บทที่ 88 สร้างฐานะ

ปาตงหวังยกนิ้วชี้ขึ้นมา แล้วยิ้มกล่าวว่า: “เจ้าเด็กหวังหยางนี่! น่าสนใจอยู่ไม่น้อย! การประลองวิชาครั้งนี้... ข้าตัดสินให้เจ้าชนะ! ต่อไปโรงเรียนประจำเมืองก็คือโรงเรียนหลวงเพียงแห่งเดียวของจิงโจว!”

หลิ่วถานได้ยินประโยคนี้ก็พลันเงยหน้าขึ้น ริมฝีปากที่ซีดเซียวขยับเล็กน้อย ดูเหมือนอยากจะพูดอะไรบางอย่าง แต่สุดท้ายก็ไร้เรี่ยวแรงที่จะเอ่ยออกมา

ระหว่างคิ้วอันงดงามของเซี่ยซิงหาน รอยยิ้มก็ละลายออกมาดั่งหิมะ

ส่วนหลิ่วเฉิงนั้นมองไปยังหวังหยาง สายตาก็ยิ่งมืดครึ้มลง

ในหมู่นักศึกษาของโรงเรียนประจำเมืองพลันเกิดเสียงโห่ร้องยินดีดังขึ้น!

นักวิชาการทุกคนที่ศึกษา《จินเหวินซ่างซู》ล้วนยิ้มแย้มเบิกบาน!

ส่วนเหล่าบัณฑิตที่ศึกษา《กู่เหวินซ่างซู》นั้นกลับก้มหน้าซึมเซา ราวกับมะเขือที่โดนน้ำค้างแข็ง

บนใบหน้าของสวีป๋อเจินและเสิ่นหลินซื่อล้วนเต็มไปด้วยความไม่เป็นห่วงแต่ก็ไม่มีความกล้าพอที่จะไปโต้เถียงกับองค์ชาย พวกเขารู้ว่า หากไม่มีอะไรผิดพลาด หลังจากวันนี้ไปแล้ว ศาสตร์แห่ง《จินเหวินซ่างซู》เกรงว่าจะรุ่งเรืองขึ้นอย่างยิ่งในโลกหล้า ส่วนสำนัก《กู่เหวินซ่างซู》จะค่อยๆ เสื่อมถอยลง สุดท้ายก็จะไร้ซึ่งกำลังที่จะต่อกรกับฉบับอักษรใหม่ได้อีกต่อไป

ทหารสิบนายหาบตะกร้าใบใหญ่ห้าใบที่เต็มไปด้วยเหรียญเงินมา วาววับอยู่ใต้แสงแดด

ปาตงหวังตรัสกับหวังหยางอย่างสบายๆ: “เงินสิบหมื่นเหรียญนี้เป็นของเจ้า”

หวังหยางที่ในตอนนี้กระเป๋าเกลี้ยงยิ่งกว่าใบหน้าเสียอีก รู้สึกว่าหัวใจเต้นเร็วขึ้นทันที!

ก่อนหน้านี้เขาก็รู้ว่าผู้ชนะจะได้รับรางวัลเป็นเงินสิบหมื่นเหรียญ แต่การรู้เป็นเรื่องหนึ่ง การได้เห็นด้วยตาตนเองเป็นอีกเรื่องหนึ่ง

เหรียญโบราณห้าตะกร้าใหญ่นี้วางอยู่ตรงนี้ หวังหยางพลันรู้สึกราวกับมีแสงสว่างจ้าเข้าตา!

แต่ว่า

เขารับไว้ไม่ได้

เรื่องที่รับปากไว้ต้องทำให้ได้ นี่คือหลักการในการดำเนินชีวิตของหวังหยาง

หลังจากหวังหยางเข้าเมืองจิงโจวมา ตัวเปล่าเล่าเปลือย ที่พักคืนแรกก็เป็นเฮยฮั่นที่จัดหาให้ ข้าวต้มหอยขมมื้อแรกก็ดื่มที่บ้านของเฮยฮั่น อาอู่ขายผม เฮยฮั่นจำนำดาบ บุญคุณเหล่านี้เขาล้วนจดจำไว้

บางทีอาจจะมีคนบอกว่า ช่วยใช้หนี้ให้แล้ว บุญคุณก็หมดกันแล้ว ไม่จำเป็นต้องไปทุ่มเทกำลังอีก

แต่บุญคุณไม่ใช่การคำนวณ คำนวณไปมา ไม่เพียงแต่จะน่าเบื่อ ทั้งยังคบหาคนไม่ได้

หวังหยางประสานมือคารวะ ร้องเสียงดัง: “องค์ชาย! ข้าน้อยไม่ต้องการเงินสิบหมื่นเหรียญ เพียงแค่ขอให้องค์ชายโปรดช่วยเหลือเรื่องหนึ่ง!”

อันที่จริงหวังหยางเคยคิดว่าจะปฏิเสธรางวัลเพียงครึ่งเดียว ตนเองยังจะได้เงินห้าหมื่นเหรียญ แต่หนึ่งคือกลัวว่าองค์ชายจะไม่เต็มใจช่วยเหลือ สองคือการทำเช่นนั้นออกจะดูเสียราคาอยู่บ้าง ทำให้คนสงสัยในตัวตนตระกูลหวังแห่งหลางหยาของตนได้ ดังนั้นจึงจำต้องปฏิเสธไปทั้งหมด

ทุกคนต่างก็นิ่งเงียบ ไม่รู้ว่าหวังหยางมีเจตนาอันใด

ปาตงหวังมองไปยังหวังหยาง สีพระพักตร์ประหลาดพิกล: “ขอให้ข้าผู้นี้ช่วยรึ?”

“พะยะค่ะ” หวังหยางหยิบกระดาษแผ่นหนึ่งออกมาจากแขนเสื้อ สองมือประคองถวาย: “ขอองค์ชายโปรดพระราชทานบิดาบุตรทหารในทะเบียนสองคน ให้เป็นปู้ฉวี่ของข้าน้อย”

ทหารองครักษ์ก้าวไปข้างหน้า นำกระดาษที่บันทึกข้อมูลตัวตนของอาอู่และเฮยฮั่นส่งต่อไปยังปาตงหวัง ปาตงหวังไม่ได้ทรงรับมา เพียงแค่เหลือบมองจากระยะไกล แล้วตรัสเสียงเย็น:

“ข้าผู้นี้ไม่ชอบช่วยเหลือผู้ใด เงินสิบหมื่นเหรียญเป็นสิ่งที่ข้าผู้นี้สัญญาไว้ล่วงหน้าแล้ว เจ้าไม่เอาก็เป็นเรื่องของเจ้า”

ในใจของหวังหยางสั่นสะท้านขึ้นมา

พลิกหน้าเร็วยิ่งกว่าพลิกฝ่ามือ!

“แต่ว่า...” ปาตงหวังพลันนึกอะไรขึ้นมาได้น้ำเสียงก็เปลี่ยนไป “แต่ถ้าหากเจ้าสามารถช่วยข้าผู้นี้เรื่องหนึ่งได้ นั่นก็เป็นอีกเรื่องหนึ่ง ฤดูร้อนปีที่แล้วจิงโจวเกิดภัยแล้งเล็กน้อย ราคาข้าวสารพุ่งสูงขึ้น พ่อค้าข้าวตระกูลขุนนางก็กักตุนสินค้าเก็งกำไร ราคาก็ยิ่งสูงขึ้นเรื่อยๆ ที่ว่าการออกประกาศรางวัลหลายครั้ง ห้ามผู้คนขึ้นราคาข้าวสาร แต่ราคากลับไม่ลดลงแต่กลับสูงขึ้น”

ตรัสถึงตรงนี้ ปาตงหวังก็หันไปถามข่งฉางอวี๋: “เมื่อวานเจ้าบอกว่าขึ้นไปถึงเท่าไหร่แล้วนะ?”

ข่งฉางอวี๋ทูลทันที: “ข้าวสารหูละสามร้อยยี่สิบสี่เหวินพะยะค่ะ”

“ถ้าหากเจ้าสามารถทำให้ราคาข้าวสารลดลงได้ เรื่องการย้ายทหารในทะเบียนมาเป็นปู้ฉวี่ ข้าผู้นี้ก็จะช่วยเจ้าจัดการให้”

หวังหยางคิดอยู่หลายวินาที เงยหน้าขึ้นยิ้ม แล้วกล่าวเสียงกังวาน:

“เรื่องนี้ง่ายดาย สามวันให้หลังเรือขนข้าวของบ้านข้าก็จะมาถึงแล้ว สิบห้าลำใหญ่เต็มลำ ล้วนเป็นข้าวใหม่! ถึงตอนนั้นข้าจะขายในราคาเดิม สิบวันให้หลัง ก็จะมีเรือข้าวอีกสามสิบลำมาถึง ข้าก็จะยังคงขายในราคาเดิมเช่นกัน!”

เมื่อได้ยินข่าวนี้ คนอื่นๆ ก็ยังเฉยๆ เพราะถึงอย่างไรก็เป็นตระกูลหวังแห่งหลางหยา ขนข้าวสารมาไม่กี่ลำจะไปเป็นอะไรได้ แต่ในดวงตาของเซี่ยซิงหานกลับปรากฏแววสงสัยขึ้นมา

ปาตงหวังเดิมทีก็แค่ตรัสถามไปลอยๆ ไม่ได้คาดหวังว่าหวังหยางจะมีวิธีอะไร บัดนี้เมื่อได้ยินว่าหวังหยางมีวิธีจริงๆ ก็ทรงยินดีแล้วตรัสว่า: “เจ้าพูดแล้วทำได้แน่รึ?”

หวังหยางกล่าว: “ย่อมต้องทำได้แน่นอน! สามวันให้หลังหากราคาข้าวสารไม่ลดลง ยินดีรับการลงโทษจากองค์ชาย!”

“ดี! ตกลงตามนี้! สามวันให้หลัง ข้าผู้นี้จะจัดงานเลี้ยง ตอบแทนคุณงามความดีของเจ้า! เจ้าอย่าทำให้ข้าผู้นี้ผิดหวัง...”

“ยังมีอีกเรื่องหนึ่ง ทหารในทะเบียนที่ข้าน้อยต้องการจะเก็บไว้ คือทหารประจำค่ายอาฉวี่ พรุ่งนี้ก็จะถูกย้ายไปยังอำเภอเทียนเหมินแล้ว หากผิดพลาดการเดินทาง ผลที่ตามมา...”

ปาตงหวังโบกพระหัตถ์: “เช่นนั้นจะย้ายไปทำไมอีก? ช่างมันเถิด!”

หวังหยางกล่าวอย่างยินดี: “ขอบพระทัยองค์ชาย!”

......

ปาตงหวังเสด็จจากไปแล้ว แต่เงินห้าตะกร้าใหญ่กลับยังคงอยู่ ไม่รู้ว่าความหมายของพระองค์คือการช่วยเหลือแลกกับการช่วยเหลือ ดังนั้นเงินก็ยังคงต้องให้ตามเดิม หรือว่าทรงลืมเรื่องเงินไปแล้วโดยสิ้นเชิง

บางทีองค์ชายผู้พลิกหน้าเป็นว่าเล่นผู้นี้อาจจะไม่ได้ใส่พระทัยว่าตนเองจะเอาเงินหรือไม่ พัดจีบราคาหนึ่งหมื่นเหรียญของเขา พระองค์ก็ตรัสสั่งซื้อสองสามด้ามอย่างง่ายดาย ด้วยความร่ำรวยเช่นนี้ คงจะไม่เห็นเงินสิบหมื่นเหรียญอยู่ในสายตา

พระองค์ไม่เห็นอยู่ในสายตา แต่ข้าเห็นนะ!

หวังหยางภายนอกดูสงบนิ่ง แต่แท้จริงแล้วในใจกลับเบิกบานราวกับดอกไม้!

ฮ่าๆๆๆ!

เป็นยาจกมาตั้งหลายวัน ในที่สุดก็ได้สร้างฐานะแล้ว!

“พี่หวัง! ข้าน้อยโจวเฉียวแห่งหรู่หนาน ชื่นชมชื่อเสียงอันสูงส่งของพี่มานาน! วันนี้ถึงจะได้พบกัน ช่างน่าเสียดายที่พบกันช้าไป...”

“คุณชายหวัง! ท่านบอกว่าคำอธิบายของข่งอานกั๋วใน《กู่เหวินซ่างซู》ก็เป็นของปลอมด้วยรึ...”

“ท่านอาจารย์หวัง ขอเรียนถามประโยค ‘人心惟危，道心惟微’ (จิตใจมนุษย์นั้นอันตราย จิตใจแห่งเต๋านั้นลึกล้ำ) จะอธิบายได้อย่างไร?”

“หลีกไปให้หมด! ข้าคือบุตรแห่งตระกูลเหอแห่งหลูเจียง! มีความสัมพันธ์อันดีกับตระกูลหวังแห่งหลางหยา...”

“ท่านอาจารย์อยู่เบื้องบน โปรดรับการคารวะจากศิษย์ด้วย!”

“คุณชายหวัง! ที่บ้านมีน้องสาวสามคน ล้วนมีโฉมงามล่มเมือง ขอเชิญคุณชายไปที่จวนสักครั้ง!”

“《กู่เหวินซ่างซู》สง่างามกลมกล่อมเหนือกว่า《จินเหวิน》มากนัก! ท่านกลับกล้ากลับดำเป็นขาว ใส่ร้ายคัมภีร์ศักดิ์สิทธิ์ ข้าจะไปฟ้องท่านที่สถานศึกษาแห่งชาติ!”

“หวังหยาง! ท่านกล้าที่จะประลองกับข้าในบท ‘อวี้ก้งเพียน’ ของ《ซ่างซู》หรือไม่? หากท่านมีความสามารถที่แท้จริง ก็มาประลองกับข้าสักครั้ง!”

“......”

การประลองวิชา vừa (vừa - just) สิ้นสุดลง หวังหยางก็ถูกเหล่าบัณฑิตล้อมไว้ แม้แต่หลิวเจา อวี้อวี่หลิง และคนอื่นๆ ก็ยังเข้าใกล้ไม่ได้ หวังหยางตอบโต้ไม่ไหว จะออกไปก็ออกไปไม่ได้ ในใจเขากำลังกังวลถึงเรื่องใหญ่เรื่องหนึ่งอยู่ เมื่อเห็นว่าถูกล้อมไว้ราวกับถังเหล็ก ความคิดก็พลันปรากฏขึ้นมา จึงร้องว่า:

“ทุกท่าน! ที่กล่าวว่าเรียนรู้ตามลำพังไร้มิตร ก็จะคับแคบและได้ยินน้อย! คืนนี้ข้าจะจัดงานเลี้ยงที่โรงเรียนประจำเมือง ทุกคนมาดื่มสุรา พูดคุยวิชาการกัน จะไม่สนุกสนานรึ? งานเลี้ยงคืนนี้เชิญเพียงสามสิบคน ผู้ที่สนใจก็ไปลงนามบัตรไว้ที่ท่านอาจารย์หลิวได้!”

“ยังมีอีก!”

“ที่ ‘สำนักพิมพ์เฉิงเต๋อ’ ในตลาดทิศใต้ของจิงโจว มี《ร้อยคำถามซ่างซู》ที่ข้าแต่งขึ้น ในนั้นได้ตั้งคำถามที่ยากจะแก้ไขในศาสตร์แห่งซ่างซูไว้ร้อยข้อ ในจำนวนนั้นครึ่งหนึ่งเกี่ยวข้องกับความจริงเท็จของ《กู่เหวินซ่างซู》ผู้ที่สามารถตอบได้สามสิบข้อ หวังผู้นี้ก็จะเชิญเป็นแขกผู้มีเกียรติ! ห้าสิบข้อหวังผู้นี้ก็จะนับเป็นสหายสนิท! เจ็ดสิบข้อหวังผู้นี้ก็จะปฏิบัติต่อดุจอาจารย์!”

ในฝูงชนมีคนถามขึ้น: “เช่นนั้นผู้ที่สามารถตอบได้ร้อยข้อเล่า?”

“เช่นนั้นก็ไปล้างหน้าล้างตานอนเถิด! หวังผู้นี้ไม่คบสหายที่ขี้โม้เกินไป!”

ทุกคนต่างก็หัวเราะครืน

——————————

หมายเหตุจากผู้เขียน: เกี่ยวกับมูลค่าของเงินสิบหมื่นเหรียญ ทุกคนสามารถอ้างอิงจากเอกสารประวัติศาสตร์ที่ผู้เขียนอ้างถึงได้ ในสมัยราชวงศ์ฉีใต้ หยวนถานเซินเป็นนายอำเภอหลินเฉิง เก็บเงินได้สิบหมื่น แล้วก็กลับบ้านไปซื้อบ้านเลี้ยงดูพี่ชาย บันทึกประวัติศาสตร์กล่าวว่าเขา “ถอยกลับไปโดยไม่มีทรัพย์สินส่วนตัว” ก็คือเงินสิบหมื่นเหรียญรวมค่าใช้จ่ายในการซื้อบ้านและเลี้ยงดูพี่ชาย ล้วนใช้อยู่ในนั้น ดังนั้นก็น่าจะนับว่าเป็นทรัพย์สินก้อนเล็กๆ ก้อนหนึ่ง จักรพรรดิซ่งอู่หลิวอวี้ส่งพระธิดาออกเรือน เงินสดก็ให้เพียงยี่สิบหมื่นเท่านั้น (‘ซ่งซู · พระราชประวัติอู่ตี้’: องค์หญิงทุกพระองค์เมื่อออกเรือน เงินที่ส่งไปให้ไม่เกินยี่สิบหมื่น ไม่มีผ้าไหมทองหยก) แน่นอน จักรพรรดิซ่งอู่ทรงประหยัดมัธยัสถ์ บันทึกประวัติศาสตร์บันทึกเรื่องนี้ไว้ก็เพื่อแสดงถึงความประหยัดของพระองค์ จะเห็นได้ว่ายี่สิบหมื่นสำหรับจักรพรรดิส่งพระธิดาออกเรือนนั้นนับว่าน้อย เช่น เต้าฮุย ซึ่งเป็นคนยุคเดียวกับอู่ตี้ พ่อหนุ่มคนนี้มีบรรดาศักดิ์เป็นกง บ้านช่องร่ำรวย เดือนหนึ่งก็ใช้เงินสิบหมื่นแล้ว (‘หนานสื่อ · ประวัติเต้าเยี่ยนจือ’: “ฮุยมีทรัพย์สินมั่งคั่ง ดูแลตนเองอย่างดี เดือนหนึ่งใช้จ่ายสิบหมื่น”) สำหรับเขาแล้ว สิบหมื่นก็เป็นแค่เศษเงิน ยิ่งไปกว่านั้นเต้าฮุยในสมัยนั้นยังไม่นับว่าเป็นมหาเศรษฐีอันดับต้นๆ เกี่ยวกับระบบเงินตรา ราคาข้าวของ ราคาทองเงิน เป็นต้น ในภายหลังจะค่อยๆ ปรากฏออกมาทีละน้อย ทุกคนอย่าเพิ่งใจร้อน การคำนวณกำลังซื้อของเงินตราโบราณในปัจจุบันเทียบเท่ากับเงินหยวนเท่าใดนั้น อันที่จริงส่วนใหญ่เป็นการแปลงอย่างคร่าวๆ ตามราคาข้าวสารและราคาทอง (อย่างไรก็ตาม ‘หนานฉีซู · ประวัติอวี้จางหวังอี้’: “อี้เป็นเจ้าเมืองจิงและเซียงสองมณฑล ด้วยเหตุที่ข้าวสารมีราคาถูกเกินไป จึงอนุญาตให้ราษฎรใช้ข้าวสารแทนเงินปากถุง ประเมินราคาพิเศษหูละหนึ่งร้อยเหรียญ” หูละหนึ่งร้อยเหรียญนับว่าเป็นการประเมินราคาพิเศษ จะเห็นได้ว่าราคาปกติของข้าวสารในจิงโจวในสมัยนั้นไม่เกินหนึ่งร้อยเหรียญ ราคาที่ข่งฉางอวี๋รายงานในบทนี้คือสามร้อยกว่าเหรียญ เพิ่มขึ้นเกือบสามเท่า) การแปลงค่าเช่นนี้มีความหมายน้อยมาก เพราะรวมถึงอาหารด้วย มูลค่าของสิ่งของอื่นๆ ในสมัยโบราณมีความผันผวนมาก และเป็นคนละแนวคิดกับสังคมอุตสาหกรรมในยุคหลังโดยสิ้นเชิง ยิ่งย้อนยุคไปไกลเท่าใด ความน่าเชื่อถือในการอ้างอิงก็ยิ่งน้อยลงเท่านั้น ดังนั้นหากต้องการจะเข้าใจราคาข้าวของในสมัยนั้น ก็ยังคงต้องสร้างระบบราคาข้าวของในสมัยนั้นขึ้นมาใหม่ เช่น หากต้องการจะรู้ราคาข้าวของในเรื่องจินผิงเหมย ก็ไม่จำเป็นต้องรู้มูลค่าของเงินตราในสมัยหมิง ภูมิหลังของการใช้เงินแท่ง อัตราเงินเฟ้อหรือเงินฝืด เพียงแค่เข้าใจว่าแต่ละคนแต่ละเรื่องใช้เงินเท่าใด ก็จะรู้ถึงฐานะทางการเงินของแต่ละคน ความแพงถูกของแต่ละสิ่ง จากนั้นก็อนุมานต่อไป ทุกการกระทำของตัวละคร ก็จะรู้ถึงอารมณ์ความรู้สึก ทุกการควักกระเป๋า ก็จะเห็นถึงนิสัยใจคอ ไม่ว่าจะขี้เหนียวหรือฟุ่มเฟือย บางครั้งขี้เหนียวบางครั้งฟุ่มเฟือย ล้วนมีสาเหตุเฉพาะ แรงจูงใจและความชอบไม่ชอบ ก็จะปรากฏออกมาอย่างละเอียดลออ จางจู๋โพกล่าวถึง ‘จินผิงเหมย’ ว่า: “การเขียนถึงอักษร ‘色’ (ตัณหา) นั้นน่ากลัวอยู่แล้ว การเขียนถึงอักษร ‘财’ (ทรัพย์สิน) ยิ่งน่ากลัวกว่า เป็นการเขียนที่ตามติดวิญญาณคว้าเงาจริงๆ” นี่คือความเห็นที่เฉียบแหลมไม่เปลี่ยนแปลงจริงๆ อักษร “财” ตัวนี้เป็นกุญแจสำคัญในการตีความหนังสือเล่มนี้อย่างแท้จริง หากไม่เข้าใจจุดนี้ ก็จะเข้าใจภาพลักษณ์ตัวละคร นิสัยใจคอ อารมณ์ความรู้สึก ความสัมพันธ์ทางสังคม สถานการณ์ เหตุการณ์ และโครงเรื่องแต่ละอย่างได้เพียงผิวเผิน ไม่เข้าถึงแก่นแท้ ข้าพเจ้าเคยทำการรวบรวมการใช้เงินในเรื่องจินผิงเหมย คือการนำทุกที่ที่ใช้เงินมาแยกประเภทแล้วเปรียบเทียบ จากนั้นก็เข้าใจกำลังซื้อของเงินตราและราคาข้าวของในสมัยนั้นได้ในทันที ของสมัยราชวงศ์เหนือใต้ข้าพเจ้าก็ทำแล้ว แต่ยังไม่ได้แบ่งประเภทย่อย แต่ในเมื่อเขียนนิยายเล่มนี้แล้ว ก็ถือซะว่าเป็นการแบ่งประเภทอีกรูปแบบหนึ่ง