บทที่ 67: การสั่นพ้องทางจิตวิญญาณกับฉินเจิ้นหยาง

ตลอดช่วงเช้า ห้องสมุดเอกสารมีเพียงพวกเขาแค่สองคน

คนหนึ่งอยู่ริมหน้าต่าง อีกคนอยู่มุมห้อง ต่างคนต่างจมดิ่งอยู่ในโลกของตัวเอง มีเพียงเสียงกระดาษพลิกที่ดังซู่ซ่า ผสมผสานกันในความเงียบสงบของอากาศ

มันคือ การอยู่ร่วมกันที่แปลกประหลาด

ในช่วงสุดสัปดาห์ต่อ ๆ มา ฉากเดิม ๆ ได้เกิดขึ้นซ้ำแล้วซ้ำเล่า

ทุกเช้าวันอาทิตย์ เมื่อ ฉินเจิ้นหยาง เดินเข้าห้องสมุดเอกสาร เขามักจะเห็นร่างของชายหนุ่มคนนั้น นั่งอยู่ริมหน้าต่างและจมอยู่กับกองหนังสือแล้ว

พวกเขายังคงไม่มีการสนทนากัน

เมื่อเข้าประตูมา เฉินเจี๋ยจะโค้งคำนับและกล่าวอย่างเคารพว่า "ท่านผู้อำนวยการฉินครับ"

ส่วนฉินเจิ้นหยางก็จะ ยิ้ม และพยักหน้าให้เขา

พวกเขาเป็นเหมือนนักเล่นหมากรุกสองคนที่เข้าใจกันโดยไม่ต้องพูดคำใด เล่นหมากของตัวเองบนกระดานเดียวกัน แม้จะต่างคนต่างทำ แต่ในระดับทางจิตวิญญาณบางอย่าง ก็ได้เกิด การสั่นพ้องที่น่าอัศจรรย์

และฉินเจิ้นหยาง ก็ค่อย ๆ เริ่มสงสัยในหัวข้อที่เฉินเจี๋ยเลือกอ่าน

สัปดาห์แรกคือ 《บทคัดเลือกเอกสารสำคัญนับตั้งแต่ก่อตั้งประเทศ》 ซึ่งแสดงว่าชายหนุ่มคนนี้กำลังเติมเต็มความรู้ด้านประวัติศาสตร์และวางรากฐาน

สัปดาห์ที่สองคือ 《งานเขียน》 และ 《รวมบทความ》 ของสถาปนิกการปฏิรูป แสดงว่าเขาเริ่มใคร่ครวญถึงตรรกะเบื้องหลังการออกแบบระดับสูงสุดของการปฏิรูปและเปิดประเทศ

สัปดาห์ที่สาม บนโต๊ะของเฉินเจี๋ยมี 《ทุน》 และ 《ความมั่งคั่งของประชาชาติ》 ของอดัม สมิธ แสดงให้เห็นว่าเขากำลังทำการศึกษาเปรียบเทียบแนวคิดทางเศรษฐกิจของตะวันออกและตะวันตก

สัปดาห์ที่สี่ เฉินเจี๋ยถึงกับค้นหารายงานวิเคราะห์กรณีศึกษาเกี่ยวกับ "กับดักรายได้ปานกลาง" ของละตินอเมริกา และ "ยี่สิบปีที่สูญหาย" ของญี่ปุ่น

ความอยากรู้อยากเห็นในใจของฉินเจิ้นหยางยิ่งเข้มข้นขึ้นเรื่อย ๆ

ชายหนุ่มคนนี้มีความรู้ที่กว้างขวาง และมีมิติความคิดที่ลึกซึ้ง

เส้นทางการเลือกอ่านของเขาในแต่ละครั้ง ล้วนเหยียบย่ำอย่างแม่นยำบน จุดสำคัญที่สุด ของการพัฒนาประเทศในอนาคต

ฉินเจิ้นหยางเริ่มสนใจชายหนุ่มคนนี้อย่างแท้จริง

เขาให้เลขานุการ เรียกดูเอกสารประวัติทั้งหมดของเฉินเจี๋ย อย่างเงียบ ๆ

เอกสารนั้นเรียบง่าย

บุตรชายชาวนา, สอบได้คะแนนสูงสุดระดับมณฑล, จบจากคณะนิติศาสตร์มหาวิทยาลัยเยียนต้า, มีผลงานโดดเด่นในระหว่างเรียน, จัดงานฟอรัมด้านหลักนิติธรรมที่สร้างความฮือฮาไปทั่วทั้งมหาวิทยาลัย

ระหว่างฝึกงาน เขามีส่วนร่วมในรายงานการปฏิรูปการแพทย์และการสำรวจภาคตะวันออกเฉียงเหนือ มีผลงานที่โดดเด่น ได้รับคำชมเป็นเอกฉันท์จาก โจวไห่ แห่งสำนักบูรณาการ และ เจิ้งเสวียปิน แห่งสำนักเศรษฐกิจ

ประวัติส่วนตัวนั้นสมบูรณ์แบบ แต่ก็ดูเหมือนไม่สามารถอธิบายได้ทั้งหมดว่า ความสงบและความกระหายใคร่รู้ที่เกินวัย นั้นมาจากไหน

ฉินเจิ้นหยางวางเอกสารไว้ข้าง ๆ และไม่ได้คิดมากอีก

เขาอยากจะสังเกตด้วยตาของตัวเองมากกว่า

จุดเปลี่ยนเกิดขึ้นในอีกเดือนกว่าต่อมา ในช่วงสุดสัปดาห์อีกครั้ง

วันนั้น เมืองหลวงมีฝนแรกของฤดูใบไม้ร่วง อากาศหนาวเย็น

ห้องสมุดเอกสารยิ่งเงียบสงบ มีเพียงเฉินเจี๋ยและฉินเจิ้นหยางสองคนเท่านั้น

เฉินเจี๋ยกำลังตั้งใจศึกษา รายงานการวิจัยภายในเกี่ยวกับการล่มสลายของสหภาพโซเวียต พยายามค้นหากระจกสะท้อนสำหรับอนาคตของประเทศจากโศกนาฏกรรมของประเทศมหาอำนาจที่น่าตื่นตระหนกนั้น

เวลาผ่านไปโดยไม่รู้ตัว

จนกระทั่งเสียงฝีเท้าเบา ๆ ได้ทำลายความเงียบ

เป็น เสี่ยวหวัง เลขานุการของฉินเจิ้นหยาง

เสี่ยวหวังรีบเดินไปข้างฉินเจิ้นหยาง และกระซิบบอกด้วยความเคารพ:

"ท่านเลขาธิการ (ฉินเจิ้นหยางเป็นหนึ่งในเลขาธิการคณะเลขาธิการพรรคด้วย) ตอนนี้สิบสองนาฬิกาแล้ว ถึงเวลาอาหารกลางวัน และบ่ายสองโมงมีกิจกรรมต่างประเทศที่สำคัญครับ"

ฉินเจิ้นหยางเหมือนเพิ่งตื่นจากฝันในหนังสือ เงยหน้าขึ้นและขยี้ตาที่เมื่อยล้าเล็กน้อย

เขาปิดหนังสือ ลุกขึ้นยืนช้า ๆ เตรียมตัวออกไป

ในทันทีที่เขาหันตัว สายตาของเขาก็กวาดไปยังตำแหน่งที่คุ้นเคยริมหน้าต่างโดยสัญชาตญาณ

ชายหนุ่มคนนั้นยังคงนั่งนิ่งเหมือนรูปปั้น ร่างกายโน้มไปข้างหน้าเล็กน้อย นิ้วมือค่อย ๆ ลูบผ่านหน้าหนังสือ ทั้งตัวราวกับหลอมรวมเป็นหนึ่งเดียวกับหนังสือ ไม่รับรู้ถึงสิ่งภายนอกเลย

เท้าของฉินเจิ้นหยาง หยุดชะงัก

เขามองออกไปที่ฝนในฤดูใบไม้ร่วงที่โปรยปรายอยู่ด้านนอก แล้วมองไปยังใบหน้าด้านข้างที่ตั้งใจของชายหนุ่มคนนั้น ความอยากรู้อยากเห็นในใจของเขาก็เอาชนะความเงียบ ในที่สุด

เขาโบกมือให้เสี่ยวหวังเลขานุการ บอกให้เขารออยู่ตรงประตู

จากนั้นเขาก็ก้าวเท้าอย่างเงียบ ๆ เดินไปที่โต๊ะของเฉินเจี๋ย

"สหายหนุ่ม" เสียงของฉินเจิ้นหยางอ่อนโยนและนุ่มนวล

เฉินเจี๋ยเงยหน้าขึ้น เห็นฉินเจิ้นหยางยืนอยู่ตรงหน้า ด้วยรอยยิ้มจาง ๆ รีบลุกขึ้นยืนจากที่นั่ง:

"อ่า ท่านผู้อำนวยการฉิน สวัสดีครับ สวัสดีครับ!"

"ถึงเวลาอาหารกลางวันแล้ว ทำไมยังไม่ไปทานอาหารล่ะ?" ฉินเจิ้นหยางมองไปยังรายงานหนา ๆ บนโต๊ะของเขา แล้วมองไปยังแก้วชาใบใหญ่ที่ว่างเปล่าข้าง ๆ พร้อมกับยิ้มและถาม

"โอ้ โอ้ว จะไปทานเดี๋ยวนี้ครับ" เฉินเจี๋ยเกาหัวอย่างเขิน ๆ "อ่านเพลินจนลืมเวลาครับ ขอบคุณท่านผู้อำนวยการที่เตือนครับ"

เขาพูดพร้อมกับยังไม่มีท่าทีว่าจะจากไป

ฉินเจิ้นหยางเห็นว่าเฉินเจี๋ยไม่มีท่าทีจะไป จึงถามอย่างเป็นห่วง:

"อากาศเริ่มเย็นแล้ว อาหารในโรงอาหารถ้าเย็นแล้วจะไม่น่าทานนะ"

เฉินเจี๋ยเผยรอยยิ้มที่อ่อนโยน เขาหยิบบางสิ่งบางอย่างที่ห่อด้วยถุงพลาสติกออกมาจากกระเป๋าสะพาย และยื่นไปตรงหน้าฉินเจิ้นหยาง พร้อมกับกล่าวว่า:

"ไม่เป็นไรครับท่านผู้อำนวยการ ผมเตรียม หมั่นโถว มาครับ"

ฉินเจิ้นหยางก้มลงมอง ในถุงพลาสติกมีหมั่นโถวสีขาวสองลูกที่ดูแข็งและเย็น

เขา ตกตะลึง ชั่วขณะ

หมั่นโถว

คำที่ธรรมดาที่สุดสองคำ กลับเปิด ประตูที่ถูกปิดผนึกมานาน ในความทรงจำที่ลึกที่สุดของเขาในทันที

เขานึกถึงคืนที่เขาเป็นเยาวชนผู้มีการศึกษาในชนบท อ่าน 《ว่าด้วยสงครามยืดเยื้อ》 ตลอดคืนภายใต้ตะเกียงน้ำมันสลัว ๆ พร้อมกับกัด วอวอโถว (ขนมที่ทำจากข้าวโพด/ธัญพืชอื่น) สีดำ ๆ

เขานึกถึงฉากที่ในช่วงทศวรรษ 1980 เขาและเพื่อนร่วมงานในศูนย์วิจัยต้องพึ่งพา น้ำเย็นและหมั่นโถว สองสามลูก ทำงานติดต่อกันหลายวันหลายคืนเพื่อเอาชนะปัญหาทางวิชาการที่ยากลำบาก

นั่นคือยุคที่ ขาดแคลนวัตถุอย่างมาก แต่ จิตวิญญาณกลับอิ่มเอมอย่างยิ่ง

นั่นคือยุคที่สามารถรองรับความฝันอันยิ่งใหญ่ของ "ระเบิดสองลูกและดาวเทียมดวงเดียว" ได้ด้วยหมั่นโถวและผักดอง

แต่ชายหนุ่มคนนี้ ในปี 2009 ที่วัตถุอุดมสมบูรณ์เช่นนี้ ในวัยที่ควรจะแสวงหาแฟชั่นและความสนุกสนาน กลับยังคง กินหมั่นโถวที่เรียบง่ายที่สุด เพื่อการเรียนและการทำงานเหมือนกับพวกเขาในอดีต

ความมุ่งมั่น ความบริสุทธิ์ ความอดทน และความเต็มใจที่จะลำบากเช่นนี้ หายากยิ่งนักและมีค่ามากเพียงใด ในยุคที่ฟุ้งเฟ้อในปัจจุบัน!

ฉินเจิ้นหยางมองไปยังเฉินเจี๋ย ดวงตาของเขาเป็นครั้งแรกที่แสดงออกถึง ความชื่นชมอย่างแท้จริง ในฐานะผู้อาวุโสต่อผู้น้อย

เขาไม่ได้พูดอะไรมาก เพียงแค่ยื่นมือออกไป ตบไหล่ เฉินเจี๋ยอย่างหนักแน่น และกล่าวช้า ๆ ว่า:

"ดีมาก แต่ร่างกายเป็นรากฐานของการปฏิวัติ อย่าหักโหมจนเกินไปนะ"

พูดจบ เขาก็หันหลังและก้าวเดินอย่างมั่นคงออกจากห้องสมุดเอกสารไป

เฉินเจี๋ยยืนอยู่กับที่ มองไปยังแผ่นหลังของฉินเจิ้นหยาง ความอบอุ่นไหลเวียนในใจ

หลังจากฉินเจิ้นหยางจากไป เขาก็นั่งลงอีกครั้ง และหันความสนใจกลับไปที่รายงานการวิจัยเกี่ยวกับการล่มสลายของสหภาพโซเวียต

มีข้อความหนึ่งในหน้าสุดท้ายของรายงานที่ บาดลึก เข้าไปในใจของเขา:

"เมื่อเจ้าหน้าที่ของพรรคเริ่มกระตือรือร้นที่จะแสวงหาผลประโยชน์ส่วนตัวให้กับตนเองและลูกหลาน และเมื่อชนชั้นนำของประเทศเริ่มเยาะเย้ยอุดมการณ์และความเชื่อ และหันไปเชื่อว่าเงินและอำนาจคือทุกสิ่ง รากฐานของประเทศนั้น ๆ ก็ได้เน่าเปื่อยไปแล้ว ไม่ว่าประเทศนั้นจะเคยแข็งแกร่งเพียงใดก็ตาม"