บทที่ 362 เดิมพันด้วยชะตาชีวิต

ในมือของหวังหยางถือตะเกียบเขี่ยไปมาบนโต๊ะ กวาดจานชามถ้วยโถแยกออกเป็นทิศตะวันออก ตก เหนือ ใต้ วางสลับซับซ้อนดั่งเมืองปราการ ปากก็กล่าวอย่างใจเย็น:

"เริ่มจากจุดยุทธศาสตร์ทางทิศตะวันตกก่อน ทิศตะวันตกมีจุดยุทธศาสตร์สองแห่ง แห่งแรกคือเจี้ยนผิง เจี้ยนผิงตั้งอยู่ทางเหนือของช่องเขาอู๋เสีย ด้านหลังพิงขุนเขาสูงชัน ด้านหน้าติดแม่น้ำแยงซี หากกองทัพจากเสฉวนทางต้นน้ำจะบุกลงมายังจิงโจว จำต้องผ่านทางนี้ จึงเป็นจุดยุทธศาสตร์สำคัญที่ควบคุมกระดูกสันหลังและลำคอ ดังนั้นอู๋เหยียน แม่ทัพแห่งง่อก๊ก จึงเคยกล่าวกับทหารจิ้นในเสฉวนว่า 'ตราบใดที่เจี้ยนผิงยังไม่แตก ก็อย่าได้คิดจะข้ามแม่น้ำ' เพราะที่นี่สามารถตัดเส้นทางถอยของกองทัพเสฉวนได้ ที่แห่งนี้เปรียบดั่งจุดชีพจรบนกระดานหมากรุก ยึดได้ก็เดินสะดวก เสียไปก็ติดขัด ตลอดแนวแม่น้ำแยงซี จุดยุทธศาสตร์ที่สำคัญดั่งจุดชีพจรเช่นนี้ นับได้เพียงสิบแห่ง เช่น หากรักษาจุดสำคัญที่เซี่ยโข่ว ทัพหน้าของกองทัพฮั่นซุ่ยที่บุกมาทางตะวันออกก็จะถูกสกัดกั้นไว้ครึ่งทาง; หากควบคุมช่องแคบที่กวาปู้ กองทัพฉูซุ่ยที่ล่องลงตะวันตกก็จะติดเกาะแก่ง; หากยึดป้อมปราการที่ไช่สือ ทหารลี่หยางที่รุกรานลงใต้ก็มิอาจบินข้ามมาได้; (ในสมัยราชวงศ์เหลียงใต้ โหวจิ่งก่อกบฏ หยางข่านเสนอให้ป้องกันไช่สือ แต่น่าเสียดายที่ราชสำนักไม่รับฟัง ภายหลังปรับเปลี่ยนแผนกะทันหัน เปลี่ยนการป้องกันอย่างฉุกละหุก ช่องว่างจึงเกิดขึ้น โหวจิ่งจึงข้ามแม่น้ำได้สำเร็จ) หากปิดกั้นทางผ่านที่เจี้ยนผิง กองทัพจากเสฉวนที่ล่องลงตะวันออกก็จะไม่สามารถล่องตามกระแสน้ำได้สะดวก! (เสฉวนอยู่ทางตะวันตกของจิงโจว ภูมิประเทศอยู่ต้นน้ำแยงซี ดังนั้นเสฉวนบุกจิงโจว คือการล่องตามน้ำ ได้เปรียบทางยุทธนาวี เรียกว่าล่องตะวันออก จะเข้าใจการป้องกันแม่น้ำ ต้องเข้าใจกระแสน้ำแยงซีก่อน และการล่องตามน้ำทวนน้ำคือพื้นฐานที่สุดของกระแสน้ำ) อีกทั้งภูมิประเทศสูงชัน ชัยภูมิเข้มแข็ง ง่ายต่อการป้องกันยากแก่การโจมตี หากได้แม่ทัพเก่ง เสริมความแข็งแกร่งให้กำแพงเมือง เตรียมอุปกรณ์ป้องกันให้พร้อม ทหารไม่กี่พันคน ก็สามารถต้านทานทหารนับหมื่นได้! ดังนั้นหวังจวิ้นแม้จะเป็นแม่ทัพชื่อดัง ยกทัพใหญ่บุกง่อก๊ก แต่เมื่อมาถึงเจี้ยนผิงก็ไม่สามารถตีให้แตกได้ ทำได้เพียงล้อมไว้ จนกระทั่งง่อก๊กล่มสลายเมืองก็ยังอยู่ นี่คือเครื่องพิสูจน์ถึงความได้เปรียบทางชัยภูมิ ข้าจะใช้คนสี่พันคนรักษาที่นี่——"

ทันใดนั้นก็มีเสียงหัวเราะเย็นชาดังขึ้นในที่ประชุม: "ทฤษฎีอันยิ่งใหญ่ของท่าน แม้จะน่าสนใจ แต่ประโยคสุดท้ายกลับเผยให้เห็นวิสัยทัศน์ของหนอนหนังสือ ตามที่ท่านกล่าว เจี้ยนผิงเป็นจุดยุทธศาสตร์สำคัญ ทั้งยังมีชัยภูมิธรรมชาติที่เข้มแข็ง เช่นนั้นทหารหมื่นคนก็ยังนับว่าน้อย! แล้วเหตุใดท่านถึงส่งคนไปรักษาเพียงสี่พันคน? ข้าคาดเดาว่า ท่านคงมีความคิดจะแบ่งกำลังไปป้องกันปลายน้ำ แต่ท่านไม่เคยได้ยินหรือว่า เขื่อนต้นน้ำแตก ปลายน้ำจมมิด? หากต้นน้ำไม่มั่นคง ข้าศึกฉวยโอกาสบุกต่อ ตีปลายน้ำอีกครั้ง เราก็เท่ากับแบ่งกำลังให้เขาตีทีละส่วน จะมีประโยชน์อันใด? สู้รวมกำลังทั้งต้นน้ำและปลายน้ำ มารวมไว้ที่เจี้ยนผิง อาศัยชัยภูมิที่เข้มแข็ง ตรึงกำลังกับข้าศึก ทำให้เขาไม่กล้าแม้แต่จะมองช่องเขา นี่ต่างหากคือสุดยอดกลยุทธ์รวมกำลังสร้างความได้เปรียบ ต้านศัตรูไว้นอกประตูบ้าน!"

เมื่อคนผู้นั้นพูดจบ ทุกคนต่างตั้งใจครุ่นคิด มีเพียงหลี่จิ้งเซวียนที่ขมวดคิ้ว หวังหยางมองไปที่คนผู้นั้น: "ท่านเป็นใคร? รับผิดชอบหน้าที่ใด?" คนผู้นั้นประสานมือคารวะ: "ผู้น้อยเฉินฉี่หมิงแห่งอู่หลิง ได้รับความไว้วางใจจากท่านอ๋องให้ดูแลงานเอกสารราชการ ข้าอ่านเอกสารราชการเก่าๆ มามาก เคยเห็นฎีกาขอเพิ่มกำลังทหารของแม่ทัพผู้รักษาเมืองเจี้ยนผิงในสมัยง่อก๊ก กล่าวถึงการเพิ่มกำลังพลเพื่อเสริมการป้องกัน ตรงกับความเห็นของข้า" หวังหยางส่ายหน้า: "ท่านรู้เพียงหนึ่ง ไม่รู้สอง เจี้ยนผิงแม้จะเป็นจุดยุทธศาสตร์ แต่มีข้อเสียสามประการ ไม่เหมาะที่จะวางกำลังทหารจำนวนมาก ประการแรก พื้นที่คับแคบ ไม่เอื้อต่อการจัดขบวนทัพ ฝ่ายเรารักษาเมืองได้เปรียบ แต่หากจะรุกกลับเสียเปรียบ อีกทั้งหากกำลังข้าศึกมีมากกว่าเรามาก ข้าศึกบุกมาอย่างหนัก ป้อมปราการรอบนอกจะถูกทิ้ง ต้องรักษาเมืองหลักเพียงอย่างเดียว รอบเมืองยาวไม่เกินสองลี้ (นี่คือเมืองเก่าสมัยง่อก๊กและจ๊กก๊ก ยุคหลังยังคงใช้ต่อ จนถึงราชวงศ์ซ่งเหนือถึงย้าย) ทหารรวมตัวกันแออัดดั่งมด ยิ่งรักษานาน เสบียงอาหารยิ่งขาดแคลน หัวใจสำคัญของการรักษาเมือง อยู่ที่ทหารฝีมือดีมีพอใช้ ไม่ใช่อยู่ที่จำนวนมากน้อย ประการที่สอง พื้นที่ภูเขาแห้งแล้ง เสบียงต้องขนส่งจากภายนอก หากวางกำลังทหารจำนวนมาก การใช้งานจะยากลำบาก สิ้นเปลืองมหาศาล การขนส่งระยะไกล เส้นทางลำเลียงเสบียงยากลำบาก อีกทั้งตั้งอยู่ลึกในหุบเขา ติดริมแม่น้ำแยงซี ในแง่ภูมิประเทศถือว่ามั่นคง แต่ในแง่สถานการณ์ถือว่าโดดเดี่ยว แขวนอยู่โดดเดี่ยวที่ปากช่องเขา ห่างไกลจากแผ่นดินใหญ่ ไม่เพียงแต่การขนส่งจะลำบาก การสนับสนุนก็ยากจะต่อเนื่อง นี่คือสิ่งที่ลูคังเรียกว่า 'ไม่อาจพึ่งพาการช่วยเหลือจากส่วนอื่นมาช่วยในยามวิกฤต' ประการที่สาม การช่วยเหลือจากภายนอกอยู่ไกล ภายในกลับถูกแบ่งแยกได้ง่าย ด่านแม่น้ำที่อันตราย แบ่งเป็นทางน้ำและทางบก มักถูกจำกัดด้วยความแข็งแกร่ง หากเราแข็งแกร่งก็สามารถตัดขาดช่องเขา ทำให้เรือข้าศึกไม่สามารถล่องลงตะวันออกได้ ดังเช่นหลิวเต้าซินสกัดกั้นเสิ่นโยวจือในอดีต หากข้าศึกแข็งแกร่งก็จะแบ่งแยกทางน้ำ ปิดล้อมเมืองทางบก กองทัพเรือบุกต่อ ถึงเวลานั้นต่อให้เรารักษาเมืองไว้ได้ ก็ไม่อาจสกัดกั้นข้าศึกไม่ให้บุกทะลวงไปได้ หากปลายน้ำไม่เตรียมพร้อม จิงโจวจะเหลือรอดได้อย่างไร? สี่พันคนรักษาเมือง หนึ่งเพื่อรักษาความได้เปรียบทางยุทธศาสตร์ ทำให้ข้าศึกไม่กล้าดูแคลน สองเพื่อสกัดกั้นทัพหน้าข้าศึก ใช้คนน้อยตรึงคนมาก ชะลอทัพและแบ่งแยกกำลังข้าศึก สามเพื่อเป็นทัพหน้าของปลายน้ำ ช่วงชิงโอกาสก่อน นี่คือการสร้างรั้วป้องกันด้านบน เพื่อเสริมความมั่นคงให้รากฐานด้านล่าง นี่คือเหตุผลที่ข้าเห็นว่าสิ่งที่ท่านเรียกว่าสุดยอดกลยุทธ์ เป็นเพียงกลยุทธ์ชั้นรอง!"

ทั้งห้องโถงจ้องมองหวังหยาง ไม่มีใครส่งเสียง แต่แววตาต่างฉายแววประหลาดใจ กัวเหวินหยวนหน้าซีดเผือด ฝืนโต้แย้ง: "แต่แม่ทัพผู้รักษาเมืองเจี้ยนผิง——" หวังหยางขัดจังหวะกัวเหวินหยวนทันที: "เขาเป็นแม่ทัพ รักษาพื้นที่ใดย่อมวางแผนเพื่อพื้นที่นั้น นี่เป็นหน้าที่ของเขา ขอเพิ่มทหารเพิ่มเสบียง มีอะไรน่าแปลก? แม่ทัพกังวลเพียงจุดเดียว จอมทัพคำนึงถึงภาพรวม สิ่งที่ข้าเพิ่งกล่าวไป คือกลยุทธ์ภาพรวมของจอมทัพ ไม่ใช่สิ่งที่แม่ทัพคนหนึ่งจะรู้ได้ อีกทั้งสิ่งที่ข้ากล่าว เป็นวิธีที่ดีที่สุดในการครองความได้เปรียบในสถานการณ์ที่ยังไม่ชัดเจน ข้าศึกยังไม่ปรากฏ แต่ภูมิประเทศมีความอันตรายคงที่ การป้องกันไม่มีรูปแบบตายตัว การใช้ทหารดุจสายน้ำ ควบคุมการไหลตามภูมิประเทศ หากสงครามเริ่มขึ้น ปรับเปลี่ยนตามสถานการณ์ หากเพื่อชัยชนะ ต่อให้ต้องทิ้งจุดยุทธศาสตร์เจี้ยนผิง จะมีอะไรน่าเสียดาย?"