจสำหรับคาร์เตอร์ แต่เขากำลังสงสัยว่ามันเกิดปัญหาในขั้นตอนตัวกลางหรือเปล่า

"ถั่วลิสงที่ครอบครัวแบบพวกเราปลูก จะเอาไปขายให้โรงงานโดยตรงได้ยังไงกันล่ะคะ ก็ต้องขายให้พ่อค้าคนกลางในดักลาส แล้วค่อยให้พวกเขาจัดการขนส่งไปยังโรงงานต่างๆ หรือขายไปยังรัฐอื่นค่ะ"

"งั้นที่ขายไม่ได้ราคา เป็นเพราะพ่อค้าคนกลางพวกนี้ตุกติกหรือเปล่าครับ เช่น โรงงานปรับราคารับซื้อขึ้นแล้ว แต่พวกเขาไม่ยอมปรับขึ้นเพื่อหวังกำไรที่มากกว่าเดิม"

"ไม่ใช่หรอกค่ะ พวกเราเคยสงสัยแบบนั้นเหมือนกัน เอ็กซ์อนเคยไปถามที่เมืองดอว์สันกับเพื่อนๆ อยู่หลายครั้ง โรงงานที่ใหญ่ที่สุดแห่งนั้นก็ไม่ได้ปรับขึ้นราคา ถ้าโรงงานอื่นยิ่งไม่ต้องพูดถึงเลยค่ะ..."

จบบท