บทที่ 70 งานชุมนุมอันสง่างาม

ลึกเข้าไปในจวนตระกูลอวี้ บ่าวชายแปดคนล้อมรอบเรือนไม้ไผ่หลังหนึ่งไว้

ภายในเรือนไม้ไผ่

อวี้อวี่หลิงหลับตาขัดสมาธิอยู่ ริมฝีปากแห้งผาก ใบหน้าซูบซีด

นี่เป็นวันที่สามแล้วที่เขาอดอาหารประท้วง

อวี้อี้สวมชุดคลุมยาวสีเขียวอมฟ้า ค่อยๆ เดินเข้ามาในห้อง

อวี้อวี่หลิงลืมตาขึ้นอย่างอ่อนแรง เมื่อเห็นว่าเป็นบิดา จึงใช้มือยันพื้น คิดจะลุกขึ้นทำความเคารพ

อวี้อี้ส่ายหน้าอย่างไม่ใส่ใจ: “ช่างเถอะ แม้แต่ชีวิตเจ้ายังไม่ต้องการแล้ว จะยังต้องการมารยาทจอมปลอมเหล่านี้ไปทำไม?”

อวี้อวี่หลิงยังคงดื้อรั้นลุกขึ้นยืน ประสานมือคารวะบิดา เสียงอ่อนแรง: “มารยาทมิอาจละทิ้งได้”

อวี้อี้กล่าวเสียงเย็น: “มารยาทมิได้อยู่ที่รูปลักษณ์ หากแต่อยู่ที่ใจ พวกสำนักหรูของเจ้ากล่าวว่าร่างกายและเส้นผมได้รับมาจากบิดามารดา นี่เจ้าทำอะไรอยู่ จะข่มขู่รึ?”

“ลูกมิกล้าข่มขู่ท่านพ่อ เพียงแค่ต้องการจะกลับไปที่โรงเรียนประจำเมือง”

ในตอนนี้ เสียงรายงานของผู้ติดตามก็ดังมาจากนอกประตู: “นายท่าน อาหารมาถึงแล้วขอรับ”

“ส่งเข้ามา”

บ่าวสองคนถือกล่องอาหาร โค้งกายเข้ามา

อวี้อวี่หลิงกล่าว: “เอาออกไป ข้าไม่กิน”

บ่าวไม่พูดอะไรสักคำ นำอาหารและเครื่องใช้ในกล่องออกมาจัดเรียงทีละอย่าง มีข้าวต้มสองชาม กับข้าวสี่อย่าง ขนมสองจาน

อวี้อี้กล่าวเสียงเรียบ: “ไม่ได้เอามาให้เจ้ากินเสียหน่อย”

บ่าวเตรียมเบาะรองนั่งให้แก่อวี้อี้ จากนั้นจึงโค้งกายถอยออกไป

อวี้อี้นั่งลงอย่างสบายๆ ยกชามข้าวต้มขึ้น แล้วดื่มอย่างละเมียดละไม

“บทกวีฟู่สมัยฮั่นกล่าวว่า ‘เนื้อลูกวัวอ่อนนุ่ม ผักคือหน่อไม้และต้นอ้อ’ หน่อไม้หากทำดีๆ แล้ว อร่อยกว่าเนื้อลูกวัวเสียอีก ชาวเมืองไคว่จีชอบนึ่งหน่อไม้ บอกว่ามี ‘ความวิเศษแห่งรสชาติที่สมบูรณ์’ ข้าไม่ชอบ ข้าชอบใช้ซุปเคี่ยว หรือไม่ก็ใช้ไขมันสัตว์ผัด ผัดจนน้ำมันเยิ้ม กินกับข้าวสวยอร่อยที่สุด...”

อวี้อี้คีบหน่อไม้เข้าปาก หลับตาลงเล็กน้อย: “อืม... เข้าเนื้อดี”

อวี้อวี่หลิงฟังเสียงเคี้ยวของบิดา กลืนน้ำลายอย่างยากลำบาก บังคับตัวเองไม่ให้มองไปที่อาหาร

“นั่งลงสิ เรามากินไปคุยไปกัน”

ริมฝีปากของอวี้อวี่หลิงขยับ กำลังจะประกาศหลักการอดอาหารของตนอีกครั้ง ก็ได้ยินบิดากล่าวว่า: “อ้อ ข้าพูดผิดไป ข้ากินไปพูดไป เจ้าก็นั่งฟังก็พอ”

อวี้อวี่หลิงก็ยืนต่อไปไม่ไหวแล้วจริงๆ ทำได้เพียงนั่งลงตรงข้ามบิดา สูดกลิ่นหอมของอาหาร รู้สึกเพียงว่าความตั้งใจของตนเองกำลังพังทลายลง

อวี้อี้คีบเนื้อปลาชิ้นหนึ่ง: “เรื่องยุบโรงเรียนประจำเมืองตัดสินไปแล้ว พี่ชายของเจ้าไม่ได้อธิบายให้เจ้าฟังอย่างชัดเจนรึ?”

อวี้อวี่หลิงกำลังเหม่อลอย ได้ยินบิดาถาม ก็พยายามเบือนสายตาออกจากเนื้อปลา รวบรวมสมาธิแล้วกล่าวว่า:

“เรื่องจะสำเร็จหรือไม่ขึ้นอยู่กับฟ้า จะทุ่มเทใจหรือไม่ขึ้นอยู่กับข้า ไม่ว่าผลจะเป็นอย่างไร ข้าก็อยากจะทุ่มเทกำลังใจเพื่อโรงเรียนประจำเมืองสักครั้ง อีกอย่าง... อีกอย่างมีตระกูลหวังและตระกูลเซี่ยให้ความช่วยเหลือ เรื่องอาจจะยังไม่ถึงทางตัน”

“หวังกับเซี่ยรึ?” อวี้อี้หัวเราะเบาๆ “เซี่ยเฝ่ยให้กำเนิดบุตรีที่ดีคนหนึ่งจริงๆ ทำให้คุณชายตระกูลสูงศักดิ์มากมายต้องอับอาย ส่วนตระกูลหวัง เจ้าหมายถึงหวังคนนั้นที่...”

ชั่วขณะหนึ่งอวี้อี้นึกชื่อคนไม่ออก

อวี้อวี่หลิงกล่าว: “หวังหยางขอรับ ความรู้ของเขาลึกซึ้ง เหนือกว่าข้ามากนัก หากว่ากันเฉพาะคัมภีร์ ‘ซ่างซู’ ข้าเห็นว่าต่อให้เป็นปราชญ์ของสถานศึกษาแห่งชาติ ก็อาจจะไม่เก่งไปกว่าเขา!”

เมื่อพูดถึงหวังหยาง อวี้อวี่หลิงก็มีสีหน้าชื่นชม

อวี้อี้เงยหน้าขึ้นเล็กน้อยครุ่นคิด แล้วพลันกล่าวว่า: “คนผู้นี้ต่อไปเจ้าอย่าได้พบเจออีก”

“ทำไมหรือขอรับ?” อวี้อวี่หลิงตะลึงงัน

อวี้อี้กินข้าวต้มที่เหลือติดก้นชามจนหมด ใช้ผ้าเช็ดปากเช็ดปาก แล้วลุกขึ้นยืน: “ข้าวต้มอีกชามหนึ่งเป็นของเจ้า”

อวี้อวี่หลิงขมวดคิ้ว: “ท่านพ่อ ข้า—”

“โรงเรียนประจำเมืองตงหยางซบเซา การเรียนการสอนเสื่อมโทรม ข้าสามารถเขียนจดหมายถึงหลินชวนจวิ้นหวัง แนะนำให้หลิวเจาไปรับตำแหน่งอาจารย์ที่ตงหยางได้ นักศึกษาของโรงเรียนประจำเมืองที่เต็มใจจะตามไป ก็สามารถลงทะเบียนเรียนที่ตงหยางได้ทั้งหมด เงื่อนไขคือเจ้าต้องดื่มข้าวต้มชามนี้ให้หมด”

“อำเภอตงหยางรึ?” อวี้อวี่หลิงชะงักไป “แต่อำเภอตงหยางอยู่ที่หยางโจว ไม่ได้อยู่ที่จิงโจวนี่ขอรับ!”

“ขอเพียงวิชาความรู้สามารถสืบทอดต่อไปได้ จิงโจวกับหยางโจวจะแตกต่างกันอย่างไร? ฉวยโอกาสนี้ นำสำนักเรียนของพวกเจ้าไปเผยแพร่ที่ตงหยาง ไม่แน่อาจจะเป็นโอกาสในการพัฒนาที่ดีก็ได้ ในอดีตเจิ้งเสวียนเป็นศิษย์ของหม่าหรง เรียนจบแล้วก็ลาจากไป หม่าหรงถอนใจแล้วกล่าวว่า ‘บัดนี้ศิษย์เจิ้งจากไป หนทางแห่งเราก็จะไปทางตะวันออกแล้ว’ บัดนี้วิชาแห่งจิงโจวจะไปทางตะวันออก หรือว่าจะไม่มีวันที่จะรุ่งเรืองขึ้นมาได้?”

วิชาแห่งจิงโจวไปทางตะวันออก...

ดวงตาของอวี้อวี่หลิงเป็นประกายขึ้นเล็กน้อย

“ข้อเสนอนี้มีผลก่อนที่ข้าจะออกจากประตูเท่านั้น”

อวี้อี้ประสานมือไว้ด้านหลังแล้วเดินออกไปนอกประตู

“ขอบพระคุณท่านพ่อที่ชี้แนะ!”

อวี้อวี่หลิงได้สติกลับคืนมา รีบซดข้าวต้มอย่างรวดเร็ว

......

ตอนบ่ายต้นยามเซิน รถเทียมวัวสีเหลืองคานแดงของคุณหนูเซี่ยมาจอดรออยู่ที่หน้าประตูโรงเรียนประจำเมืองตรงเวลา

เสี่ยวหนิงย่อเข่าคารวะหวังหยางที่ใบหน้าเต็มไปด้วยรอยยิ้ม แล้วยิ้มกล่าวว่า: “คุณชายหวังสบายดีนะเจ้าคะ”

หวังหยางอารมณ์ดีมาก เพราะเมื่อครู่หลิวเจาบอกเขาว่าเรื่องการลงทะเบียนชั่วคราวเสร็จเรียบร้อยแล้ว เมื่อเช้าได้ลงบันทึกในทะเบียนบ้านของที่ว่าการอำเภอแล้ว ตอนนี้หวังหยางถือว่ามี “ทะเบียนบ้านชั่วคราว” ของจิงโจวแล้ว

เพียงแต่มีจุดหนึ่งที่ไม่ดี คือการลงทะเบียนชั่วคราวต้องระบุถิ่นกำเนิดเดิม แม้จะมีเจ้าพนักงานผู้รับผิดชอบ—จงรุ่ย รองเจ้าเมืองหนานจวิ้นช่วยจัดการให้ ละเว้นขั้นตอนการส่งหนังสือราชการไปสอบถามเพื่อตรวจสอบถิ่นกำเนิดเดิม แต่ก็ยังต้องเขียนถิ่นกำเนิดอยู่ดี ดังนั้นจงรุ่ยจึงตัดสินใจทำตามอำเภอใจ เขียนบ้านเกิดของหวังหยางที่เขาไม่เคยไปและไม่รู้ด้วยซ้ำว่าอยู่ที่ไหนลงไป—อี้ซิง

เกี่ยวกับเรื่องการให้อี้ซิงเป็นบ้านเกิดของหวังหยางนั้น เป็นเพียง “ความปรารถนาฝ่ายเดียว” ของหลิวเจาบนโต๊ะสุราเท่านั้น หวังหยางไม่เคยยอมรับ และแน่นอนก็ไม่เคยปฏิเสธ

แต่ถ้าไม่เขียนอี้ซิงแล้วจะให้เขียนที่ไหนได้?

หวังหยางก็เลยเลยตามเลย อี้ซิงก็อี้ซิงเถอะ

อย่างไรเสียในที่สุดก็หลุดพ้นจากสถานะคนเถื่อนแล้ว หวังหยางก็มีความมั่นใจเพิ่มขึ้นไม่น้อย แม้จะยังห่างไกลจากการที่จะยืนยันตัวตนตระกูลหวังแห่งหลางหยาได้ แต่ก็อย่างน้อยที่สุดก็มีหลักฐานให้ตรวจสอบได้ภายในเขตจิงโจวแล้ว เพียงพอที่จะรับมือกับการสอบถามทั่วไปได้ ถือเป็นการเพิ่มหลักประกันให้แก่ตัวตนของเขาอีกชั้นหนึ่ง

หวังหยางยิ้มทักทายเสี่ยวหนิงแล้วเตรียมจะขึ้นรถ เสี่ยวหนิงสีหน้าเปลี่ยนไป รีบยื่นแขนขวางหวังหยางไว้: “คุณชายหวังนี่หมายความว่าอย่างไรเจ้าคะ?”

“ก็ขึ้นรถสิ” หวังหยางรู้สึกงุนงง

“นี่เป็นรถของคุณหนูของข้า รถที่คุณชายจะนั่งอยู่ด้านหลังเจ้าค่ะ” เสี่ยวหนิงไม่รู้ว่าหวังหยางคิดอย่างไร ถึงได้บังอาจคิดจะนั่งรถคันเดียวกับคุณหนู!!

ในยุคสมัยนี้ธรรมเนียมการคบหาระหว่างชายหญิงยังไม่เข้มงวดเหมือนหลังสมัยราชวงศ์ซ่ง ชายหญิงที่ไม่ได้แต่งงานกันนั่งรถคันเดียวกันก็ไม่ใช่เรื่องแปลกอะไร แต่ด้วยฐานะและอุปนิสัยของเซี่ยซิงหาน ย่อมไม่เคยนั่งรถร่วมกับชายใดมาก่อน

หวังหยางก็ไม่ได้คิดอะไรมาก จึงพาเฉินชิงซานขึ้นรถเทียมวัวอีกคันหนึ่ง เสี่ยวหนิงยังคงจำเรื่องที่หวังหยางพยายามจะนั่งรถคันเดียวกับคุณหนูได้ จึงพึมพำเบาๆ ว่าบุรุษเสเพล แล้วยื่นกระดาษแผ่นหนึ่งให้หวังหยาง บนนั้นบันทึกข้อมูลตัวตนของผู้เข้าร่วมงานชุมนุมอันสง่างามในวันนี้ไว้ มีทั้งหมดสามคน

คนแรกคือ หลิ่วเฉิง ตระกูลหลิ่วแห่งเหอตง เป็นบุตรชายของท่านหลิ่วกั๋วกง สหายแห่งปาตงหวัง (สหายองค์ชายเป็นตำแหน่งขุนนาง ไม่ใช่หมายถึงเพื่อน) และเป็นน้องชายของหลิ่วถาน อาจารย์ใหญ่สำนักศึกษาหวัง

คนที่สองคือ เหยียนโย่วเฉิง ตระกูลเหยียนแห่งหลางหยา เป็นหลานชายของเหยียนเถิงจือ เจ้าเมืองปาหลิง และเป็นน้องชายของเหยียนโย่วหมิง ผิงหนานชานจวิน

คนสุดท้ายคือเจ้าภาพผู้จัดงานชุมนุมอันสง่างาม และยังเป็นกรรมการตัดสินการสนทนาเชิงปรัชญาในครั้งนี้ด้วย อวี้อี้

บนกระดาษไม่ได้เขียนตำแหน่งขุนนางของอวี้อี้ไว้ มีเพียงประโยคเดียว: ประมุขแห่งตระกูลอวี้แห่งซินเหย่ ผู้นำแห่งตระกูลขุนนางแผ่นดินจิง!

ต้องบอกว่า เซี่ยซิงหานผู้นี้ก็ใจละเอียดอยู่ไม่น้อย คงจะพิจารณาว่าเขาไม่คุ้นเคยกับผู้คน จึงได้ให้ข้อมูลคร่าวๆ มาเพื่อให้เข้าใจสถานการณ์ก่อน

แต่ว่าข้อมูลที่นางให้มานี้ก็เขียนอย่างรวบรัดมาก สำหรับหวังหยางแล้วยิ่งเป็นเช่นนั้น เพราะตำแหน่งขุนนางอย่าง “ผิงหนานชานจวิน” หรือ “สหายแห่งปาตงหวัง” เขาก็ไม่มีข้อมูลจริงๆ ว่ามันคืออะไร และไม่รู้ว่าระดับสูงเพียงใด

แต่มีจุดหนึ่งที่แน่นอนคือ ในเมื่อสามารถมาสังสรรค์กับเซี่ยซิงหานและอวี้อี้ได้ ฐานะของทายาทรุ่นที่ n สองคนนี้ย่อมต้องไม่ธรรมดาแน่ นี่ทำให้หวังหยางเริ่มครุ่นคิดถึงปัญหากลยุทธ์ในการสนทนาเชิงปรัชญาในอีกสักครู่แล้ว

---

หมายเหตุจากผู้เขียน: เรื่องชายหญิงแปลกหน้านั่งรถคันเดียวกันนั้น ‘โซวเสินจี้’ และ ‘เฟิงสูทงอี้’ ล้วนมีบันทึกไว้ ในสมัยราชวงศ์เว่ยจิ้นและราชวงศ์เหนือใต้ธรรมเนียมค่อนข้างเปิดกว้าง ห่างไกลจากสมัยหลังราชวงศ์ซ่งใต้ลงมาที่กฎเกณฑ์เคร่งครัดและมีข้อห้ามมากมาย เหมือนอย่างที่ตอนนี้ล้อกันว่าวุยบู๊ (โจโฉ) ชอบภรรยาผู้อื่น อันที่จริงก็เป็นภาพสะท้อนบรรยากาศทางวัฒนธรรมในยุคสมัยนั้น บรรยากาศที่ผ่อนคลายเช่นนี้อันที่จริงก็มีเค้าลางมาตั้งแต่สมัยราชวงศ์ฮั่นแล้ว เกี่ยวกับประเด็นนี้ ‘รูปแบบการสมรสในสมัยฮั่น’ ของเผิงเว่ยสรุปไว้ได้ดีมาก สามารถใช้อ้างอิงได้ เกี่ยวกับข่าวลือที่ว่าสมัยราชวงศ์เหนือใต้ไม่มีการผัดอาหาร คำอธิบายจะอยู่ในหมายเหตุท้ายบทที่ 91