บทที่ 66: ผู้อำนวยการศูนย์วิจัย

งานของ เฉินเจี๋ยในศูนย์วิจัยกลับเข้าสู่ความสงบอีกครั้ง

เขายังคงเป็นคนแรกที่มาถึงและเป็นคนสุดท้ายที่ออกจากสำนักงานในทุกวัน

งานใดก็ตามที่ หลินหนานตง มอบหมายให้ทำ ไม่ว่าจะเล็กน้อยแค่ไหน เขาก็ทำสำเร็จอย่างละเอียดและไร้ที่ติ

นอกเหนือจากเวลางานแล้ว เฉินเจี๋ยใช้เวลาว่างส่วนใหญ่ทุ่มเทให้กับ ห้องสมุดเอกสาร ของศูนย์วิจัย ซึ่งภายนอกดูธรรมดา แต่ภายในกลับเป็นเหมือนขุมทรัพย์ล้ำค่า

ห้องสมุดแห่งนี้เป็นหัวใจของศูนย์วิจัยทั้งหมด เป็นที่เก็บรวบรวมรายงานการวิจัยภายในที่ไม่เปิดเผยต่อสาธารณะนับไม่ถ้วน, เอกสารเบื้องหลังของการประชุมสำคัญ, และแม้แต่บทวิเคราะห์ทบทวนความผิดพลาดหรือการเบี่ยงเบนของการตัดสินใจครั้งใหญ่ในประวัติศาสตร์ของประเทศนับตั้งแต่ก่อตั้ง

เบื้องหลังเอกสารแต่ละฉบับ ล้วนกลั่นกรองความผันผวนของยุคสมัย และหลอมรวมภูมิปัญญา เหงื่อ และแม้กระทั่งหยาดเลือดของคนรุ่นหนึ่ง

สำหรับนักวิจัยทั่วไป ที่นี่คือแหล่งข้อมูลสำหรับทำงาน

แต่สำหรับเฉินเจี๋ย ซึ่งกลับมาเกิดใหม่พร้อมความทรงจำในหลายสิบปีข้างหน้า ที่นี่คือ สถานที่ศักดิ์สิทธิ์สูงสุด สำหรับการตรวจสอบความทรงจำของเขา และการหยั่งรู้ตรรกะเบื้องหลังโชคชะตาของประเทศ

เมื่อเฉินเจี๋ยเห็นรายงานการทบทวนภายในเกี่ยวกับการปฏิรูปราคาที่ล้มเหลว ความทรงจำที่คลุมเครือเกี่ยวกับการเงินเฟ้อและความไม่สงบทางสังคมในยุคนั้น ก็ชัดเจนขึ้นทันที

เขาได้เห็นช่วงเวลาที่น่าหวาดเสียวของการปฏิรูปที่เกือบจะควบคุมไม่ได้ ซึ่งเกิดจากการเคารพกฎเกณฑ์ทางเศรษฐกิจไม่เพียงพอ และการประเมินความสามารถในการรับมือของสังคมต่ำเกินไป

เมื่อเขาพลิกดูเอกสารการพิจารณาภายในเกี่ยวกับการ ปฏิรูประบบภาษีแบ่งสรร ในช่วงต้นทศวรรษ 1990 เขาก็เข้าใจอย่างถ่องแท้ว่า การปฏิรูปครั้งยิ่งใหญ่ซึ่งต่อมาได้รับการยกย่องว่าเป็นการวางรากฐานการเงินของรัฐบาลกลางนั้น ในขณะนั้นต้องเผชิญกับการต่อต้านที่ใหญ่หลวงและแข็งกร้าวจากท้องถิ่นเพียงใด

จากบรรทัดต่าง ๆ เหล่านั้น เฉินเจี๋ยได้เห็นการต่อสู้ที่เงียบงันแต่ดุเดือดระหว่างรัฐบาลกลางและท้องถิ่น ซึ่งหมุนรอบอำนาจทางการเงินและภาระหน้าที่

เขายังค้นพบรายงานการวิเคราะห์ความเป็นไปได้ภายในฉบับแรกสุดเกี่ยวกับการยื่นขอเป็นเจ้าภาพโอลิมปิก

ในรายงาน นอกเหนือจากการมองโลกในแง่ดีเกี่ยวกับการยกระดับภาพลักษณ์ระหว่างประเทศและการปลุกขวัญกำลังใจของชาติแล้ว ยังมีเนื้อหาจำนวนมากที่วิเคราะห์อย่างเยือกเย็นถึง ความกดดันทางการเงินครั้งใหญ่ ที่อาจเกิดขึ้น, ความเสี่ยงด้านความปลอดภัย, และปัญหาที่อาจเกิดขึ้น เช่น การปล่อยให้สนามกีฬาว่างเปล่าหลังโอลิมปิก

ความเยือกเย็นและความมีเหตุผลนี้ ทำให้เฉินเจี๋ยเกิดความเคารพต่อผู้นำการตัดสินใจของประเทศนี้ในระดับที่ลึกซึ้งยิ่งขึ้น

เขาเป็นเหมือนนักหมากรุกที่ยืนอยู่บนมุมมองของพระเจ้า กำลังทบทวนเกมประวัติศาสตร์อันยิ่งใหญ่

เฉินเจี๋ยเห็นเหตุและผลเบื้องหลังการวางหมากแต่ละตัว เห็นเงามืดที่อยู่เบื้องหลังแสงสว่าง และเห็น แกนหลักที่ยืนหยัดอย่างไม่ย่อท้อและเติบโตขึ้นเรื่อย ๆ ท่ามกลางความคดเคี้ยว

การเรียนรู้เช่นนี้ได้ก้าวข้ามการสั่งสมความรู้ ไปสู่การ หล่อหลอมรูปแบบความคิด และการ ยกระดับปัญญาทางการเมือง

การเรียนรู้ของเฉินเจี๋ยที่เกือบจะ "ทรมานตัวเอง" เช่นนี้ ได้รับความสนใจจากคนรอบข้างอย่างรวดเร็ว

หลินหนานตงเห็นแล้วก็รู้สึกทั้งชื่นชมและสงสาร

เขาเคยเตือนเฉินเจี๋ยหลายครั้งว่า:

"เสี่ยวเฉิน งานต้องรู้จักผ่อนคลายบ้าง อย่าหักโหมตัวเองมากเกินไป เป็นวัยรุ่นก็ต้องออกไปเที่ยว ออกไปจีบสาวบ้างสิ"

เฉินเจี๋ยมักจะยิ้มและรับคำ แต่หลังจากเลิกงานในวันรุ่งขึ้น เขาก็จะไปปรากฏตัวที่ห้องสมุดเอกสารตามเดิมอย่างไม่เปลี่ยนแปลง

นานวันเข้า ทุกคนก็คุ้นเคย

ในแผนกงานเขียนที่สอง ทุกคนรู้ว่า เฉินเจี๋ย ที่อายุน้อยที่สุด เป็นคนบ้าเรียนอย่างแท้จริง

การทุ่มเทให้กับการทำงานโดยไม่คำนึงถึงการพักผ่อนในวันธรรมดาก็ว่าไปอย่าง สิ่งที่น่าทึ่งที่สุดคือ แม้ในวันหยุดสุดสัปดาห์ ซึ่งเป็นเวลาสำหรับการผ่อนคลายและความบันเทิงของคนหนุ่มสาว เฉินเจี๋ยก็ยังคงไปหมกตัวอยู่ในห้องสมุดเอกสารอย่างสม่ำเสมอ

...

วันนี้เป็นเช้าวันอาทิตย์อีกครั้ง

เฉินเจี๋ยเหมือนเช่นเคย เขาทานอาหารเช้าอย่างเรียบง่าย และเดินถือแก้วชาใบใหญ่เข้าไปในห้องสมุดเอกสาร

แสงอาทิตย์สาดส่องผ่านหน้าต่างสูง สร้างลำแสงสีทองในอากาศ ฝุ่นละอองเล็ก ๆ ลอยวนอยู่ในลำแสง ทำให้สถานที่ซึ่งเต็มไปด้วยประวัติศาสตร์อันหนักแน่นนี้ มีบรรยากาศที่ศักดิ์สิทธิ์ขึ้นเล็กน้อย

เฉินเจี๋ยหาที่นั่งเงียบ ๆ ริมหน้าต่าง หยิบหนังสือชุดหนา 《บทคัดเลือกเอกสารสำคัญนับตั้งแต่ก่อตั้งประเทศ》 ลงมาจากชั้น และเริ่มอ่าน

ไม่รู้ว่าเวลาผ่านไปนานเท่าใด ประตูไม้หนาหนักของห้องสมุดเอกสารก็ถูกผลักเปิดออกอย่างแผ่วเบา

ร่างหนึ่งเดินเข้ามาอย่างเงียบเชียบ

เฉินเจี๋ยเงยหน้าขึ้นโดยสัญชาตญาณ สายตาประสานเข้ากับผู้มาเยือน หัวใจของเขาก็เต้นแรงขึ้นทันที

ผู้ที่มาเยือนคือชายชราวัยห้าสิบกว่า รูปร่างผอมบาง สวมชุดสูทสไตล์จีน สีเทา รองเท้าผ้า และสวมแว่นอ่านหนังสือธรรมดา

เขาดูเหมือน ลุงข้างบ้าน ที่เกษียณแล้วมาอ่านหนังสือพิมพ์ในห้องสมุดยามว่าง ไม่มีเค้าความโออ่าของข้าราชการแม้แต่น้อย

แต่เฉินเจี๋ย จำเขาได้ทันที ตั้งแต่แรกเห็น

ฉินเจิ้นหยาง ผู้อำนวยการศูนย์วิจัยนโยบายกลาง เขาคือ มันสมองระดับสูง ที่แท้จริงของประเทศ เป็นหนึ่งในบุคคลสำคัญที่สามารถถ่ายทอดแนวคิดของตนไปยังจุดสูงสุดของพีระมิดอำนาจโดยตรง

และในอนาคตอันใกล้ เขาก็จะก้าวเข้าสู่ตำแหน่งผู้นำสูงสุดของประเทศด้วย

เฉินเจี๋ยเคยเห็นเขาจากระยะไกลในการประชุมภายในของศูนย์วิจัยครั้งหนึ่ง

ครั้งนั้น ฉินเจิ้นหยางเพียงนั่งอยู่บนเวทีหลัก ฟังอย่างเงียบ ๆ ไม่ได้พูดอะไรเลยตั้งแต่ต้นจนจบ

แต่บรรยากาศในห้องประชุมทั้งหมดกลับถูกปกคลุมด้วย พลังที่สง่างามและมองไม่เห็น เพียงเพราะการมีอยู่ของเขา

เฉินเจี๋ยไม่คาดคิดว่าเขาจะได้มาพบกับบุคคลสำคัญในตำนานคนนี้โดยบังเอิญในสถานที่แห่งนี้ ด้วยวิธีนี้

เขาแทบจะลุกขึ้นจากที่นั่งโดยสัญชาตญาณ ใบหน้าแสดงออกถึง ความเคารพและความสำรวมที่เหมาะสม โค้งคำนับเล็กน้อยให้กับชายชรา:

"ท่านผู้อำนวยการฉิน สวัสดีครับ"

ฉินเจิ้นหยางดูเหมือนจะแปลกใจที่มีคนอยู่ในห้องสมุดเอกสารในวันหยุดสุดสัปดาห์ เขามองผ่านแว่นอ่านหนังสือไปยังเฉินเจี๋ย

สายตานั้นสงบแต่ลึกซึ้ง ราวกับสามารถมองทะลุจิตใจผู้คนได้

เขาดูเหมือนจะจำเฉินเจี๋ยได้ หรืออาจจะเห็นเพียงแค่รุ่นน้องธรรมดาคนหนึ่ง ใบหน้าของเขาไม่มีสีหน้าพิเศษใด ๆ เพียงแต่พยักหน้าอย่างช้า ๆ เป็นการตอบรับ

จากนั้น เขาก็เดินตรงไปยังชั้นวางหนังสืออีกแถว หยิบหนังสือเกี่ยวกับประวัติศาสตร์ความคิดมาสองสามเล่ม และหาที่มุมห้องนั่งลงอย่างเงียบ ๆ เพื่ออ่าน

กระบวนการทั้งหมดไม่มีการสนทนาเพิ่มเติมแม้แต่คำเดียว

แต่ในใจของเฉินเจี๋ยกลับเกิดความปั่นป่วน

ไม่คาดคิดว่า มันสมองระดับสูง ที่มีตำแหน่งสูงเช่นนี้ จะมานั่งอ่านหนังสืออย่างเงียบ ๆ คนเดียวในเช้าวันอาทิตย์

จิตวิญญาณแห่งการเรียนรู้ตลอดชีวิตเช่นนี้ เป็นสิ่งที่น่ายกย่องจากใจจริง

เฉินเจี๋ยไม่กล้ารบกวนอีกต่อไป รีบตั้งสติ กลับไปนั่งที่เดิม และทุ่มสมาธิไปกับหนังสือตรงหน้าอีกครั้ง

สำหรับบุคคลอย่างฉินเจิ้นหยาง การเข้าหาหรือพูดคุยอย่างตั้งใจ เป็นการกระทำที่โง่เขลาอย่างยิ่ง

การให้ความเคารพที่ดีที่สุด คือการไม่รบกวน