บทที่ 31 วิกฤตโรงเรียนประจำเมือง

บัณฑิตขงจื๊อจัดเสื้อผ้าให้เรียบร้อย สำรวมสีหน้า เปลี่ยนจากท่าทีหยิ่งยโสก่อนหน้านี้ ประสานมือคารวะหวังหยาง: “โชคดีที่ได้รับคำชี้แนะ! ข้าน้อยซินเหย่หยูอวี๋หลิง ชื่อรองจื่อเจี้ย ไม่ทราบว่าพี่ชายมีนามว่ากระไร?”

สกุลหยูแห่งซินเหย่เป็นตระกูลขุนนางสูงศักดิ์ของจิงโจว ร่วมกับสกุลเล่อแห่งยู๋หยาง สกุลหลิวแห่งเนี่ยหยาง และสกุลจงแห่งหนานหยาง รวมเรียกว่า “สี่ตระกูลแห่งแผ่นดินจิง” ถึงแม้จะไม่สามารถเทียบกับตระกูลชั้นหนึ่งอย่างสกุลหวัง, เซี่ย, หลิ่ว, และเหอได้ แต่ในจิงโจวกลับจัดอยู่ในระดับสูงสุด ชื่อเสียงของสี่ตระกูลใหญ่ในจิงโจวใกล้เคียงกัน แต่ถ้าหากพูดถึงเส้นสายในราชสำนักและอำนาจของตระกูล สกุลหยูคืออันดับหนึ่งของจิงโจวอย่างไม่ต้องสงสัย

นักศึกษาในโรงเรียนประจำเมืองมีสี่สิบสามคน แต่มีเพียงหยูอวี๋หลิงคนเดียวที่กล้าขวางประตูโรงเรียนประจำเมืองกลางวันแสกๆ เพื่อนร่วมชั้นต่างก็คิดว่าเขาอาศัยป้ายทองของสกุลหยูอยู่เบื้องหลัง จึงได้ไม่เกรงกลัวใคร อันที่จริงแล้วไม่รู้ว่าบิดาของเขาได้เตือนเขาซ้ำแล้วซ้ำเล่า ไม่ให้เขายุ่งเกี่ยวกับวิกฤตโรงเรียนประจำเมืองในครั้งนี้ ส่วนหยูอวี๋หลิงกลับย้ายมาอยู่ที่โรงเรียนประจำเมืองเลย ท่าทางเหมือนจะแตกหักกับที่บ้าน ดังนั้นการที่เขากล้าขวางประตู จึงไม่ใช่เพราะอาศัยภูมิหลังของตระกูลอย่างไร แต่เป็นเพียงเพราะนิสัยที่บ้าบิ่นและเลือดร้อนเท่านั้น

หวังหยางไม่รู้เบื้องหลังของสกุลหยูแห่งซินเหย่ แต่ก็รู้ดีว่าในยุคสมัยนี้คนที่สามารถเข้ามาเรียนในโรงเรียนประจำเมืองได้ ส่วนใหญ่แล้วไม่ใช่บุตรหลานของคนธรรมดาสามัญ เขาไม่ได้คารวะตอบ เพียงแค่พยักหน้าเล็กน้อยกล่าว: “หวังหยางแห่งหลางหยา ชื่อรองจือเหยียน”

ศิษย์เจ็ดแปดคนที่แอบฟังอยู่หลังประตูพลันแตกฮือกันขึ้นมา: “สกุลหวังแห่งหลางหยา? เขาคือคนสกุลหวังแห่งหลางหยารึ?!”

“คือตระกูลหวังแห่งหลางหยา! ข้าไม่ได้ฟังผิดใช่ไหม?!”

“สาขาไหนของตระกูลหวัง?”

หยูอวี๋หลิงกลับไม่สนใจคำถามเหล่านี้ เพียงแค่ถามว่า: “ขอเรียนถามว่าอาจารย์ผู้สอนของคุณชายหวังคือ...” ไม่ถามถึงสาขาของตระกูล แต่กลับถามถึงอาจารย์ผู้สอน ก็ไม่เสียทีที่เป็นบัณฑิต แต่ว่าอาจารย์ของข้าเป็นคนในศตวรรษที่ยี่สิบเอ็ด บอกไปเจ้าก็ไม่รู้จัก

หวังหยางไม่ได้แต่งชื่อคนขึ้นมามั่วๆ แต่กล่าวว่า: “ไม่สมควรบอกแก่คนนอก” เขายื่นจดหมายที่เตรียมไว้แล้วออกมา: “ตอนนี้ช่วยข้าส่งต่อได้หรือยัง?”

หยูอวี๋หลิงลังเลอยู่สองสามวินาที แล้วก็ถอนหายใจออกมา รับจดหมายมา กล่าวคำว่า “รอสักครู่” แล้วก็เดินเข้าประตูไป ไม่เดินไปสองก้าวก็หยุดลงกะทันหัน หันกลับมา สีหน้าจริงจังกล่าวว่า: “นับตั้งแต่ปีไท่หยวนที่เก้าในรัชสมัยจักรพรรดิจิ้นเซี่ยวอู่ เซี่ยสือได้ถวายฎีกาขอให้ฟื้นฟูวิทยาลัยหลวงเป็นต้นมา โรงเรียนประจำเมืองจิงโจวได้ก่อตั้งมาแล้วหนึ่งร้อยเก้าปี ร้อยปีมานี้เกิดสงครามขึ้นมากมาย แต่จิตวิญญาณแห่งการศึกษาของจิงโจวไม่เคยตกต่ำ บ่มเพาะบัณฑิตมากมาย อาศัยที่นี่ วิถีแห่งวิชาความรู้ ไม่อาจผูกขาดได้! ‘ซ่างซู’ ฉบับปัจจุบัน จะยกเลิกไม่ได้เด็ดขาด! ขอคุณชายหวังโปรดพิจารณาด้วย!” พูดจบก็ประสานหมัดให้หวังหยาง แล้วก็รีบเดินจากไป

หวังหยางแอบครุ่นคิดถึงคำพูดของหยูอวี๋หลิง รู้สึกงุนงงไปหมด ให้ข้าพิจารณา พิจารณาอะไร?

ในห้องหนังสือของโรงเรียนประจำเมือง ชายชราและเด็กหนุ่มคนหนึ่งกำลังสนทนากันอยู่ ชายชราอายุห้าสิบหกสิบปี ผมและหนวดเคราขาวโพลน กิริยาท่าทางสง่างามดั่งบัณฑิตขงจื๊อ คืออาจารย์ใหญ่ของโรงเรียนประจำเมืองแห่งนี้ หลิวเจา เด็กหนุ่มคือเด็กสาวที่งดงามราวกับเทพธิดา คือผู้ที่มีฉายาว่า “เซี่ยเต้าอวิ้นน้อย” เซี่ยซิงหาน ตอนนี้กำลังนั่งอยู่ตรงข้ามหลิวเจาด้วยสีหน้าขออภัย พูดอะไรบางอย่างอย่างเงียบๆ

หลิวเจาเคยเป็นศิษย์ของเซี่ยจวงปู่ของเซี่ยซิงหาน และยังมีความสัมพันธ์อันดีกับเซี่ยเฝ่ยบิดาของเซี่ยซิงหานด้วย ดังนั้นหลังจากที่เซี่ยซิงหานมาถึงจิงโจว ก็ได้รับการดูแลจากหลิวเจาเป็นอย่างดี และครั้งนี้ที่โรงเรียนประจำเมืองประสบวิกฤต เซี่ยซิงหานก็ร้อนใจ วิ่งเต้นไปทั่วทุกทิศ

หลิวเจาเห็นเด็กสาวอายุสิบหกปีถูกเรื่องนี้กดดันจนหน้าตาอมทุกข์ ก็อดไม่ได้ที่จะรู้สึกละอายใจ ปลอบใจว่า: “หลานหญิงไม่ต้องโทษตัวเอง แม่ชีฮุ่ยซวี่ไม่ยุ่งเรื่องทางโลกมานานแล้ว ไม่ยอมออกหน้าก็เป็นเรื่องที่เข้าใจได้ เรื่องนี้ข้าจะหาทางเอง เจ้าพักผ่อนให้ดีๆ อย่าไปเปลืองสมองอีกเลย”

“หรือว่าท่านอาคิดวิธีที่ดีอะไรออกแล้วรึ? เป็นเรื่องที่ทางจิ้งหลิงหวังมีข่าวมาแล้วรึ?” เมื่อคิดว่าถ้าหากจิ้งหลิงหวังยอมช่วย เซี่ยซิงหานก็อดไม่ได้ที่จะกระปรี้กระเปร่าขึ้นมา

“ข้าเตรียมจะรวบรวมชนชั้นสูงในดินแดนจิง ไปยื่นฎีการ้องทุกข์ต่อท่านอ๋องที่จวนอ๋อง ถ้าหากท่านอ๋องไม่พบ งั้นพวกเราก็จะรออยู่หน้าจวนอ๋อง รอจนกว่าพระองค์จะออกมา พวกเราไม่ต้องการเงินทุนของทางมณฑล สามารถรับผิดชอบค่าใช้จ่ายทั้งหมดของโรงเรียนได้เอง! ขอเพียงแค่สามารถรักษาโรงเรียนประจำเมืองไว้ได้ นอกจากโควต้าการแนะนำประจำปีของวิทยาลัยหลวงแล้ว ข้ายอมได้ทุกอย่าง!”

เซี่ยซิงหานร้อนใจ: “ทำเช่นนั้นไม่ได้เด็ดขาด! ด้วยนิสัยของปาตงหวัง ทำแบบนี้จะยิ่งได้ผลตรงกันข้าม!” ปาตงหวังเดิมทีก็เอนเอียงไปทางวิทยาลัยหวังก่วนอยู่แล้ว และวิทยาลัยหวังก่วนก็ถูกควบคุมโดยชนชั้นสูงจากเมืองหลวงที่ตามปาตงหวังมาเข้ารับตำแหน่งที่จิงโจว

ดังนั้นการที่ปาตงหวังลำเอียงเข้าข้างวิทยาลัยหวังก่วน นอกจากจะเป็นเพราะวิทยาลัยหวังก่วนเป็นสิ่งที่อี้ว์จางหวังจัดตั้งขึ้นแล้ว ไม่แน่อาจจะมีความหมายของการสนับสนุนชนชั้นสูงจากเมืองหลวงด้วย ถ้าหากหลิวเจารวบรวมชนชั้นสูงในมณฑลนี้ไปก่อเรื่องจริงๆ ก็จะไม่เท่ากับเป็นการประกาศตัวเป็นปรปักษ์กับท่านอ๋องหรอกรึ?

“ข้ารู้ แต่ก็เป็นวิธีที่ไม่มีทางเลือกแล้ว อีกอย่างข้าทำแบบนี้ไม่ใช่แค่ให้ท่านอ๋องดู แต่ยังทำให้หลิ่วต้านดูด้วย ไม่ว่าเขาจะเป็นเพราะการโต้แย้งทางวิชาการ หรือต้องการจะหาชื่อเสียงจากเงินทุนของทางการ ข้าก็จะทำให้เขาได้เห็นถึงความตั้งใจของเหล่าบัณฑิตขุนนางจิงโจวที่จะรักษาการศึกษาและสืบทอดการสอน! ถ้าหากสุดท้ายยังจะต้องยุบโรงเรียน...” หลิวเจาสูดหายใจเข้าลึกๆ แววตาแน่วแน่อย่างยิ่ง: “ถ้างั้นก็ให้ท่านอ๋องส่งทหารมา! ข้าหลิวเจาจะนั่งอยู่ที่นี่! อยู่และตายไปพร้อมกับโรงเรียนประจำเมือง!”

ในตอนนี้ถ้าหากเป็นสตรีทั่วไป ไม่ใช่ห้ามหลิวเจาไม่ให้หุนหันพลันแล่น ก็คือพูดปลอบใจ แต่เซี่ยซิงหานกลับดื้อรั้นเหมือนกับหลิวเจา ชื่นชมในความตั้งใจที่ว่า “ยอมเป็นหยกแตก ไม่ยอมเป็นกระเบื้องสมบูรณ์” เช่นเดียวกัน

เธอกล่าวอย่างจริงจัง: “ในเมื่อซิงหานยุ่งเกี่ยวกับเรื่องนี้แล้ว ก็จะยุ่งให้ถึงที่สุด น้องชายของหลิ่วต้านหลิ่วเฉิงสนิทกับข้า ข้าจะขอให้เขาไปเกลี้ยกล่อมพี่ชายของเขา ถูกแล้ว ยังมีท่านหยูอี้อีก เขาในจิงโจวมีเส้นสายกว้างขวางที่สุด ในเมืองหลวงก็ต้องมีอิทธิพลอย่างแน่นอน ถ้าหากเขายอมเสนอความคิดเห็น ต่อให้ท่านอ๋องไม่ฟัง ก็ต้องคิดไตร่ตรองให้ดี ซึ่งจะช่วยยืดเวลาให้พวกเราได้”

“คนอย่างโย่วเจี่ยน...ข้าคิดว่าเขาเป็นเพื่อนมาตลอด” หลิวเจาส่ายหน้า ใบหน้าเต็มไปด้วยความผิดหวัง “ไม่ต้องพูดถึงว่าลูกชายคนที่สองของเขาก็เป็นนักศึกษาในโรงเรียนประจำเมือง แค่พูดว่าเขาในฐานะผู้นำของชนชั้นสูงในจิงโจว ก็ไม่มีเหตุผลที่จะนิ่งดูดายได้เลย”

ว่าแล้วเฉาเชาก็มาถึง หลิวเจาเพิ่งจะพูดถึงลูกชายคนที่สองของหยูอี้ เสียงของหยูอวี๋หลิงก็ดังขึ้นมาจากนอกประตู “ท่านอาจารย์ ศิษย์มีเรื่องจะเรียนให้ทราบ”

เซี่ยซิงหานไม่ต้องการจะพบแขกนอก มองไปที่หลิวเจา หลิวเจาพยักหน้า เซี่ยซิงหานจึงได้ย้ายไปอยู่หลังฉากกั้นภาพวาดลงรักบานหนึ่ง หลิวเจารอให้นางนั่งลงเรียบร้อยแล้ว จึงได้เรียกคนเข้ามา

“มีคนขอพบท่านอาจารย์ นี่คือจดหมายของเขา” หยูอวี๋หลิงยื่นจดหมายให้อย่างห่อเหี่ยว หลิวเจารับจดหมายมา กล่าวอย่างประหลาดใจ: “เจ้ากลับยอมแจ้งรึ? ก็นับว่าหาได้ยาก ข้าบอกเจ้าตั้งนานแล้วว่า ในเมื่อวิทยาลัยหวังก่วนเตรียมการมาอย่างดี แค่ขวางก็ขวางไม่อยู่หรอก”

“มีเรื่องศิษย์รับใช้ อาจารย์ไร้ความสามารถ ทำได้เพียงช่วยอาจารย์ขวางพวกเปลือกนอกที่ไร้แก่นสารเหล่านั้นไว้ แต่คนผู้นี้ไม่เหมือนกัน” หลิวเจาเห็นสีหน้าเศร้าสร้อยของหยูอวี๋หลิง ก็เดาได้คร่าวๆ จึงกล่าวพลางดูจดหมาย: “บอกเจ้าตั้งนานแล้วว่า เหนือฟ้ายังมีฟ้า รับความพ่ายแพ้บ้างก็ดี หลังจากที่เจ้าถามจนอู๋ฉงซื่อใบ้ไปแล้ว หางก็ชี้ขึ้นฟ้าไปแล้ว ตอนนี้รู้ซึ้งแล้วรึยัง?”

“ข้านึกว่าในเมื่อเขากล้ามา ก็ต้องเรียน ‘ซ่างซู’ แน่ ดังนั้นข้าจึงถาม ‘หลุนอวี่’ กับ ‘ชุนชิว’ แต่เขา...หรือว่าเขาสามารถเชี่ยวชาญได้ถึงสองคัมภีร์รึ?” หยูอวี๋หลิงกระซิบพึมพำ ห้าคัมภีร์กว้างใหญ่ไพศาล ผู้ที่สามารถเชี่ยวชาญได้หนึ่งคัมภีร์ก็สามารถมีชื่อเสียงในยุคนั้นได้แล้ว และ “หลุนอวี่” ไม่ได้อยู่ในหนึ่งในห้าคัมภีร์ ดังนั้นหยูอวี๋หลิงจึงสงสัยว่าคุณชายหนุ่มน้อยผู้นี้อาจจะเรียนรู้เชี่ยวชาญทั้ง “ชุนชิว” และ “ซ่างซู” สองคัมภีร์

คำพูดของหยูอวี๋หลิงหลิวเจาไม่ได้ยินเลยแม้แต่น้อย เพราะเขาเพียงแค่เหลือบมองตัวอักษรบนกระดาษจดหมายแวบเดียว ก็ลืมทุกสิ่งทุกอย่างรอบตัวไปแล้ว หยูอวี๋หลิงไม่ได้รับการตอบสนองจากอาจารย์ เงยหน้าขึ้นมา ตะลึงงันที่เห็น อาจารย์ถือกระดาษจดหมาย ม่านตาสั่นระริก สองมือสั่นเทา!

————————————

หมายเหตุ:

1. ฉากกั้นมีทั้งแบบที่เห็นบ่อยๆ ในละครโทรทัศน์ที่เป็นผ้าไหมโปร่งแสง และแบบที่กั้นสนิท สำหรับผู้ที่ไม่มีภาพในหัวว่า “หลังฉากกั้นสามารถซ่อนคนได้” สามารถดูฉากกั้นภาพวาดลงรักบนแผ่นไม้ที่ขุดพบจากสุสานของซือหม่าจินหลงในสมัยราชวงศ์เว่ยเหนือได้

2. ตอนนี้อ่านถึงปาตงหวัง, จิ้งหลิงหวัง, อี้ว์จางหวัง ไม่แน่อาจจะค่อนข้างงง อันที่จริงแล้วตัวเอกตอนมาถึงใหม่ๆ ก็เป็นแบบนี้เหมือนกัน ทุกคนไม่ต้องรีบ เส้นสายเหล่านี้จะค่อยๆ ปรากฏชัดเจนขึ้นมาทีละน้อย