บทที่ 66: วันแรกของการซ่อมเรือประมง

จ้าวต้าไห่ตื่นแต่เช้าตรู่ของวันถัดมา พร้อมด้วยค้อนเหล็กและขวาน เขาก็เดินออกจากลานบ้านตรงไปยังท่าเรือพอดี เขาก็ได้เจอกับเรือประมงของคนในหมู่บ้านที่เพิ่งกลับจากการหาปลา ทุกเรือได้ผลดีเลยทีเดียว น้อยที่สุดก็ได้หลายสิบกิโลกรัม มากที่สุดก็ร้อยสองร้อยกิโลกรัม ทำให้เขาอยากจะซ่อมเรือประมงให้เสร็จเร็วๆ หลังจากดูอยู่พักหนึ่ง เขาก็หันหลังเดินไปยังป่าหลังชายหาดอย่างรวดเร็ว

จ้าวต้าไห่ยืนอยู่หน้าเรือประมง รู้สึกอารมณ์หลากหลาย นี่เป็นเรือประมงที่พ่อกับแม่ของเขาได้ทิ้งไว้ให้ แต่เรือลำนี้ก็เป็นเรือที่คร่าชีวิตพ่อกับแม่ของเขาไป ตอนนี้เรากำลังจะซ่อมเรือลำนี้และออกทะเลหาปลาต่อไป

จ้าวต้าไห่ปรับอารมณ์ให้เป็นปกติ แล้วตรวจสอบโครงไม้ที่รองรับเรือประมงอยู่ หลังจากโดนแดดโดนฝนมาสองปี ไม้หนาๆ ก็เน่าไปหนึ่งในสาม แต่ก็ไม่มีปัญหาอะไรมาก เขาลองปีนขึ้นไปยืนกระโดดสองสามทีก็ยังมั่นคงดี เขาจึงหยิบค้อนเหล็กและขวานออกมาเริ่มทำงาน ทุบและสับเอาไม้ที่เน่าเสียออก ตอนที่กินข้าวเย็นเมื่อคืนจ้าวสือบอกว่าวันนี้ให้ทำเรื่องนี้ก่อน

จ้าวสือได้ยินเสียงทุบ ก็รีบเร่งฝีเท้าเดินผ่านป่ามา เขาก็เห็นจ้าวต้าไห่ทันที แล้วก็ตะโกนเรียก

จ้าวต้าไห่เงยหน้าขึ้นทักทาย เห็นจ้าวสือเดินเข้ามาหยิบค้อนเหล็กจะมาช่วยทำงาน เขาก็รีบห้ามไว้ทันที จ้าวสืออายุไม่น้อยแล้ว งานที่ใช้แรงงานให้เราทำเองก็พอแล้ว เรื่องนี้แค่ต้องใช้เวลาเพิ่มขึ้นหน่อยเท่านั้น

“คุณตาทวดครับ”

“งานแค่นี้ ผมก็ทำเสร็จได้ในวันเดียว ไม่ต้องให้คุณตาทวดมาช่วยหรอกครับ”

“ตอนที่เริ่มซ่อมจริงๆ ค่อยมาชี้แนะผมหน่อย ที่เหลือผมจะทำเองครับ”

จ้าวต้าไห่เช็ดเหงื่อบนหน้าผาก แล้วดื่มน้ำไปสองอึก เรือประมงที่พ่อกับแม่ของเขาเหลือไว้ให้มีขนาดไม่ใหญ่มาก การซ่อมก็ต้องใช้เทคนิคและประสบการณ์ แต่ก็ไม่ได้ซับซ้อนเกินไป คุณตาทวดจ้าวสือเคยทำงานในอู่ต่อเรือมาสิบปีตอนหนุ่มๆ เป็นผู้เชี่ยวชาญด้านนี้เลยทีเดียว ถ้ามาชี้แนะเราหน่อย เราก็จะทำเองได้ดี ถ้ามีงานที่ต้องทำสองคนค่อยมาช่วยกัน ที่เหลือก็ไม่ต้องให้จ้าวสือมาวุ่นวายแล้ว

จ้าวสือพยักหน้า ตัวเองอายุมากแล้ว ทำงานได้ไม่เท่าไหร่ ช่วยก็คงได้ไม่มาก ทำให้ยุ่งยากเสียมากกว่า จ้าวต้าไห่ทำคนเดียวจะเร็วและสะดวกกว่า

จ้าวต้าไห่ใช้ค้อนเหล็กขนาดใหญ่ทุบแผ่นไม้ที่เน่าเสียออกทั้งหมด ส่วนแผ่นที่เล็กกว่าหรือทุบไม่ออก ก็ใช้ขวานแซะออกอย่างระมัดระวังจนสะอาด

จ้าวสือยืนอยู่ข้างๆ สูบบุหรี่น้ำไปพลาง มองจ้าวต้าไห่ไปพลาง มองค้อนและขวานในมือของจ้าวต้าไห่ไปพลาง ในใจก็พยักหน้าไม่หยุด ไม่ได้ทุบส่งๆ ไปเรื่อยเปื่อย แต่ตรวจสอบให้ดีก่อนลงมือทำ ตอนทุบก็ไม่เร็วไม่ช้า ทำงานได้ดีจริงๆ

พระอาทิตย์ค่อยๆ สูงขึ้น บริเวณที่ตั้งเรือประมงเป็นที่โล่ง ไม่มีร่มเงาบัง แดดร้อนจัดมาก

จ้าวต้าไห่เหงื่อไหลเป็นเม็ดๆ เขามองดูเรือประมงที่เท้าของเขา แผ่นไม้สองในสามถูกทุบออกไปแล้ว

“คุณตาทวดครับ”

“ทุบออกหมดแล้วครับ”

“คุณตาทวดดูหน่อยสิว่าเราต้องซื้อแผ่นไม้กี่แผ่น?!”

จ้าวต้าไห่มองไปที่จ้าวสือที่ยืนดูอยู่ข้างๆ หลายครั้งเราก็บอกให้จ้าวสือเข้าไปนั่งในป่ารอเราทำงานเสร็จค่อยออกมาดู แต่เขาก็ไม่ฟัง

จ้าวสือไม่สนใจ เขาสะบัดค้อนที่เล็กกว่าเล็กน้อย แล้วเริ่มทุบแผ่นไม้ที่เหลืออยู่ ทุบไปทีละเซนติเมตรๆ ทุบอยู่สามรอบจึงหยุด

“มา!”

“แกทุบดูหน่อยสิ!”

จ้าวสือชี้ไปที่จุดที่เขาใช้มีดเล็กๆ ทำเครื่องหมายไว้สองสามแห่ง

จ้าวต้าไห่รับค้อนเหล็กมา แล้วก็เริ่มทุบ ทุบอยู่พักหนึ่งก็ฟังไม่ออกว่าเสียงแตกต่างกันอย่างไร

“คุณตาทวดครับ”

“ตรงนี้ไม่มีปัญหาอะไรนี่ครับ?”

จ้าวต้าไห่รู้ว่าจ้าวสือคิดว่าแผ่นไม้ตรงนี้มีปัญหา เสียงที่ทุบออกมาแตกต่างกัน แต่เราลองทุบดูแล้วลองฟังดูดีๆ ก็รู้สึกว่าไม่มีปัญหาอะไร

จ้าวสือไม่พูดอะไรเลย แค่สูบบุหรี่น้ำของเขาไปเรื่อยๆ

จ้าวต้าไห่จึงหยิบค้อนเหล็กขึ้นมาทุบใหม่ ทุบไปทีละครั้งๆ ไม่หยุด ตรงจุดที่จ้าวสือทำเครื่องหมายไว้ ตอนแรกก็ฟังไม่ออกว่าเสียงแตกต่างกันอย่างไร แต่พอทุบไปเยอะๆ ฟังไปเยอะๆ ก็เริ่มแยกแยะเสียงได้แล้ว เสียงมันแตกต่างกันจริงๆ

จ้าวสือบอกจ้าวต้าไห่ว่าหลังจากนี้ให้ลองทุบจากต้นจนจบอีกหลายๆ รอบ ดูว่ายังมีที่อื่นอีกไหม แล้วเขาก็หันหลังเดินจากไป

จ้าวต้าไห่ทำตามแบบที่จ้าวสือทำเมื่อครู่ ใช้ค้อนเหล็กเล็กๆ ทุบตั้งแต่หัวถึงท้ายไปทีละเซนติเมตรๆ ตั้งใจฟังเสียงที่ทุบออกมาว่ามีอะไรผิดปกติหรือไม่ เหงื่อไหลเป็นหยดๆ หยดลงบนทรายแล้วหายไปในพริบตา แล้วก็มีหยดใหม่ผุดขึ้นมาเรื่อยๆ เรื่องนี้ประมาทไม่ได้เลย ที่เสียงแตกต่างกันคือมีไม้เน่าเสียหรือมีแมลงกัดกินอยู่ข้างใน ต้องหาให้เจอและจัดการให้ถูกต้อง ไม่อย่างนั้นพอเรือลงน้ำไปไม่ถึงสองปีก็จะผุพัง วันไหนที่ออกทะเลไปจับปลาแล้วน้ำรั่วขึ้นมา ก็ไม่ใช่เรื่องเล่นๆ แล้ว อาจจะถึงขั้นเสียชีวิตได้เลย

พระอาทิตย์ลับขอบฟ้า

แสงในพื้นที่ว่างกลางป่าเริ่มมืดลง จนเกือบจะมองไม่เห็นแล้ว

จ้าวต้าไห่วางค้อนเหล็กในมือลง ยืดตัวขึ้น แล้วเอามือกดหูตัวเองเอาไว้ตลอดทั้งบ่ายเอาแต่ทุบแผ่นไม้ พอหยุดก็ยังได้ยินเสียงหึ่งๆ อยู่ในหู ต้องพักอยู่พักใหญ่ถึงจะค่อยๆ กลับมาเป็นปกติ

จ้าวต้าไห่เก็บค้อนเหล็กและขวาน แล้วเอาใส่ถุงใบใหญ่เดินผ่านป่ากลับบ้าน พอมาถึงท่าเรือหมู่บ้าน ก็เห็นจ้าวสือถือบุหรี่น้ำอยู่ คอยสูบไปพลางคุยกับจงสือจู้และเหลยต้าโหย่วไปพลาง

จ้าวสือถามว่าเจอที่ผิดปกติกี่จุด

จ้าวต้าไห่ตอบอย่างตรงไปตรงมาว่าเจอหกจุด

จ้าวสือไม่ได้พูดอะไร แค่สูบบุหรี่น้ำไปสองสามอึก แล้วก็พยักหน้า

จ้าวต้าไห่หิ้วเครื่องมือเดินกลับบ้าน การทุบแผ่นไม้ที่เน่าเสียออกไม่ใช้แรงเท่าไหร่ แต่การทุบแผ่นไม้เพื่อหาจุดที่มีปัญหาเหนื่อยมาก ต้องรีบกลับบ้านไปกินข้าว นอนพักผ่อน พรุ่งนี้ก็ต้องทำงานต่ออีก

“เจอที่ผิดปกติกี่จุด คำนี้หมายความว่าไง?”

จงสือจู้รู้สึกแปลกใจ จ้าวสือเพิ่งบอกว่าจ้าวต้าไห่กำลังซ่อมเรือประมงอยู่ในป่า การหาที่ผิดปกติเหรอ? การซ่อมเรือประมงต้องหาที่ไหน?

“ฮ่าๆๆ!”

“หาที่ที่ไม้ถูกแมลงกัดกินบนเรือประมงต่างหาก ไอ้หนูคนนี้มีพรสวรรค์จริงๆ หาเจอทั้งหมดเลย”

จ้าวสือยิ้มๆ

“โอ้โห!”

“ไม่ธรรมดาเลยนี่!”

จงสือจู้ไม่คิดเลยว่าจะเป็นเรื่องนี้ คนที่ออกทะเลหาปลาไม่มีใครขาดเรือประมงไม่ได้ เรือประมงที่ทำจากไม้กลัวที่สุดก็คือการที่ไม้ถูกแมลงกัดกินหรือเน่าเสียเล็กๆ น้อยๆ จุดพวกนี้เล็กมาก ส่วนใหญ่อยู่ในเนื้อไม้ มองจากภายนอกไม่เห็น ถ้าไม่สนใจมัน น้ำทะเลก็จะซึมเข้าไปทำให้มันใหญ่ขึ้นเรื่อยๆ ถ้าไม่รีบแก้ไข ก็อาจจะเกิดปัญหาใหญ่ได้ เรื่องนี้ทำง่ายเหรอ? ใครๆ ก็ทำได้เหรอ? แค่เอาค้อนเหล็กมาทุบๆ แล้วฟังเสียงไม่ใช่เหรอ? หลักการใครๆ ก็เข้าใจ แต่ไม่ใช่ว่าใครๆ ก็ทำได้นะ ที่หมู่บ้านชาวประมงแห่งนี้ การหาเงินไม่ใช่เรื่องง่าย เรื่องไหนที่สามารถทำเองได้ก็จะไม่จ้างคนอื่น การทุบเรือทั้งลำต้องจ่ายเงินสามร้อยหยวน แต่คนที่มีเรือก็ไม่มีใครประหยัดเงินส่วนนี้หรอก จ้าวสือเคยทำเรื่องนี้ตั้งแต่ตอนที่เขามีเรือ เป็นผู้เชี่ยวชาญด้านนี้ มีคนมาหาเขาทุกปีเพื่อจ้างให้ทำ ทำให้เขาได้เงินไม่น้อยเลย จ้าวต้าไห่ไม่มีประสบการณ์ ไม่มีชื่อเสียง ก็ไม่มีใครมาจ้าง แต่ถ้าทำตามจ้าวสือไปสองปี ก็จะเก่งเอง

“ฮ่าๆ!”

“เมื่อสิบยี่สิบปีก่อนมันเป็นอาชีพที่ทำเงินได้เลี้ยงครอบครัวได้ ตอนนี้ไม่แล้ว เรือประมงตอนนี้ทำจากเหล็กหรือโลหะผสมอะไรพวกนั้น เรือเร็วก็ทำจากพลาสติกแข็งแรงพิเศษแล้ว ใครจะยังใช้ไม้? อาชีพนี้ไม่มีอนาคตแล้ว”

จ้าวสือส่ายหัว

จงสือจู้ลองคิดดูแล้วก็จริง เรือประมงไม้ตอนนี้เป็นของเก่าที่ใช้ตามมีตามเกิด การซื้อเรือประมงใหม่ก็ไม่มีใครเลือกเรือไม้แล้ว หมู่บ้านล่างโถ่วและหมู่บ้านใกล้ๆ มีเรือไม้ไม่น้อย แต่เป็นเรือเก่าที่ทำมาเป็นสิบกว่าปีแล้ว เป็นเรือที่รุ่นพ่อแม่สืบทอดกันมา ส่วนเรือใหม่ที่ซื้อมาทำจากพลาสติกแข็งแรงพิเศษเป็นลำเรือที่หล่อขึ้นมาทั้งอัน

จ้าวสือเห็นว่าได้เวลาแล้วก็ลุกขึ้นเดินกลับบ้าน