ตอนที่ 63 รายละเอียดของธุรกิจ

งานที่ยุ่งวุ่นวายทำให้เวลาผ่านไปเร็วอย่างน่าประหลาด

กิจการของซูเปอร์มาร์เก็ตเติบโตขึ้นเรื่อย ๆ อย่างเห็นได้ชัด มีแนวโน้มไปในทิศทางที่ดีอย่างเด่นชัด ดูเหมือนชาวบ้าน พนักงาน และคนที่ออกมาเที่ยวเล่นละแวกใกล้เคียงจะเริ่มชินกับซูเปอร์มาร์เก็ตสะดวกซื้อที่เปิดตลอดยี่สิบสี่ชั่วโมงแห่งนี้แล้ว

นี่ขนาดยังอยู่ในสภาพที่โครงการคอนโดสร้างใหม่ยังส่งมอบห้องไม่หมด และนักศึกษาก็ยังไม่เปิดเทอม

หวังเสี่ยวเลี่ยงเริ่มปรับตัวเข้ากับจังหวะการทำงานอันหนักหน่วงที่นี่ได้แล้ว เขายังสนิทสนมกับเพื่อนร่วมงานอีกสองสามคนในร้านด้วย

ในบรรดาคนเหล่านั้น คนที่เขาติดต่อด้วยมากที่สุดก็ยังคงเป็นพี่หลี่

งานในซูเปอร์มาร์เก็ตจิปาถะมาก ทั้งจัดของ คิดเงิน ทำความสะอาด ตรวจสอบสินค้าใกล้หมดอายุ มีงานให้ทำไม่รู้จักหมดสิ้น ขอเพียงอยากทำ ก็ไม่มีทางว่างแน่นอน หวังเสี่ยวเลี่ยงยึดมั่นในความมุ่งมั่นเอาจริงเอาจังของตน พอไม่มีคนตรงแคชเชียร์ก็ไปจัดชั้นวางของ พอชั้นวางของเรียบร้อยก็ไปถูพื้น พอกระเบื้องพื้นสะอาดก็ไปเติมเครื่องดื่มในตู้แช่จนเต็ม

ความขยันของเขา พี่หลี่ล้วนมองเห็นอยู่ในสายตา

ผู้หญิงที่ดูฉลาดเฉียบแหลมคนนี้พูดไม่เยอะ แต่บางครั้งก็ช่วยชี้แนะตักเตือนเขาสองสามประโยค

"เสี่ยวเลี่ยง โยเกิร์ตยี่ห้อนั้นเอามาวางไว้ข้างนอกสุดนะ สัปดาห์หน้าก็หมดอายุแล้ว"

"ป้ายราคาเบี้ยว จัดให้ตรงหน่อย เถ้าแก่เห็นเข้าจะด่าเอา"

"ประตูตู้แช่เปิดแล้วต้องปิดทันทีนะ ไอเย็นรั่วมันเปลืองไฟ"

ทั้งหมดนี้ล้วนเป็นประสบการณ์ที่สั่งสมมา หวังเสี่ยวเลี่ยงจึงจดจำไว้ในใจทั้งหมด

บ่ายวันหนึ่ง คนในร้านไม่ค่อยเยอะ หวังเสี่ยวเลี่ยงเพิ่งเติมน้ำแร่เต็มตู้แช่ ยืดตัวขึ้นแล้วทุบหลังเบา ๆ พี่หลี่กำลังอยู่หลังแคชเชียร์ ใช้เครื่องคิดเลขตรวจเช็กบัญชีของวันนั้น

"พี่หลี่ พี่ทำงานกับเถ้าแก่หลี่มากี่ปีแล้วครับ" หวังเสี่ยวเลี่ยงเดินเข้าไปถามลอย ๆ

พี่หลี่ไม่เงยหน้าขึ้นมา นิ้วยังคงกดเครื่องคิดเลขอย่างรวดเร็ว "เกือบห้าปีแล้ว"

"ห้าปีเลยเหรอครับ ถ้างั้นพี่ก็เป็นระดับผู้บุกเบิกเลยสิ"

พี่หลี่หยุดมือที่กำลังทำงาน ชำเลืองมองเขา นานทีปีหนจึงจะเผยรอยยิ้มออกมาบ้าง ทว่ารอยยิ้มนั้นแฝงความรู้สึกบางอย่าง ดูคล้ายเยาะเย้ยตัวเอง "ผู้บุกเบิกอะไรกัน ก็แค่คนรับจ้างทำงาน ฉันกับเถ้าแก่อยู่หมู่บ้านเดียวกันที่บ้านเกิด นับญาติห่าง ๆ กันอยู่ ไม่อย่างนั้นเขาก็คงไม่ให้ฉันเป็นผู้จัดการร้านหรอก"

ที่แท้ก็เป็นญาติสนิทมิตรสหาย หวังเสี่ยวเลี่ยงเข้าใจในใจ คนอย่างหลี่ไหลฝู การจะใช้คนย่อมต้องพิถีพิถันเลือกคนที่รู้ไส้รู้พุง โดยเฉพาะตำแหน่งผู้จัดการร้านที่ต้องคุมทั้งเงินและของแบบนี้

"เงินเดือนผู้จัดการร้านสูงมากเลยใช่ไหมครับ" หวังเสี่ยวเลี่ยงลองหยั่งเชิงถาม

"ห้าพัน" พี่หลี่ตอบอย่างกระชับ

หวังเสี่ยวเลี่ยงคิดในใจว่า เทียบกับความหนักของงานขนาดนี้ มันน้อยเกินไปจริง ๆ

นี่ก็ขี้เหนียวเกินไปแล้ว

พี่หลี่นับว่าเป็นคนกันเองของหลี่ไหลฝูแท้ ๆ

"แล้ว... สิ้นปีมีโบนัสไหมครับ" เขายังคงอดไม่ได้ที่จะถามคำถามที่ดูไร้เดียงสาไปสักหน่อยนี้ออกมา

พี่หลี่ยิ้ม คราวนี้ส่ายหน้าโดยไม่ปิดบัง รอยยิ้มนั้นเต็มไปด้วยความเข้าใจโลกแบบ 'เธอยังเด็กไป' "โบนัสเหรอ นายคิดมากไปแล้ว ในพจนานุกรมของเถ้าแก่หลี่ไม่มีคำสองคำนี้หรอก ไม่หักเงินก็ถือว่าจุดธูปไหว้พระขอบคุณสวรรค์แล้ว"

หวังเสี่ยวเลี่ยงเงียบไป

"เขาไม่ได้มีแค่ร้านนี้ร้านเดียวนะ" พี่หลี่ดูเหมือนจะเห็นว่าในร้านไม่มีคน เลยเริ่มอยากคุยขึ้นมา จึงลดเสียงลง "นับรวมที่นี่ด้วย ทั้งหมดสิบเอ็ดสาขา"

"กิจการร้านเราน่าจะดีที่สุดใช่ไหมครับ" หวังเสี่ยวเลี่ยงรู้เรื่องที่หลี่ไหลฝูเปิดสิบเอ็ดร้านอยู่แล้ว

"ไม่ใช่แน่นอน แต่ฉันยืนยันได้ว่าไม่มีสาขาไหนไม่ทำเงิน" น้ำเสียงของพี่หลี่หนักแน่น "เขาฉลาดเป็นกรด ถึงเบื้องหน้าจะมีคนอื่นออกหน้าเป็นเถ้าแก่ แต่ตัวเขาถือหุ้นใหญ่สุด ทุกวันแค่นั่งรอรับเงินก็พอ"

พี่หลี่ชี้ไปที่นาฬิกาแขวนผนัง "เถ้าแก่เนี้ยขับรถอู่หลิงหงกวงคันนั้นทุกคืน วิ่งไปตรวจบัญชีทีละร้านจนครบสิบเอ็ดสาขา แล้วเก็บแบงก์ร้อยของวันนั้นไปจนเกลี้ยง ฝนตกแดดออกก็ไม่เคยหยุด"

ในหัวของหวังเสี่ยวเลี่ยงผุดใบหน้าของผู้หญิงที่ถือกระเป๋าหนังมันวาวคนนั้นขึ้นมา พร้อมกับรถอู่หลิงหงกวงที่แสนธรรมดา ภาพสองอย่างนี้พอมาอยู่รวมกันแล้ว มันให้ความรู้สึกประหลาดอย่างบอกไม่ถูก

เศรษฐินีที่มีซูเปอร์มาร์เก็ตในครอบครองถึงสิบเอ็ดแห่ง แต่กลับขับรถอู่หลิงหงกวงแล่นฝ่าความมืดไปทั่วเมืองทุกคืนดึกดื่นเพื่อตระเวนเก็บเงินสด

เป็นความประหยัดจนเป็นนิสัย หรือจงใจทำตัวเรียบง่ายกันแน่

"ร้านเยอะขนาดนี้ ตอนจัดการจริง ๆ คงยากน่าดูใช่ไหมครับ"

"ฉันไม่เห็นว่าเถ้าแก่หลี่จะรู้สึกลำบากตรงไหนเลย อย่างเรื่องรับสมัครพนักงานนี่ เขาวางกฎไว้ ผู้จัดการร้านก็ทำตาม ไม่มีอะไรยากเลยสักนิด"

"แล้วกฎการรับสมัครมีอะไรบ้างครับ"

"อย่างแรก หน้าตาต้องดูดี ร่างกายต้องไม่พิการ ไม่ได้รังเกียจใครหรอกนะ แต่เถ้าแก่เนี้ยบอกไว้ เปิดประตูค้าขาย หน้าตามันสำคัญ อย่างที่สอง ต้องพูดจาฉะฉาน ไม่ตะกุกตะกัก ถามอะไรไปครึ่งค่อนวันก็ยังตอบไม่รู้เรื่อง ลูกค้าจะรำคาญเอา"

หวังเสี่ยวเลี่ยงพยักหน้าเงียบ ๆ ข้อกำหนดนี้แม้จะตรงไปตรงมาจนฟังดูแทงใจดำไปบ้าง แต่หากมองในมุมของการทำธุรกิจแล้ว ก็ถือว่าไร้ที่ติตริง ๆ

"ถ้าสมัครแบบพนักงานประจำ ต้องดูบัตรประชาชน ถ้าเป็นคนท้องถิ่นได้ยิ่งดี มีบ้านหรือมีครอบครัวแล้วยิ่งดีที่สุด คนพวกนี้จะมั่นคง ไม่ทำงานสองวันแล้วชิ่งหนี"

"ถ้าสมัครแบบพาร์ตไทม์ ต้องเป็นนักศึกษาจากเมืองมหาวิทยาลัยแถวนี้ ต้องดูทั้งบัตรนักศึกษาและบัตรประชาชน ข้อมูลในบัตรสองใบต้องตรงกัน นักศึกษาพวกนี้ยังใสซื่อ ปกครองง่าย แถมพวกเขาก็กำลังขาดเงินด้วย"

"เงื่อนไขมีแค่นี้ ง่าย ๆ แต่ตรงจุด อย่าเห็นว่าง่ายแบบนี้นะ คัดคนออกไปได้เพียบเลย"

หวังเสี่ยวเลี่ยงแอบนึกเลื่อมใสอยู่ในใจ สองสามีภรรยาหลี่ไหลฝูคู่นี้ เข้าถึงหัวใจของการทำธุรกิจจนซึมลึกเข้ากระดูกดำจริง ๆ ทุกข้อกำหนดล้วนเต็มไปด้วยการคำนวณอันเลือดเย็น ทว่ากลับแม่นยำและได้ผล สามารถควบคุมความเสี่ยงและต้นทุนให้อยู่ในระดับต่ำสุดได้อย่างเหนียวแน่น

ช่วงสองสามวันนี้ มีคนทยอยเข้ามาสมัครงานไม่น้อยจริง ๆ

โดยเฉพาะนักศึกษาจากเมืองมหาวิทยาลัยในละแวกใกล้เคียงที่อยากหางานพาร์ตไทม์ทำเพื่อหาค่าครองชีพ มีมากเกินกว่าที่หวังเสี่ยวเลี่ยงคาดคิดไว้เสียอีก เขาไม่นึกเลยว่าจะมีนักศึกษามากขนาดนี้ที่ไม่ยอมกลับบ้านเกิดช่วงปิดเทอม แต่เลือกที่จะอยู่ในเมืองต่อ เขาย่อมเข้าใจดีว่าจุดประสงค์ของคนพวกนี้ ถ้าไม่ใช่เพราะกลับบ้านไปแล้วไม่มีอะไรทำ ก็น่าจะมีแฟนและย้ายมาอยู่กินด้วยกันที่นี่แล้ว

ขั้นตอนการสัมภาษณ์ของพี่หลี่ก็เป็นไปตามที่เธอพูดไว้ เรียบง่ายและรวดเร็ว

เธอจะเรียกคนไปที่มุมหนึ่งแล้วถามคำถามไม่กี่ข้อ ซึ่งก็หนีไม่พ้น "สู้งานไหวไหม" "เข้ากะดึกได้ไหม" "สัปดาห์หนึ่งมาได้กี่วัน" ทำนองนี้ ตลอดทั้งกระบวนการใช้เวลาไม่เกินห้านาที

จากนั้นก็ตรวจดูเอกสารหลักฐาน

พอตรวจดูเอกสารเสร็จ เธอก็จะพูดกับนักศึกษาที่กำลังยืนทำหน้าคาดหวังคนนั้นว่า "เอาล่ะ ด่านฉันถือว่าเธอผ่านแล้วนะ เดี๋ยวฉันจะส่งวีแชตของเธอให้เถ้าแก่ เขาจะติดต่อเธอไป กลับไปรอฟังข่าวแล้วกันนะ"

หลังจากนั้น ก็ไม่มีอะไรเกิดขึ้นอีกเลย

หวังเสี่ยวเลี่ยงเห็นนักศึกษามาหลายคนแล้วที่มาด้วยความหวังเต็มเปี่ยม แต่กลับต้องเดินจากไปด้วยความเคว้งคว้าง เขารู้ดีว่าพี่หลี่เป็นเพียงด่านคัดกรองด่านแรก คนที่ตัดสินใจจริง ๆ คือหลี่ไหลฝู ร้านทั้งสิบสองสาขาของเขาก็เปรียบเสมือนสระรวมแรงงานขนาดใหญ่ พนักงานเข้ามาแล้วก็ไป ไปแล้วก็มีคนใหม่เข้ามา สำหรับเขาแล้ว คนพวกนี้ก็เป็นเพียงชิ้นส่วนอะไหล่ชิ้นหนึ่งบนสายพานการผลิตที่พร้อมจะถูกเปลี่ยนได้ทุกเมื่อ

คำว่า "รับสมัครพนักงานระยะยาว" สี่คำนั้น ในสายตาของหวังเสี่ยวเลี่ยงยามนี้ ยิ่งดูยิ่งรู้สึกโหดร้าย และเขาก็เข้าใจความหมายที่ซ่อนอยู่เบื้องหลังนั้นเป็นอย่างดี

บ่ายวันนี้ นักศึกษาพาร์ตไทม์ที่รับผิดชอบกะดึกของร้านโทรมาหาพี่หลี่ บอกว่าที่บ้านมีธุระด่วน ตั้งแต่วันพรุ่งนี้เป็นต้นไปคงมาทำงานไม่ได้แล้ว

มีคนออกไปอีกคนแล้ว

หวังเสี่ยวเลี่ยงเห็นจนชินชาเสียแล้ว

ผ่านไปไม่นาน โทรศัพท์ของพี่หลี่ก็ดังขึ้น เป็นเถ้าแก่หลี่ไหลฝูนั่นเอง

พี่หลี่กดรับสายพลางเอ่ยเรียก "เถ้าแก่" อย่างนอบน้อม

เสียงจากปลายสายดังมาก แม้จะอยู่ห่างออกไปพอสมควร หวังเสี่ยวเลี่ยงก็ยังพอได้ยินน้ำเสียงที่เต็มไปด้วยความหงุดหงิดรำคาญใจของหลี่ไหลฝู

"...คนออกไปอีกแล้วเหรอ! มันยังไงกันเนี่ย! ฉันจะบอกแกให้นะ ตอนนี้มือฉันไม่มีคนเลยสักคน ร้านอื่นก็ขาดคน! แกไปหาคนมาให้ฉันเดี๋ยวนี้เลย! วันนี้! ทันที!"

"เถ้าแก่ งั้นคนที่มาสมัครวันนี้ ฉันตัดสินใจรับเลยได้ไหมคะ"

"ได้"

หลี่ไหลฝูพูดจบก็ตัดสายไปทันทีอย่างเฉียบขาด

พี่หลี่ถือโทรศัพท์ค้างไว้ สีหน้าเต็มไปด้วยความจนใจ

เธอเหลือบดูเวลา "อีกสองวันฉันก็ต้องส่งมอบที่นี่ให้นายแล้ว นายก็ต้องหัดจัดการเรื่องพวกนี้เอาไว้ด้วยนะ"

หวังเสี่ยวเลี่ยงพยักหน้ารับ

มีลูกค้ามาคิดเงินพอดี ทำให้บทสนทนาของทั้งสองต้องหยุดลง หวังเสี่ยวเลี่ยงเห็นว่าไส้กรอกย่างหมดแล้ว จึงเดินเข้าไปหยิบในห้องเก็บของ

เขาหิ้วถุงใส่ไส้กรอกย่างกำลังเดินออกมาจากห้องเก็บของ

ก็ได้ยินเสียงพี่หลี่ตะโกนเรียกเขา

"เสี่ยวหวัง นายมานี่หน่อย มีคนมาสมัครงานพอดี นายมาคุยเลย ต่อไปก็ต้องเป็นหน้านายแล้ว"

"ผมเหรอครับ... ได้ครับ" หวังเสี่ยวเลี่ยงชะงักไปครู่หนึ่ง

เขาตั้งสติ ยื่นถุงไส้กรอกย่างให้พี่หลี่ พลางปั้นรอยยิ้มที่ดูเป็นมืออาชีพที่สุด

ทว่าผู้หญิงที่มาสมัครงาน พอเห็นเขาก็หันหลังเดินหนีทันที

หวังเสี่ยวเลี่ยงมองเห็นเธอชัดเจนแล้ว

เหลียงเยี่ยนนี

แฟนเก่าของเหล่าซาน

"เธอ เดี๋ยวก่อน"

เหลียงเยี่ยนนียังคงเดินต่อ ไม่มีทีท่าว่าจะหยุด

"เธอถูกรับเข้าทำงานแล้ว เหลียงเยี่ยนนี"